I SA/Rz 393/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-08-29

Skład orzekający: Grzegorz Panek, Jarosław Szaro, Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki powinno zostać zawieszone na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej do czasu rozstrzygnięcia sprawy karnoskarbowej dotyczącej nieprawidłowości w rozliczaniu podatku dochodowego przez tę spółkę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki nie jest uzależnione od rozstrzygnięcia sprawy karnoskarbowej, ponieważ oba postępowania są odrębne, podlegają kognicji różnych organów i rozstrzygane są w różnych trybach. Wynik sprawy karnoskarbowej nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, a zatem odmowa zawieszenia postępowania przez organ odwoławczy była zasadna.
Stan faktyczny
Skarżący, były prezes zarządu spółki, został obciążony solidarną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki. Wniósł o zawieszenie postępowania odwoławczego do czasu rozstrzygnięcia sprawy karnoskarbowej dotyczącej nieprawidłowości w rozliczaniu podatku przez spółkę. Organ podatkowy odmówił zawieszenia, uznając, że sprawa karna nie stanowi zagadnienia wstępnego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o odmowie zawieszenia. Skarżący zaskarżył postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędzia WSA Jarosław Szaro Asesor WSA Jacek Boratyn / spr. / po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania podatkowego oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia W. S., zwanego dalej skarżącym, na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...], w przedmiocie odmowy zawieszenie postępowania, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy skarżący wniósł do Dyrektora Izby Skarbowej odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], którą to decyzją organ ten orzekł o jego solidarnej odpowiedzialności, jako byłego prezesa zarządu spółki z o.o., wraz z tą spółką i byłym wiceprezesem zarządu, za jej zaległości podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r., wraz z odsetkami, a także koszty postepowania egzekucyjnego. W dniu [...] października 2016 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Izby Skarbowej o zawieszenie opisanego wyżej postępowania odwoławczego, na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, ze zm., zwanej dalej Ordynacją podatkową), do czasu rozpoznania przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy sprawy karno-skargowej o sygn. [...]. Jak wynika z uzasadnienia wniosku przedmiotowa sprawa dotyczy nieprawidłowości w rozliczaniu podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r. przez spółkę "A" (przestępstwa z art. 56 § 2 w zw. z art. 9 § 3 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy. ( Dz. U. z 2016 r. poz. 2137 ze zm., zwanej dalej K.k.s.))., której skarżący był prezesem i za której zaległości podatkowe został obciążony odpowiedzialnością. Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r., odmówił zawieszenia postepowania uznając, że kwestie objęte sprawą karnoskarbową, rozpatrywane przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, nie stanowią zagadnienia wstępnego na gruncie postępowania związanego z orzeczeniem o solidarnej odpowiedzialności skarżącego, jak byłego członka zarządu, za zaległości podatkowe kierowanej przez niego spółki. Postępowanie to jest bowiem postępowaniem samodzielnym, odrębnym od postępowania karnoskarbowego, tak że pomiędzy tymi dwoma sprawami nie zachodzi związek przyczynowy. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2017 r., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Jak wynika z uzasadnienia przedmiotowego postanowienia kwestie odpowiedzialności na podstawie K.k.s nie stanowią zagadnienia wstępnego na gruncie postępowania zmierzającego do orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowego reprezentowanego przez niego podmiotu. Z samej istoty zagadnienia wstępnego wynika bowiem, że stanowi ono obligatoryjną podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. W takiej sytuacji organ rozstrzygający sprawę główną nie jest władny samodzielne rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, które wyłoniło się w trakcie prowadzonego postepowania, w związku z tym konieczne jest zwrócenie się do organu w zakresie którego kompetencji kwestia ta leży. Jeżeli zaś związek pomiędzy określonym zagadnieniem, a rozstrzygnięciem sprawy jest jedynie pośredni, to brak jest podstaw do przyjmowania istnienia w tym wypadku zagadnienia wstępnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że wynik sprawy karnoskarbowej, prowadzonej przeciwko skarżącemu, nie może zostać uznany za kwestę wstępną na gruncie sprawy dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności, ponieważ oba te postępowania są przedmiotowo odmienne, poza tym żaden wynik postępowania karnego nie jest w stanie uwolnić skarżącego od odpowiedzialności za zaległości podatkowej kierowanej przez niego w przeszłości spółki. Wprawdzie pomiędzy tymi sprawami nie da się wykluczyć istnienia związku faktycznego, jednakże związek tego rodzaju nie może być utożsamiany z zagadnieniem wstępnym, w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] kwietnia wniósł skarżący, domagając się jego uchylenia, jak również uchylenia poprzedzającego go postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] stycznia 2017 r., a także zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżący zarzucił naruszenie: • art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę zawieszenia postępowania, pomimo spełnienia przesłanki wskazanej w tym przepisie, • art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady zaufania do organów państwowych w związku z wydaniem postanowienia z naruszeniem prawa, • art. 120 Ordynacji podatkowej oraz art. 7 Konstytucji RP poprzez odmowę zawieszenia postępowania, z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wniesionej skargi skarżący, poza przytoczeniem obszernego opisu prowadzonych wobec niego postepowań i ich przebiegu podkreślił, że w postępowaniu karnoskarbowym podniósł okoliczność związaną ze złożeniem przez spółkę "A" korekty deklaracji podatkowej. Jeżeli więc Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, rozpoznający tę sprawę, uzna złożenie tej korekty za prawidłowe i skuteczne, to będzie to skutkowało tym, że Spółka "A" nie będzie posiadała zaległości podatkowych. Tym samym odpadnie przesłanka obciążenia odpowiedzialnością za te zaległości skarżącego. W tej sytuacji, w ocenie skarżącego, odmowa zawieszenia postępowania w przedmiocie orzeczenia o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach, albowiem mamy w tym wypadku do czynienia z zagadnieniem wstępnym, w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Mając na uwadze okoliczności przedmiotowej sprawy, a także treść zarzutów skargi, stwierdzić należy, że spór pomiędzy skarżącym, a Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej sprowadza się wyłącznie do oceny tego, czy kwestie związane z ewentualną odpowiedzialnością karnoskarbową skarżącego stanowią zagadnienie wstępne, w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Skarżący wprawdzie podniósł jeszcze zarzuty związane z naruszeniem przepisów postępowania (art. 120 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) a także art. 7 Konstytucji, jednakże analiza ich treści prowadzi do stwierdzenia, że również w tych wypadkach skarżący w istocie kwestionuje nie sposób procedowania organów, ale nieprzyjęcie przez nie, iż w sprawie nie zachodzi konieczność zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy. Dokonując oceny przeciwstawnych stanowisk stron w przedmiotowej sprawie, dotyczących ewentualnego wystąpienia w niej zagadnienia wstępnego, pociągającego za sobą konieczność zawieszenia postępowania, do czasu jego rozstrzygnięcia stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyjęcia, że odmowa zawieszenia postępowania przez organ odwoławczy stanowi naruszenie przepisów prawa, w szczególności art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, w myśl którego organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodzić należy się bowiem z organem podatkowym, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uznania kwestii dotyczących odpowiedzialności za przestępstwo karnoskarbowe za zagadnienie wstępne, na gruncie postępowania związanego z orzeczeniem o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki, za zaległości podatkowe tejże spółki. Oba te rodzaje odpowiedzialności nie są bowiem od siebie zależne, podlegają kognicji odrębnych organów (sądów), rozstrzygane są różnych trybach, a właściwe w tych sprawach organy administracyjne i sądy czynią własne ustalenia, w niezbędnym dla nich zakresie. W niniejszej sprawie orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wymaga stwierdzenia przesłanek, o których mowa w art. 116 Ordynacji podatkowej, do czego kompetencje posiada właściwy organ podatkowy. Wydanie rozstrzygnięcia w tym przedmiocie nie jest zależne od tego, jak istotne w tym wypadku okoliczności faktyczne, zostały ocenione przez właściwy w sprawie sąd powszechny, w rozpoznawanej przez niego sprawie. Dodać też należy, że sąd ten uprawniony jest jedynie do czynienia ustaleń na potrzeby rozpoznawanej przez siebie sprawy i tym samym nie jest władny w jakikolwiek sposób wkraczać w kompetencje organów podatkowych. W niniejszej sprawie kwestia skuteczności złożenia przez spółkę korekty zeznania podatkowego, a zwłaszcza oceny tego faktu przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, pozostaje bez wpływu na ocenę przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej przesłanek zastosowania instytucji, o której mowa w art. 116 Ordynacji podatkowej. Wynika to w sposób jednoznaczny z całokształtu obowiązujących w tym zakresie przepisów, regulujących prowadzenie obydwu rodzajów postepowań, a także istoty zagadnienia, w szczególności współzależności tych postepowań. Niezależnie od powyższego, jak wynika z decyzji Naczelnika Urzędu Skarboweg z dnia [...] sierpnia 2016 r., w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego, kwestia korekty zeznań spółki "A" była bowiem także podnoszona w trakcie prowadzonego przez ten organ postępowania, który zapoznając się ze stanowiskiem skarżącego w tym zakresie, nie uznał zasadności jego argumentacji. Tak więc reasumując stwierdzić należy, że odmawiając zawieszenie postępowania w sprawie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie dopuścił się naruszenia prawa, stąd wiec brak jest podstaw do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło