I SA/Rz 348/18
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-11-07
Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Tokarz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, złożony w związku ze skargą kasacyjną, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnych zmian w swojej sytuacji majątkowej od czasu wydania poprzednich postanowień w przedmiocie prawa pomocy?Ratio decidendi
Nie można uwzględnić wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli strona nie wykazała istotnych zmian w swojej sytuacji majątkowej, które uzasadniałyby zmianę wcześniej wydanych postanowień w tym przedmiocie. Prawo pomocy ma wspierać podmioty, które realnie nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania, przy wykorzystaniu wszystkich dostępnych środków.Stan faktyczny
Spółka cywilna A. s.c. złożyła skargi na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczące podatku od towarów i usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił te skargi. Następnie spółka złożyła skargę kasacyjną i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). Wniosek ten został częściowo uwzględniony wcześniej, zwalniając spółkę od opłat ponad kwotę 500 zł w większości spraw. Obecny wniosek dotyczył zmiany tych postanowień.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowień z dnia 13 czerwca 2018 r. o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. s.c. w [.] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skarg A. s.c. w [.] na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] marca 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług - nr [.] za kwiecień 2011 r., - nr [.] za maj 2011 r., - nr [.] za czerwiec 2011 r., - nr [.] za lipiec 2011 r., - nr [.] za sierpień 2011 r., - nr [.] za październik 2011 r. - p o s t a n a w i a - odmówić zmiany postanowień z dnia 13 czerwca 2018 r. o sygn. I SA/Rz 348/18, I SA/Rz 349/18, I SA/Rz 350/18, I SA/Rz 351/18, I SA/Rz 352/18, I SA/Rz 353/18
Wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2018 r. sygn. I SA/Rz 348/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargi A. s.c. w [.] na opisane w sentencji decyzje w połączonych sprawach dotyczących podatku od towarów i usług za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień i październik 2011 r. (sprawy zarejestrowane pod sygn. I SA/Rz 348/18, I SA/Rz 349/18, I SA/Rz 350/18, I SA/Rz 351/18, I SA/Rz 352/18, I SA/Rz 353/18 połączone na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2018 r. do rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. I SA/Rz 348/18).
Występując ze skargą kasacyjną A. s.c. w [.] zgłosiła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W myśl zatem art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", powinna wykazać, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Biorąc zaś pod uwagę, że jest to kolejny wniosek zgłoszony w ww. sprawach, jako że poprzednie uwzględniono w części postanowieniami z dnia 13 czerwca 2018 r. o sygn. I SA/Rz 348/18, I SA/Rz 349/18, I SA/Rz 350/18, I SA/Rz 351/18, I SA/Rz 352/18 poprzez zwolnienie spółki cywilnej od opłat sądowych każdorazowo ponad kwotę 500 zł, z wyjątkiem sprawy o sygn. I SA/Rz 353/18, w której odmówiono uwzględnienia wniosku z uwagi na niewielką wartość wpisu od skargi (318 zł), powinna także, stosownie do art. 165 Ppsa, wykazać, że w okresie od 13 czerwca 2018 r. nastąpiły na tyle istotne zmiany okoliczności, które uzasadniałyby zmianę prawomocnych postanowień w przedmiocie prawa pomocy.
Z wypełnionego 16 października 2018 r. oświadczenia majątkowego wynika, że na rachunku bankowym spółka posiada zablokowaną kwotę w wysokości 1.896.868 zł, którą nie dysponują od 2014 r. Pochodzi ona z kredytu na skup rzepaku; roczna rata spłaty wynosi 200.000 zł. Aby móc kontynuować działalność w lipcu 2017 r. zaciągnęła kolejny kredyt w kwocie 1.500.000 zł, który musiała spłacić do 31 maja 2018 r. W lipcu 2018 r. zaciągnęła kredyt na 1.200.000 zł, z terminem spłaty do 31 maja 2019 r. Posiada też kredyt długoterminowy na 1.400.000 zł, z terminem spłaty do 31 stycznia 2025 r. Wartość majątku określono na 951.558,43 zł, wartość środków trwałych na 312.075,96 zł, zysk wypracowany za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniósł 138.175,25 zł. Na rachunku bankowym posiada 1.635,48 zł. Wydatki za energię elektryczną i gaz we wrześniu wyniosły 2.489,20 zł i 1.767,29 zł, wynagrodzenia miesięcznie pracowników 6.700 zł, składki na ubezpieczenia społeczne 2.819,77 zł.
W ocenie referendarza sądowego nie wykazano, aby w sytuacji majątkowej spółki cywilnej (wspólników) nastąpiły istotne zmiany pogarszające jej (ich) kondycję finansową, które uzasadniłyby zmianę wcześniej wydanych postanowień. Wszak w sprawach o sygn. I SA/Rz 348/18, I SA/Rz 349/18, I SA/Rz 350/18, I SA/Rz 351/18, I SA/Rz 352/18 przyznany zakres prawa pomocy uwzględniał już ewentualne przyszłe zobowiązania fiskalne, jakie mogą wystąpić, co jednoznacznie wynika z sentencji i uzasadnień postanowień. Aktualne obciążenie związane ze skargą kasacyjną od wyroku z dnia 31 sierpnia 2018 r. sygn. I SA/Rz 348/18 to kwota 2659 zł, tj. po 500 zł w sprawach I SA/Rz 348/18, I SA/Rz 349/18, I SA/Rz 350/18, I SA/Rz 351/18, I SA/Rz 352/18 (zgodnie z przyznanym postanowieniami z dnia 13 czerwca 218 r. prawem pomocy) oraz 159 zł od sprawy I SA/Rz 353/18. Wydatek taki znajduje się w zasięgu możliwości finansowych spółki i jej zdolności płatniczych, a wspólnicy mieli możliwość zabezpieczenia na ten cel odpowiednich środków. Zobowiązania prywatnoprawne nie korzystają bowiem z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami publicznoprawnymi, a prawo pomocy ma służyć wsparciem podmiotom, które realnie nie są w stanie samodzielnie podołać obowiązkowi określonemu w art. 199 Ppsa, przy wykorzystaniu wszystkich swoich możliwości, zasobów i środków. Dlatego warto zauważyć, że w ramach spółki wspólnicy dysponują i obracają na co dzień znacznymi kwotami. Jak wynika np. z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego tylko 12 października 2018 r. suma operacji uznaniowych wyniosła 78.591,45 zł, a obciążeniowych 103.810,41 zł.
Deklarowany obecnie stan majątkowy spółki jest zbliżony do poprzednio ocenianego. W dalszym ciągu prowadzona jest działalność gospodarcza nastawiona na zysk. Wspólnicy korzystają z zewnętrznego źródła finansowania (kredytów). Co istotne, spłacili już kredyt zaciągnięty w 2017 r. na 1.500.000 zł i zaciągnęli kolejny na 1.200.000 zł, a zatem instytucja kredytująca ponownie pozytywnie oceniła ich zdolność kredytową. Jak zaś wcześniej ustalono, tempo osiągania przychodów w 2018 r. było w czerwcu zbliżone do lat poprzednich, a wartość sprzedanych w 2016 i 2017 r. towarów i materiałów przekraczała 3,1 mln i 3,6 mln zł. Nadal posiada majątek sporej wartości (aktywa trwałe i obrotowe). Ponoszone z kolei wydatki na wynagrodzenia pracowników i opłacenie zużytych mediów stanowią koszty prowadzonej działalności, podobnie jak ww. zobowiązania kredytowe i wydatki na nabywane towary i usługi, podlegają rozliczeniu na podstawie odpowiednich przepisów podatkowych, stanowiąc nieodzowny element prowadzenia działalności gospodarczej.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 165 Ppsa, przy uwzględnieniu dotychczasowego zakresu przyznanego spółce prawa pomocy, odmówiłem uwzględnienia wniosku i zmiany wcześniej wydanych postanowień.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło