I SA/Rz 360/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędzia WSA Kazimierz Włoch / spr./ Asesor WSA Jacek Boratyn Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi spółki "A" Sp. z o. o. w B. na uchwałę Zarządu Województwa [.] z dnia [.] maja 2017 r. nr [.] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu pn. "..." oddala skargę. Przedmiotem skargi "A" sp. z o.o. w B. (określanej dalej zamiennie jako "spółka", "wnioskodawca", "skarżąca") jest uchwała Zarządu Województwa w R. nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. w sprawie rozpatrzenia protestu od negatywnej oceny merytorycznej – dopuszczającej wniosku pn. "[...]". Z akt sprawy wynika, że Zarząd Województwa, jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa na lata 2014-2020, ogłosił konkurs nr [...] naboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020, Oś priorytetowa I. Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałania 1.4.1 Dotacje bezpośrednie. "A" sp. z o.o. zgłosiła do naboru o dofinansowanie projekt pt. "[...]", który zarejestrowano pod nr [...]. Projekt wnioskodawcy został oceniony pozytywnie pod względem formalnym, po czym skierowano go do oceny merytorycznej. Dokonując oceny projektu spółki pod względem merytorycznym, Zarząd Województwa, działający w charakterze Instytucji Zarządzającej, ocenił go negatywnie, o czym poinformował skarżącą pismem z dnia [...] października 2016 r. nr [...]. Jak wynika z treści przedmiotowego pisma wniosek skarżącej nie spełniał kryteriów merytorycznych dopuszczających standardowych, w związku z czym przedstawiony przez nią projekt nie może podlegać ocenie jakościowej (punktowej). Instytucja Zarządzająca, opierając się na opiniach ekspertów Komisji Oceny Projektów doszła do wniosku, że projekt skarżącej nie spełnia czterech kryteriów merytorycznych standardowych tj. kryterium nr VI "Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu", kryterium nr VIII "Zapewnienie trwałości rezultatów projektu (zdolność do utrzymania rezultatów przez minimum 5 lat lub 3 lat (w przypadku MŚP) od zakończenia realizacji, kryterium nr IX "Wykonalność instytucjonalna oraz finansowa projektu" oraz kryterium nr XII "Realność wskaźników". Odnośnie poszczególnych kryteriów eksperci wnieśli następujące zastrzeżenia: a) kryterium VI – eksperci zwrócili uwagę, że w 2017 r. właściciele planują dokapitalizowanie spółki do wysokości 350 tys. złotych oraz korzystanie z oferty bankowej na zaciągnięcie kredytu na realizacje inwestycji w kwocie 1,6 mln zł; W ocenie ekspertów wnioskodawca przy niewielkich zyskach jakie wykazano nie jest w stanie otrzymać promesy kredytowej na kwotę 1,6 mln złotych. Wnioskodawca nie posiada żadnych aktywów trwałych które potencjalne mogłyby stanowić zabezpieczenie kredytu. Wnioskodawca nie udokumentował także w wiarygodny sposób, że jest w stanie dokapitalizować spółkę np. wyciągiem z rachunku bankowego o posiadanych środkach. Niewiarygodne w ocenie ekspertów są też prognozowane przychody, gdzie wnioskodawca wykazuje wzrost przychodów o nawet 900 % w stosunku do bieżącej działalności gospodarczej, nie popierając tego wzrostu żadnymi dogłębnymi analizami czy też dokumentami. W ocenie ekspertów wnioskodawca w obecnej sytuacji finansowej nie jest w stanie zrealizować przedmiotowej inwestycji na kwotę prawie 2 mln złotych, z uwagi na brak środków pieniężnych. b) kryterium nr VIII – w ocenie ekspertów wnioskodawca nie jest w stanie utrzymać trwałości rezultatów projektów, gdyż nie dysponuje odpowiednimi środkami na zrealizowanie inwestycji; c) kryterium nr IX – eksperci zwrócili uwagę na to, że wnioskodawca nie udowodnił, że dysponuje odpowiednim budżetem umożliwiającym realizacje projektu biorąc pod uwagę zaplanowany budżet oraz harmonogram jego realizacji; Pokreślili, że wnioskodawca nie wskazał w biznesplanie odpowiedniego zaplecza do realizacji inwestycji tzn. nie wykazano placu lub/oraz budynków do przechowywania planowanych do zakupu środków trwałych, nie wykazano także środków transportu do przewozu maszyn i urządzeń. c) kryterium nr XII – zdaniem ekspertów projekt nie jest uzasadniony pod względem ekonomiczno-technicznym. Nie jest realne osiągnięcie wskazanych w dokumentacji wskaźników produktu i rezultatu. W uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że kryteria wyboru określił Komitet Monitorujący uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie zmiany Uchwały nr [...] Komitetu Monitorującego Regionalny Program Operacyjny Województwa na lata 2014-2020 z dnia [...] września 2015 r. w sprawie zatwierdzenia kryteriów wyboru projektów dla osi priorytetowych I-VI Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego; kryteria stanowią załącznik do Regulaminu konkursu. Postępowanie prowadzone było w oparciu o obowiązujące przepisy prawa polskiego i unijnego oraz Szczegółowy Opis Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020, przyjętego uchwałą Zarządu Województwa nr [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie zmiany uchwały nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. oraz Regulamin konkursu przyjęty uchwałą Zarządu Województwa nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu konkursu zamkniętego dla naboru wniosków o dofinansowanie projektów ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach I osi priorytetowej, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałanie: 1.4.1 Dotacje bezpośrednie, Typ projektu: Rozwój MŚP Regionalnego programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 - nabór 2015. Organ, akceptując ponownie dokonaną ocenę ekspertów stanął na stanowisku, że projekt skarżącej nie spełnia czterech kryteriów oceny merytorycznej tj. kryterium nr VI "Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu", kryterium nr VIII "Zapewnienie trwałości rezultatów projektu (zdolność do utrzymania rezultatów przez minimum 5 lat lub 3 lat (w przypadku MŚP) od zakończenia realizacji, kryterium nr IX "Wykonalność instytucjonalna oraz finansowa projektu" oraz kryterium nr XII "Realność wskaźników". Opierając się na ponownie dokonananej opinii ekspertów uznano, że wnioskodawca dołączył "warunkową promesę kredytową", a nie jak oświadczył w proteście "promesę kredytową". Uznano, że brak jest dokumentu potwierdzającego posiadanie pozytywnej oceny warunków kredytowych. Podzielono zdanie ekspertów, że budzą zastrzeżenia w analizie finansowej nieuzasadnione wzrosty przychodów w prognozowanym zakresie. Wnioskodawca założył bardzo dużą dynamikę wzrostu przychodów bez szczegółowego uzasadnienia. Podzielono opinię ekspertów, że wnioskodawca nie wykazał wykonalności finansowej i instytucjonalnej projektu co jest równoznaczne z brakiem zapewnienia trwałości projektu. Brak wykonalności finansowej powoduje również to, że wykazane w projekcie wskaźniki nie będą możliwe do osiągnięcia. Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na opisaną na wstępie uchwałę Zarządu Województwa z dnia [...] maja 2017 r. W skardze spółka zarzuciła naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm., zwanej dalej ustawą o polityce spójności) w zw. z § 5 ust. 4 pkt 4 Regulaminu Konkursu o dofinansowanie projektów ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 w ramach osi priorytetowej I Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP Poddziałanie 1.4.1 Dotacje bezpośrednie, Typ projektu: Rozwój MŚP (zwanego dalej: Regulaminem Konkursu) poprzez dokonanie oceny projektu skarżącej w sposób rażąco dowolny, z naruszeniem zasady bezstronności, rzetelności i przejrzystości, w szczególności polegający na: - uznaniu, że wniosek skarżącej nie spełnia kryteriów merytorycznych w zakresie kryterium VI, tj. poprawności analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu ze względu na brak dołączonego do wniosku dokumentu w postaci promesy kredytowej, w sytuacji gdy dokument ten nie był wymagany na żadnym etapie konkursu, - uznaniu, że wniosek skarżącej nie spełnia kryteriów merytorycznych kryterium VIII, tj. zapewnienia trwałości rezultatów projektu (zdolności do utrzymania rezultatów przez minimum 5 lat lub 3 lata (w przypadku MŚP) od zakończenia realizacji ze względu na nie wykazanie wykonalności finansowej i instytucjonalnej projektu, co zdaniem oceniających, jest równoznaczne z brakiem zapewnienia trwałości projektu oraz niezagwarantowaniem utrzymania założonych rezultatów przez wymagany okres czasu, w sytuacji gdy udowodniono spełnienie kryteriów progowych, między innymi, że wskaźnik NPV będzie większy od 0 (zera) w okresie trwałości projektu, - uznaniu, że wniosek skarżącego nie spełnia kryteriów merytorycznych kryterium IX, tj. wykonalności instytucjonalnej oraz finansowej projektu ze względu na brak dołączonego do wniosku dokumentu potwierdzającego posiadanie pozytywnej oceny warunków kredytowych, czy dokumentów potwierdzających zapewnienie zewnętrznych źródeł finansowania, w sytuacji gdy dokumenty te nie były wymagane na żadnym etapie konkursu, - uznaniu, że wniosek skarżącego nie spełnia kryteriów merytorycznych kryterium XII, tj. realności wskaźników ze względu na brak wykonalności finansowej i instytucjonalnej oraz z uwagi na brak zapewnienia trwałości projektu, w sytuacji gdy wskaźniki produktów i rezultatów projektu określone we wniosku są jak najbardziej możliwe do osiągnięcia, - uznaniu, że pierwotna negatywna ocena merytoryczna dokonana przez Komisję Oceny Projektów zawarta w piśmie znak [...] z dnia [...] października 2016 r. była dokonana w sposób bezstronny, rzetelny i przejrzysty, w sytuacji gdy ocena ta budzi poważne kontrowersje odnośnie bezstronności, rzetelności i przejrzystości objawiające się tym, że uzasadnienia przedstawione przez ekspertów w dużej mierze pokrywają się w literalnym brzmieniu, co całkowicie podważa samodzielność i profesjonalizm obu ekspertów oceniających niniejszy projekt. 2. naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy o polityce spójności oraz Regulaminu Konkursu poprzez dokonanie oceny projektu skarżącego w sposób rażąco dowolny, z naruszeniem zasady bezstronności, rzetelności i przejrzystości polegający na dokonaniu negatywnej oceny wniosku skarżącego bez zwrócenia się o złożenie dodatkowych wyjaśnień lub informacji o projekcie (jak to miało miejsce w przypadku innych wnioskodawców), zwłaszcza w sytuacji, gdy Komisja Oceny Projektu nabrała wątpliwości co do przyjętych założeń i wielkości w zakresie poprawności sporządzenia analizy finansowej. W ocenie skarżącej podważa to dodatkowo zasadę równego traktowania wszystkich wnioskodawców. 3. naruszenie art. 57 ustawy o polityce spójności poprzez przekroczenie ustawowego terminu do rozpatrzenia protestu, co w świetle okoliczności przedmiotowej sprawy wskazuje na rażące naruszenie prawa. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W jej ocenie, w złożonym wniosku o dofinansowanie projektu oraz załącznikach do wniosku udowodniono, że dysponuje m.in. odpowiednimi zasobami ludzkimi, rzeczowymi, niematerialnymi, doświadczeniem niezbędnym do prawidłowej realizacji projektu oraz osiągnięcia jego celów. Zdaniem spółki na podstawie przedstawionych przez nią informacji oraz dołączonych do wniosku o dofinansowanie załączników wynika, że dysponuje odpowiednimi środkami umożliwiającymi realizację projektu biorąc pod uwagę zaplanowany budżet oraz harmonogram jego realizacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 P.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej zaliczyć trzeba niewątpliwie ustawę z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 (ustawa wdrożeniowa). Ustawa ta, określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi (art. 1 ust. 1 ustawy). Wnioskodawcy w przypadku negatywnej oceny projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Protest jest rozpatrywany przez właściwa instytucję zarządzającą, albo pośredniczącą – jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania a tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1 Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia, w tym przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, normodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. Zgodnie z art. 55 ustawy wdrożeniowej protest jest rozpatrywany przez Instytucję Zarządzającą którą dla Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020, na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 tej ustawy jest Zarząd Województwa. Na podstawie art. 57 ustawy wdrożeniowej Zarząd Województwa rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie: - kryteria wyboru projektów, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza; - zarzutów o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny. Zgodnie z art. 14 ust. 10 ustawy wdrożeniowej kryteria wyboru projektów zatwierdzane są przez Komitet Monitorujący. Postępowanie konkursowe prowadzone jest w oparciu o obowiązujące przepisy prawa polskiego i unijnego oraz: - Szczegóły Opis Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 przyjęty Uchwałą Zarządu Województwa nr 103/2270/15 z dnia 14 października 2015 r. w sprawie zmiany uchwały nr 76/1709/15 Zarządu Województwa z dnia 14 lipca 2015 r., - Regulamin konkursu o dofinansowanie projektów ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 w ramach Osi priorytetowej I Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałanie 1.4.1 Dotacje bezpośrednie, Typ projektu: Rozwój MŚP przyjęty Uchwałą Zarządu Województwa Nr 193/3926/16 z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie zmiany uchwały Nr 124/2732/15 z dnia 15 grudnia 2015 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu konkursu zamkniętego dla naboru wniosków o dofinansowanie projektów ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach I osi priorytetowej, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałanie 1.4,1 Dotacje bezpośrednie, Typ projektu: Rozwój MŚP Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020. Kryteria wyboru projektów, o których mowa wyżej stanowią załącznik do Regulaminu konkursu oraz do uszczegółowienia i zgodnie z § 5 ust. 1 Regulaminu konkursu ocena wniosków dokonywana jest w oparciu o nie. Na etapie procedury odwoławczej powołano zespół dwóch niezależnych ekspertów, innych niż na etapie oceny merytorycznej, jednakże potwierdzili oni w całości ocenę dokonaną przez pierwszych ekspertów. eksperci szczegółowo uzasadnili, dlaczego podzielają zdanie pierwszych ekspertów, że budzą zastrzeżenia w analizie finansowej nieuzasadnione wzrosty przychodów w prognozowanym zakresie. Wnioskodawca założył, bardzo dużą dynamikę wzrostu przychodów bez szczegółowego uzasadnienia. Niewiarygodne są prognozy, gdzie wnioskodawca wykazuje wzrost przychodów, nawet o 900 %, w stosunku do bieżącej działalności gospodarczej. Wnioskodawca dołączył tylko warunkową promesę kredytową, a nie przedstawił promesy kredytowej, a więc w dalszym ciągu brak jest dokumentu potwierdzającego posiadanie pozytywnej oceny warunków kredytowych. Wnioskodawca nie wykazał wykonalności finansowej i instytucjonalnej projektu, co jest równoznaczne z brakiem zapewnienia trwałości projektu. Brak wykonalności finansowej powoduje także to, że wykazane w projekcie wskaźniki nie będą możliwe do osiągnięcia. W efekcie powyższych nie można było przyjąć, że Zarząd Województwa naruszył przepisy prawa, wobec czego skarga jako bezzasadna polegała oddaleniu w oparciu o art. 61 ust. 8 pkt. 2 ustawy wdrożeniowej.