I SA/Rz 41/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędzia WSA Kazimierz Włoch / spr. / Asesor WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi D. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nadpłaty i jej zwrot w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia D. S. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w sprawie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nadpłaty i jej zwrot w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Jak wynika z akt sprawy D. S. (dalej: skarżący, podatnik) pismem z dnia 7 lipca 2017 r. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego . z wnioskiem "o stwierdzenie nadpłaty i jej zwrot w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r." Powołując się na art. 77 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.), dalej: "O.p.", wniósł na podstawie art 75 § 1 O.p., o zwrot nadpłaty stwierdzonej "w następstwie nienależnego pobrania środków pieniężnych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego .". Uzasadniając wniosek wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt II FSK 947/15, uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej . wydaną w jego sprawie w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. (z praw majątkowych i stosunku pracy). Wobec powyższego, w jego ocenie, pobrane przez organ podatkowy środki pieniężne z tego tytułu powinny być zwrócone, tj. należność główna, odsetki, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia wraz z ustawowymi odsetkami. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r., nr: [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania w zakresie wskazanym we wniosku podatnika, argumentując, że wydanie przez NSA powołanego wyroku spowodowało, że w obrocie prawnym funkcjonuje niepodlegająca wykonaniu decyzja nieostateczna Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, natomiast przed Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej toczy się/nie zostało zakończone postępowanie podatkowe/odwoławcze w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. Wobec tego, z uwagi na art. 79 § 1 O.p., wniosek podatnika należało uznać za przedwczesny i w konsekwencji odmówić wszczęcia postępowania. Podatnik złożył zażalenie na ww. postanowienie W uzasadnieniu powołał wyrok NSA z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt II FSK 947/15. który uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2012 r., nr: [...], w konsekwencji czego powstała nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. Podatnik podkreślił, że organ podatkowy zobowiązany jest do zwrotu bezpodstawnie pobranego podatku wraz z odsetkami. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r., opisanym na wstępie, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr: [...], Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił podatnikowi zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. od dochodów ze stosunku pracy oraz praw majątkowych w kwocie 2.684.421 zł. Strona złożyła odwołanie od tej decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej, decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr: [...], uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego z ww. tytułu w kwocie 1.020.458 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, wyrokiem z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt I SA/Rz 735/14, oddalił skargę podatnika na tę decyzję, natomiast Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt II FSK 947/15, uchylił wyrok Sądu I instancji oraz decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2014 r. W dniu 17 lipca 2017 r. Dyrektor Izb Administracji Skarbowej otrzymał odpis prawomocnego wyroku NSA z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt II FSK 947/15, natomiast akta sprawy wpłynęły do Izby Administracji Skarbowej w dniu 17 sierpnia 2017 r. Organ wyjaśnił, że powyższe oznacza, że sprawa wysokości zobowiązania podatkowego podatnika za 2008 r. "wróciła" do postępowania przed Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej jako organem II instancji - w sprawie z odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2012 r., nr: [...]. Organ wskazał, że w art. 79 § 1 O.p. ustawodawca wprost zakazuje wszczynania oraz prowadzenia postępowania w sprawie nadpłaty w czasie trwania m.in. postępowania podatkowego wymiarowego. W ocenie organu skoro ustalenie istnienia nadpłaty wymaga uprzedniego ustalenia kwoty podatku należnego (z którą porównywana jest faktycznie zapłacona kwota podatku), to dopiero ostateczne rozstrzygnięcie o wysokości zobowiązania podatkowego może wpłynąć na treść rozstrzygnięcia w sprawie nadpłaty. Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie kwestia wysokości zobowiązania podatkowego za 2008 r. nie została ostatecznie rozstrzygnięta - trwa postępowanie podatkowe/odwoławcze (w następstwie uchylenia przez NSA wyroku WSA z dnia 23.10.2014 r. oraz decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2012 r.) w sprawie tego zobowiązania a zatem wniosek podatnika o stwierdzenie nadpłaty nie może skutkować wszczęciem postepowania a podstawę takiego rozstrzygnięcia stanowi art. 165 a O.p. w kontekście art. 79 § 1 O.p. Podatnik, reprezentowany przez pełnomocnika – doradcę podatkowego, nie zgodził się z rozstrzygnięciem organu i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na postanowienie organu z dnia [...] listopada 2017 r. domagając się uchylenia przedmiotowego postanowienia w całości i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. a także zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1) art. 165 a O.p., poprzez niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy sąd kasacyjny rozpatrując sprawę dotyczącą dochodów ze stosunku pracy i praw majątkowych nie miał żadnych wątpliwości, że podatek pobrany został bezprawnie, 2) art 79 § 1 O.p., poprzez błędne zastosowanie i błędną wykładnię, skutkującą odmową zwrotu nadpłaty, w sytuacji gdy w związku z wyrokiem NSA z dnia 10 maja 2017 r., nie ma podatku ze stosunku pracy i praw majątkowych w przedmiotowej sprawie, a nadto nastąpiło przedawnienie dochodzenia innych roszczeń przez organy podatkowe, 3) art. 77 § 4 O.p., poprzez jego błędną interpretację skutkującą nie zwróceniem należności bez zbędnej zwłoki, w sytuacji gdy NSA jednoznacznie stwierdził, iż strona nie jest objęta takim podatkiem, 4) art. 2a O.p., poprzez niezastosowanie zasady domniemania rzetelności podatnika, 5) art. 121 O.p., poprzez procedowanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Jarosławiu w sposób dyskryminujący podatnika i niebudzący zaufania do organów podatkowych, 6) art. 70 §1 O.p. w zw. z art. 32 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP, poprzez niezastosowanie zasady równości wobec prawa, w sytuacji gdy zobowiązania podatkowe w zakresie dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej, a także ze stosunku pracy i praw majątkowych uległy przedawnieniu oraz w związku z wyrokiem NSA z dnia 10.05.2017 r., zgodnie z którym zobowiązanie to w zakresie praw majątkowych jest bezprzedmiotowe, 7) art. 70 § 6 pkt 2 O.p., poprzez nieuwzględnienie przedawnienia w zakresie zobowiązań podatkowych w podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r., dot. dochodów ze stosunku pracy i praw majątkowych, 8) ar. 70 § 6 pkt 1 O.p., poprzez nieuwzględnienie, że zaistniało przedawnienie w tym przedmiocie sprawy, gdyż skarżący nie został skutecznie powiadomiony o przerwaniu biegu terminu przedawnienia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania z wniosku skarżącego o stwierdzenie i zwrot nadpłaty podatku, w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. Organy rozstrzygające przedmiotowa sprawę odmówiły uwzględnienia wniosku, powołując się na to, że niedopuszczalnym jest wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w czasie trwania postępowania podatkowego. Zasada ta wynika wprost z art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może zostać wszczęte w czasie trwania postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej – w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola. W razie wszczęcia z urzędu postępowania podatkowego w sprawie, w której został złożony wniosek o stwierdzenie nadpłaty, żądanie zawarte we wniosku o stwierdzenie nadpłaty podlega rozpatrzeniu w tym postępowaniu. Treść normy prawnej zawartej w zacytowanym wyżej przepisie nie budzi wątpliwości. Rafio legis jej wprowadzenia stanowi potrzeba uniknięcie konkurencji postępowań, prowadzonych w istocie w tej samym przedmiocie. Skoro bowiem wysokość zobowiązania podatkowego podatnika nie jest ostatecznie ustalona (postępowanie w tej sprawie jest w toku), to ewentualne stwierdzenie i zwrot nadpłaty w określonym podatku uzależnione jest od wyniku przedmiotowego postępowania. Skoro uprawnione do oceny skutków, poza procesowymi, wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 maja 2017 r., w odniesieniu do zakresu praw i obowiązków podatkowych skarżącego, w odniesieniu do jego zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. Wobec tego okoliczności te pozostają również poza kognicją Sądu, jako wykraczające poza granice rozpatrywanej przez niego sprawy. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), oddalił skargę.