I SA/Rz 329/21

WyrokWSA w Rzeszowie2021-05-27

Skład orzekający: SWSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Jacek Boratyn, Sędzia WSA Grzegorz Panek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak wskazania przeważającego rodzaju działalności w rejestrze REGON, mimo faktycznego prowadzenia działalności objętej kodem PKD 56.21.Z., wyklucza możliwość uzyskania zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne na podstawie art. 31zo ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak wpisu przeważającego rodzaju działalności w rejestrze REGON nie wyklucza definitywnie możliwości uzyskania zwolnienia z obowiązku opłacania składek, jeśli przedsiębiorca faktycznie prowadził działalność objętą kodem PKD wskazanym w ustawie. Wpis w rejestrze REGON ma charakter formalny i może być obalony dowodami przeciwko niemu, zgodnie z art. 76 § 3 K.p.a. Organ powinien zbadać rzeczywisty charakter prowadzonej działalności, a nie opierać się wyłącznie na formalnym wpisie.
Stan faktyczny
Fundacja Rozwoju Społeczności Lokalnej "A." zwróciła się do ZUS o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za listopad 2020 r., wskazując jako przeważającą działalność kod PKD 56.21.Z. ZUS odmówił, ponieważ fundacja nie wskazała żadnej działalności jako przeważającej w rejestrze REGON na dzień 30 września 2020 r. Fundacja argumentowała, że wpis w KRS potwierdza jej działalność cateringową (PKD 56.21.Z) i że spełniła pozostałe warunki do uzyskania pomocy. Sąd uchylił decyzję ZUS, uznając, że formalny brak wpisu w REGON nie powinien wykluczać przyznania pomocy, jeśli działalność faktycznie była prowadzona.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Jacek Boratyn /spr./, Sędzia WSA Grzegorz Panek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 maja 2021 r. sprawy ze skargi Fundacji Rozwoju Społeczności Lokalnej "A." na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję. Skarżąca "A" – zwana dalej skarżącą lub fundacją, wnioskiem z 29 stycznia 2021 r., zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) o zwolnienie jej z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach, za listopad 2020 r. ZUS, decyzją z [...] lutego stycznia 2021 r., nr [...], odmówił skarżącej przyznania wnioskowanej przez nią pomocy. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, stwierdził, że zgodnie z art. 31 zo ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. poz. 1842, ze zm., zwanej dalej ustawą z 2 marca 2020 r.) na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.2l.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.O4.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r" wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. Organ stwierdził, że choć fundacja w swoim wniosku stwierdziła, że na dzień 30 września 2020 r., jako przeważającą, prowadziła działalność oznaczoną kodem PKD 56.21.Z., to jednak ustalił, z Urzędem Statystycznym w Rzeszowie, iż skarżąca na dzień 30 września 2020 r. nie wskazała żadnej działalności, jako działalności przeważającej. Wnosząc skargę na decyzję ZUS z [...] lutego 2021 r., fundacja stwierdziła, że w chwili rejestracji nie miała obowiązku wskazywania przeważającego rodzaju działalności. Jednakże w jej wypadku przeważającym i jedynym rodzajem działalności jest działalność związana z cateringiem, oznaczona kodem PKD 56.21.Z. Na dowód tego fundacja powołała się na odpis z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS), (dołączony do skargi), do którego ten rodzaj działalności został wpisany już 5 lutego 2018 r. Skarżąca dodała także, że oprócz tego spełniła warunki, od których zostało uzależnione przyznanie pomocy, przeznaczonej dla branż dotkniętych pandemią. Oprócz tego podkreśliła, że zajmuje się tylko i wyłącznie przygotowywaniem posiłków przez zatrudnione przez nią osoby. Wobec tego została dotknięta skutkami pandemii, dlatego jej nadrzędnym celem jest utrzymanie miejsc pracy. Na potwierdzenie swoich argumentów skarżąca powołała się na dokumentację związaną z otwarciem lokalu w J., przy ulicy [...], dołączoną do skargi. Znajdują się w niej kopie: umowy na przygotowywanie i dowóz posiłków, decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego w J., zatwierdzającej zakład skarżącej, zaświadczenia tego organu, a także umów o pracę z osobami zatrudnionymi na stanowiskach: pomoc kuchenna/sprzątaczka i kucharka. ZUS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zaskarżoną decyzję wydano na podstawie przepisów zawartych w ustawie z 2 marca 2020 r., tj. art. 31zo ust. 10 i ust. 11 tego aktu, które zostały dodane do ustawy z 2 marca 2020 r. na mocy ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2255), a weszły w życie 30 grudnia 2020 r. W art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r. zawarto stwierdzenie, że na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, oznaczoną kodami wymienionymi w tym przepisie, zwalnia się (go) z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r., wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. Natomiast w art. 31zo ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r. postanowiono, że oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r. Wniosek należało przekazać do Zakładu nie później niż do 31 stycznia 2021 r., a odnośnie stopnia utraty przychodu należało złożyć oświadczenie. W niniejszej sprawie ZUS oceniając zasadność wniosku skarżącej stwierdził, że z uwagi na niewpisanie w rejestrze REGON, jako przeważającego rodzaju jej działalności, żadnej działalności, wniosek fundacji nie może zostać załatwiony pozytywnie. Skarżący tymczasem podniosła, że jedyną jej działalnością, jaką prowadziła, była ta, oznaczona kodem PKD 56.21.Z, która uprawnia do zwolnienia. Prowadzenie tego rodzaju działalności miała wpisane w KRS, wobec czego pozbawienie jej prawa do zwolnienia jest niezasadne. Niewpisanie działalności oznaczonej kodem PKD 56.21.Z, w rejestrze REGON, jako przeważającej działalności skarżącej jest w niniejszej sprawie okolicznością bezsporną pomiędzy stronami, które różnią się jednie jeżeli chodzi o prawną doniosłość tego faktu, na gruncie ustawy z 2020 r. Odnosząc się do przeciwstawnych stanowisk stron stwierdzić należy, że z brzmienia art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r. wynika, że ustawodawca zdecydował się przyznać wsparcie finansowe w opłacaniu składek przedsiębiorcom prowadzącym działalność gospodarczą wybranych rodzajów (branż). Treść tego przepisu wskazuje, że omawiana ulga przysługuje przedsiębiorcom rzeczywiście prowadzącym określone w nim rodzaje działalności. Jest w nim bowiem mowa o "płatniku składek prowadzącym działalność", "jako przeważający rodzaj działalności". Sprecyzowanie rodzajów tych działalności nastąpiło natomiast poprzez wskazanie określonych kodów PKD. Nastąpiło to jednak w sposób abstrakcyjny, w oderwaniu od cech konkretnego płatnika, domagającego się zwolnienia. W art. 31 zo ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r. ustawodawca zdecydował się natomiast na wprowadzenie środka dowodowego o charakterze formalnym, za pomocą którego ma (miało) nastąpić ustalenie przez organ rozpatrujący daną sprawę, rzeczywistego zakresu prowadzonej działalności ("oceny spełnienia warunku dokonuje się na podstawie") przez podmiot domagający się zwolnienia. Środek ten ma charakter domniemania prawnego zakładającego, że wpis w rejestrze podmiotów REGON odpowiada stanowi rzeczywistemu. Przedmiotowe domniemanie nie ma jednak charakteru niewzruszalnego (niepodważalnego). Jego treść, jak również odwołanie się do przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm., zwanej dalej K.p.a.), według której prowadzone jest postępowanie w sprawie oznacza, że należy ono do kategorii domniemań wzruszalnych. Postępowanie w sprawie ulgi, prowadzone jest na zasadach określonych w przepisach K.p.a (zob. art. 31zq ust. 7 i ust. 8 ustawy z 2 marca 2020 r.), a zgodnie z art. 76 § 3 K.p.a. dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu. Dane pozyskiwane przez ZUS, w trybie określonym w art. 31 zo ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r. mają charakter urzędowy, w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. (zob. art. 43 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej - t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 443 z późn. zm.) i są dla Zakładu wiążące, ale przepisy ustawy z 2 marca 2020 r. nie wyłączyły stosowania w tym postępowaniu normy zawartej w art. 76 § 3 K.p.a. Oznacza to, że przedsiębiorca prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą, odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r., jako przeważającą (ten warunek ulgi ma charakter materialnoprawny i nie podlega modyfikacji), może przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego, a więc odnośnie środka dowodowego określonego w art. 31 zo ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r., tj. danych pozyskanych przez Zakład z rejestru podmiotów REGON i podważyć w niebudzący wątpliwości sposób aktualność wpisu w rejestrze podmiotów REGON odnośnie stanu faktycznego, w jakim się znajduje. Obalenie domniemania podlegać będzie na wykazaniu, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez Zakład z rejestru podmiotów REGON. Ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych. Nie zależy ona bezwzględnie od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie mające na celu uproszczenie postępowania w przedmiocie ulgi (sens domniemania polega na istnieniu dużego stopnia prawdopodobieństwa, że w razie stwierdzenia faktu wskazanego w przesłance domniemania prawdziwy jest fakt określony we wniosku domniemania). Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy jednak do strony inicjującej postępowanie administracyjne. Dokonując wykładni powyższych przepisów ZUS powinien uwzględnić zasady wspólne dla systemu prawnego w Rzeczypospolitej Polskiej, jakie wiążą się z wartością demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Ten sam wymóg powinien przyświecać ustawodawcy podczas konstruowania regulacji normatywnych. Pomoc, o jakiej mowa, na gruncie niniejszej sprawy, powinna być kierowana do podmiotów, które rzeczywiście prowadziły określony w art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r. rodzaj działalności gospodarczej (co też w treści tego przepisu uczyniono), a nie [tylko] tym, które legitymują się określonym rodzajem wpisu wyłącznie o formalnym charakterze (o znaczeniu dla statystyki publicznej), niezależnie od tego, czy działalność taką faktycznie prowadziły. Rejestr podmiotów REGON prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego – por. art. 3 ustawy o statystyce publicznej (ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej - t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 443 z późn. zm.). Podanie do rejestru danych niezgodnych z rzeczywistością albo ich niezaktualizowanie nie pociąga za sobą zakazu prowadzenia działalności innej niż objętej kodami PKD wpisanymi w rejestrze podmiotów REGON. Rejestr ma charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów obowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on więc stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Jak natomiast wyjaśnił Sąd Najwyższy, m. in. w wyrokach z 7 stycznia 2013 r., sygn. II UK 142/12 i 23 listopada 2016 r., sygn. II UK 402/15, oświadczenia wiedzy mają charakter faktów, dlatego mogą być kwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu. Niezależnie od powyższego zwrócić też należy uwagę na fakt, że ani ustawa o statystyce publicznej, ani ustawa z 2 marca 2020 r., nie zawierają definicji wyrażenia "przeważająca działalność gospodarcza". Wyjaśnia je dopiero rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 listopada 2015 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń (Dz. U. poz. 2009 z późn. zm.), (por. § 9). Nawiązano w nim do poziomu przychodów z poszczególnych rodzajów działalności danej jednostki statystycznej - do procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących. O przeważającej działalności nie może zatem świadczyć sam wpis do rejestru podmiotów REGON, ponieważ przepisy regulujące funkcjonowanie tej ewidencji określają warunki, które należy wziąć pod uwagę przy ocenie, kiedy i jaka działalność może być uznana za przeważającą. Decyduje jednak o tym podmiot składający oświadczenie wiedzy, w oparciu o wytyczne określone w ww. rozporządzeniu. Dlatego dokonując wykładni art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r. nie można pomiąć ww. znaczenia pojęcia przeważającej działalności. W świetle powyższego należy więc uznać, że pomoc, o jakiej mowa w art. 31zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r., nie powinna trafiać do podmiotów, które nie prowadzą działalności określonych w tych przepisach jako przeważająca. Nie można jej także przyznawać z pominięciem podmiotów, które pomimo braku zgłoszenia organowi statystyki publicznej jako przeważającego rodzaju działalności tej wymienionej w art. 31zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r., rzeczywiście taki rodzaj działalności w analizowanym czasie prowadziły. Takie formalne ograniczenie wynikające z wpisu w rejestrze podmiotów REGON nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności odnośnie celu, jaki zamierzano osiągnąć omawianą regulacja ulgową. Poprzestanie na formalnej treści wpisu w rejestrze podmiotów REGON mogłoby nie pozwolić przyznać pomocy tym, do których została ona skierowana. Nie można również przy wykładni przepisów ustawy z 2 marca 2020 r. tracić z pola widzenia także tego, że ustawa ta, w tym kolejne jej nowelizacje, miała (ma) na celu m.in. zwalczanie skutków, w tym społeczno-gospodarczych, COVID-19, np. poprzez udzielanie różnego rodzaju wsparcia materialnego wielu podmiotom, w tym przedsiębiorcom. Wprowadzane przez ustawodawcę ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, bez względu na formę w jakiej to następowało, także w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, powinny wiązać się z rozwiązaniami mającymi udzielać wymiernego i realnego wsparcia tym, którzy określonymi ograniczeniami są/byli bezpośrednio obejmowani, a przez to doznali faktycznego, a nie tylko formalnego, ograniczenia konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania. Określenie formy wsparcia należy do ustawodawcy, a udzielenie ulgi w realizacji fiskalnych obowiązków publicznoprawnych jest jedną z nich. Takie wsparcie przedsiębiorców stanowi realizację zasady sprawiedliwości społecznej, zwłaszcza że ustawodawca zdecydował się na wprowadzenie rozwiązania prawnego, odnośnie którego nikt nie miał możliwości wcześniejszego przygotowania się na spełnienie jego warunków, choćby poprzez aktualizację danych. Omawiany rodzaj wsparcia został przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej uchwalony w grudniu 2020 r., a przesłanki wsparcia określono według danych gromadzonych przez służby statystyki publicznej na dzień 30 września 2020 r. Tymczasem wymiar składek na ubezpieczenia społeczne nie był w tym czasie, ani także w listopadzie 2020 r. i listopadzie 2019 r. bezwzględnie uzależniony od rodzaju prowadzonej działalności, określanej według kodów PKD (art. 18 i n. ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 423 z późn. zm.). Podobnie większość ograniczeń prowadzenia działalności gospodarczej wprowadzanych kolejnymi rozporządzeniami nie była wprost określana odwołaniem się do kodów PKD (z nielicznymi wyjątkami), lecz miały zasadniczo charakter opisowy (por. np. § 6 i § 26 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, w brzmieniu obowiązującym 1 listopada 2020 r., Dz. U. poz. 1758 ze zm.). Dlatego też rozwiązania prawnego określonego w art. 31 zo ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r. nie można traktować jako wyłącznego środka dowodowego służącego wykazaniu rodzaju prowadzonej działalności, a wnioskujący podmiot gospodarczy może te okoliczności wykazać także innymi środkami dowodowymi i podważyć formalne i statystyczne znaczenie wpisu w rejestrze podmiotów REGON. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejsze sprawy stwierdzić należy, że w jej ramach organ, bazując na informacjach zamieszczonych w rejestrze REGON, stwierdził, kierując się domniemaniem z art. 31 zo ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r., że skarżąca nie prowadziła, jako przeważającego, tego rodzaj działalności, który uprawniałby ją do uzyskania zwolnienia ze składek. W jej jednak przypadku nie mamy do czynienia z sytuacją, w której wystąpiłaby rozbieżność pomiędzy faktycznie prowadzoną działalnością, mającą przeważający charakter, a działalnością w ten sposób opisaną/określoną, w rejestrze REGON. Fundacja bowiem, zgłaszając do statystyki publicznej prowadzone przez siebie formy działalności, żadnej z nich nie wskazała jako przeważającej, czego nie zakwestionowano. W tej więc sytuacji nie sposób jest więc przyjąć, że brak wpisania działalności, mającej przeważający charakter w rejestrze REGON, wyklucza definitywnie skarżącą z ubiegania się o przyznanie jej zwolnienia, niezależnie od tego czym w rzeczywistości się zajmowała. Przepis art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2020 r. mówi bowiem o faktycznie prowadzonej działalności, jako warunku uprawniającym danego przedsiębiorcę do uzyskania pomocy, regulowanej tym przepisem. Poza tym, w omawianym wypadku brak jest podstaw do przyjęcia, w oparciu o domniemanie z art. 31 ust. 11 ustawy z 2 marca 2020 r., że w rzeczywistości skarżąca prowadziła, jako przeważającą, inną działalność, nie dającą jej prawa do skorzystania z ulgi. ZUS tymczasem, powołując się na brak wpisu w rejestrze REGON, przeważającego rodzaju działalności fundacji, nie tylko wykluczył ją, wbrew art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r., z grona podmiotów, mogących się ubiegać o zwolnienie ze składek, ale też całkowicie zbagatelizował twierdzenia skarżącej, o jedynym rodzaju prowadzonej przez nią działalności, oznaczonej kodem PKD 56.21.Z. Swoje stanowisko oparł więc na warunku zwolnienia, którego nie zawiera art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2020 r., statuujący zwolnienie z opłacenia składek, o przyznanie którego fundacja występowała. Dodatkowo, pomimo przedstawienia przez skarżącą dowodów wskazujących na prowadzenie przez nią deklarowanej działalności gospodarczej (opartej na okolicznościach związanych także z ubezpieczeniem społecznym pracowników, a więc znanych organowi z urzędu), nie odniósł się do nich w jakikolwiek sposób. W tym zakresie uchybił więc także zasadzie prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. W związku z powyższym stwierdzić należy, że wydając zaskarżoną decyzję organ – ZUS, dopuścił się naruszenia nie tylko prawa materialnego, które miało wpływ na wynika sprawy (art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2 marca 2020 r.), ale również przepisów prawa formalnego (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.). W związku z tym Sąd, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), uchylił zaskarżoną decyzję. W ponownie przeprowadzonym postepowaniu ZUS, zgodnie z warunkami zwolnienie ze składek, o których mowa w art. 31 zo ust. 10 ustawy z 2020 r., ustali rzeczywisty rodzaj prowadzonej przez fundację działalności, mający dla niej charakter przeważający, na podstawie wszelkich dopuszczalnych i zdatnych do ustalenia tego rodzaju okoliczności środków dowodowych. W tym zakresie odniesie się, w sposób jasny i rzeczowy, również do przedłożonych przez skarżącą dowodów w tym zakresie. Następnie zaś, w przypadku stwierdzenia, że przeważająca działalność, prowadzona przez skarżącą, uprawnia ją do uzyskania zwolnienia, odniesie się do zasadności jej wniosku, w kontekście pozostałych przesłanek uzyskania tego rodzaju ulgi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło