I SA/Rz 366/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-06-01

Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który domaga się zwolnienia od kosztów sądowych w częściowym zakresie, wykazał, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego przekracza 4500 zł brutto, co pozwala na pokrycie wpisu od skargi w wysokości 200 zł. Konieczność spłaty zobowiązań cywilnoprawnych oraz prowadzone postępowanie egzekucyjne (które zostało wstrzymane wyrokiem sądu) nie uzasadniają przyznania prawa pomocy, gdyż nie wpływają one na trwałe uszczuplenie majątku w stopniu uniemożliwiającym poniesienie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał na trudną sytuację majątkową, spowodowaną egzekucją administracyjną i koniecznością spłaty zobowiązań wobec osób trzecich. W jego gospodarstwie domowym miesięczny dochód brutto wynosi ponad 4500 zł, a majątek obejmuje mieszkanie i nieruchomość rolną. Wpis od skargi wynosi 200 zł.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym, w dniu 1 czerwca 2015 r., sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2015 r., nr (...), w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej, w następstwie wznowienia postępowania, w związku z wnioskiem skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - postanawia - oddalić wniosek. Skarżący zwrócił się do Sądu o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Składając oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwoma pełnoletnimi synami. Źródłem utrzymania wszystkich wspólnie gospodarujących osób jest pobierana przez skarżącego emerytura w wysokości 3 120,26 zł miesięcznie brutto, jak również emerytura jego małżonki, wynosząca 1 443 zł brutto miesięcznie. Jeżeli chodzi natomiast o synów skarżącego, to zgodnie ze złożonym oświadczeniem, nie uzyskują oni żadnych dochodów, gdyż pozostają bez zatrudnienia. Deklarując swój majątek, a także majątek domowników, skarżący podał, że obejmuje on następujące składniki: mieszkanie o pow. 101,76 m2, a także nieruchomość rolną o areale 0,95 ha. Uzasadniając złożony wniosek skarżący zwrócił uwagę na swoją sytuację majątkową, która ocenił jako trudną. Dodał też, że jest ona efektem prowadzonej względem niego egzekucji administracyjnej, a także konieczności spłaty zobowiązań wobec osób trzecich. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 200 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Jak stanowi art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stwierdzenie spełnienia przez wnioskodawcę wyżej wymienionych przesłanek wymaga porównania wysokości kosztów, od których zwolnienia się on domaga, z jego możliwościami finansowymi, a zwłaszcza wysokością uzyskiwanych dochodów oraz ogólnym stanem majątkowym. Jeżeli wynik tej analizy będzie uzasadniał stwierdzenie, że konieczność sfinansowania przez wnioskodawcę przedmiotowych kosztów może pociągnąć za sobą możliwość pozbawienia go środków koniecznego utrzymania, jego wniosek będzie zasługiwał na uwzględnienie. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o zwolnienie go od kosztów sądowych, wśród których najistotniejszą pozycję stanowi wpis od skargi, wynoszący 200 zł. Zaznaczyć jednak należy, że wszelkie koszty, od których zwolnienia skarżący się domaga, są rozłożone w czasie, a aktualnie wymagalny jest wyłącznie wpis od skargi. Jego uiszczenie zaś mieści się w zakresie możliwości płatniczych skarżącego, w którego gospodarstwie domowym miesięczny dochód wynosi ponad 4 500 zł brutto. Zestawienie tych dwóch wielkości, tj. kwoty dochodów i wysokości wpisu, nie pozwala stwierdzić, że obowiązek poniesienia kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie może spowodować tak dotkliwe dla niego skutki, jak pozbawienie środków egzystencji, co uzasadniałoby przyznanie mu wsparcia ze środków publicznych. Wyżej przytoczonej oceny nie może zmienić fakt, że wobec skarżącego prowadzone jest postepowanie egzekucyjne, zwłaszcza że decyzja, na podstawie której egzekucja ta jest prowadzona, została wyeliminowana z obrotu prawnego, wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Rzeszowie z dnia 23 kwietnia 2015 r., sygn. I SA/Rz 1201/14, który jednocześnie orzekł, że do uprawomocnienia się wyroku decyzja ta nie podlega wykonaniu. W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego skarżący podniósł, że egzekucja, o której wyżej mowa, nadal jest realizowana, niezależnie od wyroku Sądu, jednakże nie może to być argument przemawiający za koniecznością przyznania mu prawa pomocy w przedmiotowej sprawie, gdy w tej sytuacji skarżący dysponuje środkami prawnymi umożliwiającymi mu odzyskanie pobranych bez podstawy prawnej należności, w związku z przedmiotową egzekucją. Nie mamy więc w tym wypadku do czynienia z trwałym i ostatecznym uszczupleniem jego majątku. Podobnie przyznania skarżącemu prawa pomocy nie może uzasadniać konieczność spłaty przez niego zobowiązań cywilnoprawnych, gdyż zobowiązania te nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami publicznoprawnymi, do których zaliczają się między innymi koszty sądowe. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło