I SA/Rz 357/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-08-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Jacek Surmacz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał spełnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę pobieżne oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz niepełną współpracę z sądem?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ złożył pobieżne i niepełne oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, a także uchylił się od współpracy z sądem w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących jego sytuacji ekonomicznej. Wysokość podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług podważała twierdzenia o niskich dochodach, a brak przedstawienia wykazu wydatków uniemożliwił ocenę możliwości utrzymania rodziny i ponoszenia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Przedstawił pobieżne oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, przedłożył jedynie kopie deklaracji VAT i wykazy środków trwałych, a następnie kolejne oświadczenie dotyczące posiadanych samochodów i statusu żony. Uchylił się jednak od przedstawienia wykazu wydatków i wyciągów z rachunków bankowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w Wydziale I, na posiedzeniu niejawnym, w dniu 28 sierpnia 2015 r., sprawy ze skargi K. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2015 r., nr (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2011 r., w związku z wnioskiem skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - postanawia - oddalić wniosek. Skarżący zwrócił się do Sądu o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych. Składając jednak oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym przedstawił swoją sytuację w sposób bardzo pobieżny, tj. wskazał jedynie, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwiema małoletnimi córkami, a źródłem utrzymania rodziny jest prowadzona przez niego działalność gospodarcza, dochód z której określił na 2 000 zł miesięcznie brutto. Odnośnie posiadanego majątku podał, że obejmuje on jedynie dom o pow. 180 m2. W związku z powyższym, zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2015 r., wezwano skarżącego do złożenie dodatkowego oświadczenia, między innymi przez określenie wysokości ponoszonych wydatków bytowych, przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych i kopii deklaracji podatkowych. Skarżący odnosząc się do przedmiotowego wezwania nadesłał jedynie kserokopie składanych przez siebie deklaracji VAT, z których wynika między innymi, że podstawa opodatkowania go podatkiem od towarów i usług, w marcu br. wyniosła 386 538 zł, w kwietniu 355 038, a w maju 2015 r. 342 116 zł. Do tego dołączył wykaz środków trwałych. Następnie zaś, po upływie terminu do złożenia dodatkowego oświadczenia, złożył kolejne oświadczenie, w którym podał, że posiada dwa samochody, tj. Hondę CRV z 2010 r. i Mercedesa SL560 z 1988 r., jego żona nie jest aktywna zawodowo, a szczególnie duże obciążenie dla jego budżetu domowego stanowią wydatki na rehabilitację córki. Skarżący nie sprecyzował jednak jakiej wielkości są to wydatki, podkreślił jedynie, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 500 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności o których mowa w powołanym wyżej przepisie obciąża w całości wnioskodawcę, który winien nie tylko złożyć pełne, jasne i wiarygodne oświadczenie o swoim stanie rodzinnym i majątkowym, ale także współpracować z sądem w celu wyjaśnienia wszelkich rozbieżności i wątpliwości w tym zakresie. W przedmiotowej sprawie skarżący pierwotnie złożył bardzo zdawkowe i wybiórcze oświadczenie o swoim stanie rodzinnym i majątkowym, ograniczając się jedynie do podania bardzo podstawowych, sformułowanych w sposób ogólnikowy, informacji, przytoczonych w oderwaniu od konkretnych okoliczności, zwłaszcza jeżeli chodzi o źródła swoich dochodów. Następnie zaś, wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia, przedłożył jedynie kopie deklaracji VAT, a już po upływie terminu do złożenia oświadczenia, informacje dotyczące posiadanych środków transportu i statusu zawodowego swojej żony. Skarżący uchylił się jednak od przedstawienia wykazu ponoszonych wydatków oraz wyciągów z rachunków bankowych, czym w praktyce uniemożliwił dokonanie kompleksowej oceny swojej sytuacji ekonomicznej. W związku z tym należy stwierdzić, że taka postawa skarżącego, przejawiająca się w odmowie współpracy z Sądem, w zakresie ustalenia jego sytuacji bytowej, nie pozwala na przyjęcie, że wykazał on spełnienie przez siebie przesłanek uzyskania wsparcia w postaci prawa pomocy. Niezależnie od powyższego dodać także należy, że wysokość podstawy opodatkowania skarżącego podatkiem od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe, przekraczająca w każdym z tych okresów kwotę 270 000 zł (w grudniu 2014 r. podstawa opodatkowania wyniosła 611 872 zł) poddaje w wątpliwość, z uwagi na wielkość obrotu, a tym samym rozmiar prowadzonej działalności, jego twierdzenia odnośnie wysokości miesięcznych dochodów, które zadeklarował na kwotę 2 000 zł miesięcznie. Nie sposób też przyjąć, że dysponując takim dochodem skarżący jest w stanie utrzymać, dom, czteroosobową rodzinę oraz dwa samochody. Weryfikację możliwości sfinansowania z deklarowanych dochodów wszystkich wydatków uniemożliwił zaś sam skarżący, uchylając się od przedstawienia listy wydatków. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., odmówiono przyznania mu prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło