I SA/Rz 376/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku A. C. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) października 2016 r., nr (...), w przedmiocie przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie dla niego adwokata. W związku z tym złożył oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, zgodnie z którym pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, czwórka dzieci, z których dwoje jest pełnoletnich, zięciem, a także dwójką małoletnich wnuków. Deklarując wysokość dochodów wszystkich wspólnie gospodarujących osób skarżący wykazał jedynie własny dochód z prowadzonego przez siebie gospodarstwa rolnego, który określił na kwotę 1 510,34 zł. Jeżeli chodzi o zgromadzony majątek, to oświadczeniu wymieniono: dom, o pow. 135 m2 oraz wartości 150 000 zł, las o pow. 0,07 ha i wartości ok. 1 000 zł, gospodarstwo rolne o areale 5,809 ha, warte ok. 100 000 zł, na który składa się także przechowalnia owoców, o wartości 50 000 zł, a także budynek inwentarski, wyceniony na 50 000 zł. W zakresie ponoszonych wydatków skarżący podał, że na media wydaje miesięcznie 750 zł. Podkreślił także, że ma do spłaty jeszcze kredyty, w wysokości 59 400 zł, 32 400 zł, oraz 12 700 zł. Wzywany do złożenia dodatkowego oświadczenia skarżący podał, że ma jeszcze dwa samochody osobowe, o łącznej wartości ok. 10 000 zł, których roczny koszt utrzymania, wraz z zakupem paliwa, wynosi 9 600 zł. Odnosząc się do wezwania o określenie statusu zawodowego domowników skarżący podał, że żona jest gospodynią domową, pełniąc jednocześnie rolę opiekuna osoby niepełnosprawnej oraz pobierając z tego tytułu zasiłek w wysokości 1 000 zł, jedna z córek pobiera zasiłek macierzyński w wysokości 1 000 zł, zaś młodsze dzieci uczęszczają do szkół. Jeżeli chodzi o ponoszone wydatki, to skarżący dodał, że na żywność, leki, odzież oraz środki czystości miesięcznie wydaje ok 2 500 zł. Wraz z dodatkowym oświadczeniem skarżący przedłożył, dokumenty źródłowe, w tym między innymi wyciąg z rachunku bankowego, zgodnie z którym tylko w sierpniu br., na rachunku tym odnotowano wpływy w wysokości: 6 000 zł, 581 zł, 584,50 zł, 326,35 zł i dwa razy po 5 000 zł. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosił 200 zł. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2016, poz. 718, ze zm. zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z brzmienia zacytowanego przypisu wynika w sposób jednoznaczny, że ustawodawca zarezerwował przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie dla sytuacji wyjątkowych, tj. takich, w których osoba ubiegająca się o uzyskanie tego rodzaju wsparcia znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, niepozwalającej jej partycypować, chociażby w minimalnym stopniu, w kosztach postępowania. W praktyce dotyczyć to będzie osób żyjących w ubóstwie, a więc takich, które nie mogą zaspokoić swoich podstawowych potrzeb. Mając na uwadze okoliczności przytoczone we wniosku skarżącego nie sposób jest stwierdzić, że spełnia on warunki, do uzyskania prawa pomocy w pełnym zakresie. Dysponuje on bowiem zarówno stałym źródłem dochodu, z którego wpływy regularnie są odnotowywane na rachunku bankowym, a także majątkiem o wartości ponad 300 000 zł. To zaś wyklucza przyjęcie, że nie jest on w stanie ponieść kosztów toczącego się z jego udziałem postepowania. Koszty te bowiem znajdują pełne pokrycie nie tylko w wartości jego majątku, ale także dochodach. Zważyć bowiem należy, że koszty te nie są wygórowane, gdyż wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosił 200 zł, był więc tylko nieznacznie wyższy, niż wartość minimalnego wpisu od skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Analiza sytuacji skarżącego nie pozwala także na przyjęcie, że spełnia on przesłanki do uzyskania prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż brak jest podstaw do stwierdzenia, że pokrycie przez niego jakiejkolwiek części tych kosztów, musiałoby się odbyć kosztem utrzymania jego, samego, bądź jego domowników. W jego gospodarstwie domowym pozostaje wprawdzie kilka osób, jednakże okoliczność ta nie skutkuje automatycznie koniecznością otrzymania wsparcia ze środków publicznych. Jak bowiem wynika z oświadczeń, wydatki w tymże gospodarstwie nie są wygórowane (750 i 2 500 zł miesięcznie), a rodzina oprócz dochodów skarżącego i zasiłków pobieranych przez żonę i córkę, uzyskuje wsparcie na dzieci, tytułem świadczenia wychowawczego (wpływającego co miesiąc na konto skarżącego), które rekompensuje powiększone wydatki na utrzymanie. Oprócz tego zauważyć należy, że wpływy odnotowane na rachunku bankowym skarżącego wskazują, że jego dochody z tytułu prowadzonej działalności rolniczej są w istocie wyższe, niż deklarowane pierwotnie 1 510,34 zł. Oprócz tego dodać należy, że skarżący pobiera jeszcze dopłaty do produkcji rolnej, które również nie pozostają bez wpływu na ocenę jego kondycji finansowej oraz zdolności płatniczych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.