I SA/Rz 330/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń /spr./ Sędziowie WSA Grzegorz Panek SO del. Jarosław Szaro Protokolant ref. st. Eliza Kaplita po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 lipca 2012r. spraw ze skarg P. W. "A" w R. na postanowienia Dyrektora Izby Celnej 1) z dnia [...] lutego 2012r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej wysokość podatku akcyzowego, 2) z dnia [...] lutego 2012r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej wysokość podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżone postanowienia, 2) określa, że postanowienia wymienione w pkt. 1) nie podlegają wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz P. W. "A" w R. kwotę 680 (słownie: sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonymi postanowieniami Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...], Nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom określającym P. W. "A" Sp. z o.o. (zwanego dalej Spółką) wysokość podatku od towarów i usług w związku z importem towarów zgłoszonych w dniu 4 grudnia 2006r. wg zgłoszenia [...] i [...]. Postanowienia doręczono Spółce w dniu 30 listopada 2011 r. W dniu 12 grudnia 2011 r. Spółka złożyła zażalenie (data stempla pocztowego). Zarzuciła w nim doręczenie postanowień i decyzji "w jednym dokumencie w spięciu" podczas gdy jak wskazała "każdy ma swój termin do złożenia środka procesowego". Powołując się na treść art. 212 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) i wydane w tym zakresie orzecznictwo, wskazała, że funkcjonowanie decyzji podatkowej w obrocie prawnym i wywieranie przez nią skutków prawnych uzależnione jest od jej doręczenia adresatowi, przy czym jak wskazała, doręczenie postanowienia o nadaniu natychmiastowej wykonalności nie może nastąpić przed doręczeniem decyzji, której rygor ma być nadany. Nie można również nadać rygoru wykonalności decyzji, która nie istnieje w obrocie prawnym. Tymczasem jak twierdzi Spółka, decyzje określające wysokość zobowiązania nie zostały doręczone. Doręczenia dokonano bowiem do rąk nieupoważnionej do tego osoby. Z ostrożności procesowej złożyła wniosek o przywrócenie terminu. W dalszej części zażalenia podniesiono zarzuty merytoryczne dotyczące podstaw nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Przekazując zażalenie wraz z aktami sprawy, Naczelnik Urzędu Celnego wskazał, że nie znajduje podstaw do jego uwzględnienia oraz nadmienił, że zażalenie zostało wniesione po terminie. Wskazanymi na wstępie postanowieniami Dyrektor Izby Celnej utrzymał zaskarżone postanowienia w mocy. W uzasadnieniach wskazał, że nie znajduje podstaw do przyznania Spółce racji odnośnie nieprawidłowego doręczenia, jak też braku podstaw do nadania decyzjom rygoru natychmiastowej wykonalności. Niezadowolona z takich rozstrzygnięć Spółka wniosła do tutejszego Sądu jednobrzmiące skargi, powołując się na te same argumenty co w zażaleniu. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie podtrzymując z kolei swoje stanowisko zawarte w zaskarżonych postanowieniach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem. Badając zaskarżone postanowienia Sąd stwierdził, że zostały ono wydane z rażącym naruszeniem prawa. Organy administracji publicznej wydając postanowienie w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności są związane rygorami procedury administracyjnej, określającej ich obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Stosownie do prawidłowego pouczenia zawartego w postanowieniach organu I instancji o nadaniu decyzjom rygoru natychmiastowej wykonalności, Spółce przysługiwało prawo wniesienia zażalenia, za pośrednictwem tegoż organu, do Dyrektora Izby Celnej, w terminie 7 dni od daty jego doręczenia. Jak wynika z przedłożonych sądowi akt administracyjnych przedmiotowe postanowienia zostały doręczone Spółce dnia 30 listopada 2011 r., natomiast zażalenie zostało wniesione 12 grudnia 2011 r. (data stempla pocztowego), a zatem z przekroczeniem ustawowego siedmiodniowego terminu do wniesienia zażalenia, który upłynął z dniem 7 grudnia 2011r. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność zażalenia, czego następstwem jest ostateczność postanowienia. To z kolei oznacza, że wzruszenie takiego postanowienia może nastąpić tylko na zasadach określonych w rozdziałach 17 do 19 Działu IV Ordynacji podatkowej, o ile zachodzą ku temu przesłanki ustawowe. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt w zw. z art. 239 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia organ właściwy do rozpatrzenia zażalenia obowiązany jest stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Rozpatrzenie zażalenia wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie Dyrektor Izby Celnej rozpoznał zażalenia wniesione po terminie bez wydania postanowienia o przywróceniu terminu, pomimo tego, że wniosek taki został zawarty w treści zażalenia. Z dokumentów zalegających w aktach sprawy wynika, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Okoliczność tą przyznała Spółka wskazując na przyczyny tego uchybienia tkwiące w nieprawidłowym doręczeniu, przyznał ją również organ I instancji przekazując akta sprawy wraz z zażaleniem organowi II instancji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012r., poz. 270) w związku z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, orzekł jak w pkt 1 sentencji. Orzeczenie o niewykonywaniu zaskarżonych postanowień do czasu uprawomocnienia się wyroku (pkt II sentencji) oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego (pkt III sentencji) podjęte zostało na podstawie art. 152 i 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zadaniem organu będzie rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia z uwzględnieniem naprowadzonych przez Spółkę okoliczności. Dopiero ewentualne pozytywne rozpoznanie wniosku Stanowic będzie mogło podstawę do merytorycznej oceny zaskarżonych postanowień.