I SA/Rz 4/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-01-11
Skład orzekający: Jacek Boratyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ jej oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym były wybiórcze i niewiarygodne. Nie przedstawiła pełnych informacji o dochodach męża ani nie ujawniła źródeł finansowania różnicy między zadeklarowanymi dochodami a ponoszonymi wydatkami, co dyskwalifikuje jej wniosek.Stan faktyczny
Skarżąca J. T. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podała, że utrzymuje się z wynagrodzenia 1530 zł netto miesięcznie, które jest częściowo zajęte w postępowaniu egzekucyjnym. Jej mąż prowadzi działalność gospodarczą przynoszącą straty, a ona sama zawiesiła swoją działalność. Skarżąca nie posiada majątku ani oszczędności. Wydatki na żywność, odzież, leki i środki czystości wyniosły łącznie ponad 2000 zł miesięcznie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy J. T. w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku J. T. o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) października 2015 r., nr (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług, za okres od lipca do grudnia 2009 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym, na urzędowym formularzu, oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, a jedynym źródłem jej utrzymania jest wynagrodzenie za pracę, w wysokości 1 530 zł netto miesięcznie. Jak zaznaczyła, wynagrodzenie to zostało częściowo zajęte w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca w 2014 r. zawiesiła prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, natomiast jej mąż, z którym zawarła umowę o rozdzielności majątkowej, prowadzi taką działalność, jednakże przynosi ona straty.
Jak wynika z oświadczeń skarżącej, nie posiada ona żadnego wartościowego majątku (mieszkanie w którym zamieszkuje, wraz z mężem, należy do syna), oszczędności ani papierów wartościowych. Nie korzysta też, podobnie jak mąż, z rachunku bankowego.
Jeżeli chodzi o ponoszone wydatki, to na żywność, odzież, leki i środki czystości, zgodnie z oświadczeniem, wydaje miesięcznie 1 000 zł. Wydatki jej męża z tego tytułu wynoszą zaś 1 200 zł.
Z załączonych do o oświadczenia dokumentów źródłowych wynika, że podstawa opodatkowania męża skarżącej podatkiem od towarów i usług, w III kwartale 2015 r., wyniosła 629 558 zł, w II kwartale 2015 r. 376 275 zł, zaś w I kwartale br. 406 938 zł. W 2014 r. skarżąca osiągnęła przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w wysokości 141 581,30 zł, zaś przychód jej męża z tego samego tytułu wyniósł 1 144 365,13 zł (dochód 41 969,85 zł).
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności o których wyżej mowa obciąża w całości wnioskodawcę i powinno polegać na złożeniu jasnego, pełnego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także współdziałaniu z sądem, w zakresie wyjaśnienia wynikłych w tym zakresie wątpliwości.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o zwolnienie jej od kosztów sądowych, ponieważ na podstawie złożonych przez nią oświadczeń nie sposób jest przyjąć, że wykazała ona spełnienie przez siebie przesłanek, od których ustawodawca uzależnia przyznanie tego rodzaju ulgi. Oświadczenia te są bowiem wybiórcze, a zarazem niewiarygodne. I tak, skarżąca, jeżeli chodzi o wydatki, przedstawiła jedynie ogólnikowo niektóre pozycje, poza tym nie podała informacji na temat faktycznych dochodów jej męża, stwierdzając jedynie, że prowadzona przez niego działalność przynosi straty. Tymczasem zauważyć należy, że straty w rozumieniu przepisów podatkowych nie można utożsamiać z rzeczywistym wynikiem finansowym, gdyż strata ta stanowi różnicę pomiędzy przychodami a kosztami ich uzyskania, które to koszty obejmują takie pozycje jak odpisy amortyzacyjne i poczynione inwestycje.
Jeżeli natomiast chodzi o kwestię wiarygodności złożonych oświadczeń to w tym miejscu stwierdzić należy, że zgodnie z nimi wydatki w gospodarstwie domowym skarżącej (wydatki skarżącej i jej męża, nie obejmujące kosztów korzystania z mediów) wynoszą łącznie ponad 2 000 zł miesięcznie, tymczasem jeżeli chodzi o zadeklarowane dochody, to zgodnie z oświadczeniem nie przekraczają one 1 530 zł, w dodatku są częściowo zajęte w postepowaniu egzekucyjnym. W związku z tym należy stwierdzić, że zaistniałą różnice pomiędzy dochodami a wydatkami skarżąca musi finansować z innych źródeł, których jednak nie ujawniła. Być może źródłem tym są dochody męża, nie można jednak tego domniemywać, zaś poszukiwanie informacji dotyczących tych kwestii nie jest zadaniem sądu, gdyż obowiązek ten spoczywa wyłącznie na stronie, domagającej się przyznania prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że niepełne i niewiarygodne przestawienie przez skarżącą jej sytuacji majątkowej dyskwalifikuje złożony przez nią wniosek, przesądzając o jego negatywnym załatwieniu.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło