I SA/Rz 364/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od gier za sierpień 2010 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca Spółka wezwana do uiszczenia wpisu w sprawie opisanej w sentencji niniejszego postanowienia, działając przez pełnomocnika radcę prawnego, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że jej kapitał zakładowy wynosi 1.000.000 zł, wartość będących w jej dyspozycji środków trwałych 13.545.277,28 zł, za ubiegły rok obrotowy odnotowała stratę w wysokości 2.344.896,11 zł, a saldo jej rachunku bankowego na dzień złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wynosi – 6.595,63 zł. Spółka podkreśliła, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej za przyczyną zmiany przepisów dotyczących podatku od gier (główną działalnością Spółki jest działalność związaną z grami losowymi oraz zakładami wzajemnymi, działalność rozrywkowa, sportowa, rekreacyjna, transportowa, wydawnicza, produkcja gier, zabawek). W związku z wejściem w życie nowych regulacji w tym zakresie Spółka nie była w stanie regulować na bieżąco swoich zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od gier, zaś w następstwie wszczętych postępowań egzekucyjnych zajęte zostały jej rachunki bankowe, a także posiadane przez nią udziały w innej spółce kapitałowej. Spółka zaznaczyła, że czyni starania mające na celu zmniejszenie kosztów własnych, dlatego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest, w jej ocenie, uzasadniony. Do wniosku załączono kserokopię bilansu na koniec 2010 r., rachunku zysków i strat, wydruku salda z daty 17 czerwca 2011 r. oraz postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o przyznaniu Spółce prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych z daty 6 czerwca 2011 r. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwana dalej P.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - tj., takim o jaki wnioskowała skarżąca Spółka- gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, że rozstrzygnięcie w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, rozpoznający wniosek nie musi się przychylić do zgłoszonego żądania, a jedynie może przyznać przywilej w postaci prawa pomocy jeżeli uzna, że zachodzi taka potrzeba. Przepisy przenoszą na stronę (wnioskodawcę) obowiązek wykazania wyżej wymienionych przesłanek. Mieć na uwadze należy również, że osoba prawna obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie posiada niezbędnych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, ale również, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (zob. postanowienie NSA z 15 kwietnia 2008 r. , sygn. II OZ 318/08, system LEX nr 479111). W ocenie rozpoznającego wniosek referendarza, w świetle przedstawionych przez Spółkę okoliczności oraz przedłożonych dokumentów, nie można przyjąć, że skarżąca nie jest w stanie ponieść koniecznych kosztów postępowania, które na tym etapie postępowania obejmują wpis od skargi. W treści urzędowego formularza Spółka podała, że przedmiotem jej działalności jest działalność związana z grami losowymi i zakładami specjalnymi, a ściślej jest właścicielem automatów o niskich wygranych zlokalizowanych w punktach gier na terenie kraju. Majątek trwały spółki wynosi 13.545.277,28 zł, nie jest więc z pewnością mały, a składają się na niego również środki trwałe łatwo zbywalne, np. środki transportu (398.899,06 zł)), zaś spółka nie podnosi, że możliwość zbycia jest nierealna. Spółka posiada długoterminowe aktywa finansowe w jednostkach powiązanych w postaci udziałów (63.093,00 zł) oraz udzieliła pożyczki w kwocie 1.266.226,05 zł. Podnosząc kwestię związaną z postępowaniami egzekucyjnymi, spółka nie wykazała tegoż faktu. Co do argumentu generowania straty, to strata podatkowa nie oznacza utraty możliwości płatniczych. Powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, skutkując brakiem dochodu do opodatkowania, tj. brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego i w żadnym wypadku nie stanowi automatycznie o braku środków. Z przedłożonego rachunku zysków i strat za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2010 r. wynika, że spółka uzyskała łącznie przychody netto ze sprzedaży w kwocie 149.180.425,32 zł, w tym 149.157.110,62 zł to przychody z gry na automatach, ponosząc 151.118.980,97 zł kosztów. Dokumenty z daty 17 czerwca 2011r. wskazują jedynie na wynik salda na tym rachunku (-6.595,63 zł) i brak wpływów za okres od 1 do 31 maja 2011 r. (wyciąg nr 5) i nie są miarodajne, tj. nie pozwalają prześledzić operacji przebiegającym na rachunku. Ponadto stan środków pieniężnych na rachunku bankowym określany jest na dany moment i może ulec zmianie, a zatem nie jest to okoliczność przesądzająca o braku środków finansowych. Reasumując, zobowiązania publicznoprawne, związane z przedmiotem działalności gospodarczej, nie są zjawiskiem nadzwyczajnym i nie ma podstaw do traktowania skarżącej Spółki w szczególny sposób w stosunku do innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Mieć należy na względzie przede wszystkim to, że działalność osób prawnych opiera się na samodzielności i w oparciu o własny majątek. Skarżąca jest pełnoprawnym uczestnikiem obrotu gospodarczego, ze wszystkimi wynikającymi z tego faktu uprawnieniami i obowiązkami. Z przedłożonego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego nie wynika informacja o toczącym się postępowaniu likwidacyjnym, o ustanowieniu kuratora czy zarządzie komisarycznym, toczącym się postępowaniu układowym lub naprawczym. Spółka uzyskuje bieżące dochody. W takiej sytuacji uprawnione jest domniemanie, że utrzymywana działalność gospodarcza jest opłacalna, nawet jeśli przedsiębiorca przejściowo ma kłopoty finansowe i jego dotychczasowe przychody uległy obniżeniu (z zalegającego w aktach załącznika do deklaracji POG-4 dla podatku od gier za skarżony okres, tj. czerwiec 2010 oraz analizy innych zaskarżonych okresów w przedmiocie tego podatku, wynika, że Spółka wprowadza do eksploatacji nowe automaty do gry). W przeciwnym przypadku jedynym racjonalnym działaniem byłaby likwidacja działalności ewentualnie ogłoszenie upadłości podmiotu. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową i znajdującą zastosowanie tylko w takich sytuacjach, w których podmiot z powodów od siebie niezależnych nie mógł zgromadzić środków koniecznych do prowadzenia postępowania. W rozpoznawanej zaś sprawie nie ma żadnego uzasadnienia przyjęcie, że to budżet państwa, a tym samym podatnicy, powinni finansować spór sądowy takiego podmiotu jakim jest Spółka. Nie może być premiowana bierność i niepodejmowanie kroków mających zapewnić środki finansowe na potrzeby związane z toczącym się postępowaniem. Od członków zarządu spółki należy wymagać podjęcia inicjatywy w celu zgromadzenia środków pieniężnych niezbędnych do obrony jej interesów przed sądem administracyjnym. Na koniec należy dodać, że powołanie się na postanowienie innego wojewódzkiego sądu administracyjnego zwalniające spółkę od kosztów sądowych w innej sprawie, nie przesądza o wystąpieniu przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Tożsamy stan faktyczny został oceniony odmiennie, zaś przedmiotowe postanowienie nie jest wiążące w rozpoznawanej sprawie. Według rozpoznającego wniosek, w niniejszej sprawie okoliczności, o których mowa w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. nie zachodzą. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.