I SA/Rz 415/25

WyrokWSA w Rzeszowie2025-10-21

Skład orzekający: Grzegorz Panek, Piotr Popek, Jarosław Szaro

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Zarządu Województwa Podkarpackiego, która nie uwzględniła protestu spółki od negatywnej oceny merytorycznej projektu, narusza prawo, w szczególności poprzez nieprzejrzystość i nierzetelność oceny, brak wezwania do wyjaśnień oraz nierówne traktowanie wnioskodawców?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że ocena projektu przez Instytucję Zarządzającą była prawidłowa i nie naruszała prawa. Argumentacja ekspertów oceniających projekt była przekonująca i kompleksowa, wskazując na niespełnienie kluczowych kryteriów merytorycznych, takich jak logika projektu, zarządzanie ryzykiem, własność intelektualna oraz wdrożenie wyników prac B+R. Brak spełnienia choćby jednego kryterium dopuszczającego skutkuje negatywną oceną projektu. Sąd uznał, że ocena ekonomiczna projektu, w tym konkurencyjność i opłacalność, była zasadna, a różnica cenowa między projektowanym urządzeniem a istniejącymi na rynku uzasadniała negatywną ocenę.
Stan faktyczny
Spółka S. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu badawczo-rozwojowego, który uzyskał negatywną ocenę merytoryczną. Po złożeniu protestu, Zarząd Województwa Podkarpackiego (Instytucja Zarządzająca - IZ) uchwałą nie uwzględnił protestu, podtrzymując negatywną ocenę projektu z uwagi na niespełnienie kryteriów dotyczących logiki projektu i zarządzania ryzykiem, własności intelektualnej oraz wdrożenia wyników prac B+R. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa, w tym nieprzejrzystość oceny, brak wezwania do wyjaśnień i nierówne traktowanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, Protokolant ref. Karolina Gołąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2025 r. sprawy ze skargi S. Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 5 sierpnia 2025 r. nr 126/2996/25 w przedmiocie protestu od negatywnej oceny merytorycznej standardowej projektu pn. "[...]" oddala skargę. S. Spółka z o.o. z/s w Ł. (dalej: wnioskodawca/spółka/skarżąca) wniosła do tut. Sądu skargę na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego (dalej: Instytucja Zarządzająca/IZ) z 5 sierpnia 2025 r. nr 126/2996/25, którą nie uwzględniono protestu spółki od negatywnej oceny merytorycznej standardowej projektu pn. "Realizacja prac B+R w zakresie autorskiego rozwiązania dedykowanego branży motoryzacyjnej", nr FEPK.01.01-IZ.00-0032/24, złożonego w naborze nr FEPK.01.01-IZ.00-003/24, ogłoszonym w ramach Priorytetu 1 Konkurencyjna i Cyfrowa Gospodarka, Działania FEPK.01.01 Badania i rozwój, Typ projektu: Wsparcie działalności badawczo-rozwojowej programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027. W stanie faktycznym sprawy 15 listopada 2024 r. spółka złożyła wniosek o dofinasowanie w/w projektu. Został on zarejestrowany pod numerem FEPK. 01.01-IZ.00-0032/24, a następnie poddany ocenie formalnej, która zakończyła się wynikiem pozytywnym. Następnie projekt został skierowany do oceny merytorycznej, w toku której uzyskał ocenę negatywną z uwagi na niespełnienie kryteriów merytorycznych standardowych pn.: Logika projektu i zarządzanie ryzykiem, Potwierdzenie poprawności zakresu rzeczowo - finansowego, Zasadność oraz racjonalność zaplanowanych wydatków, Własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu, Wdrożenie wyników prac B+R, Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu, Prawidłowość metodologiczna i rachunkowa, Wykonalność techniczna i technologiczna projektu - o czym poinformowano spółkę w piśmie z 21 maja 2025 r. Od negatywnej oceny wnioskodawca 9 czerwca 2025 r. złożył protest. Opisaną na wstępie uchwałą z 5 sierpnia 2025 r. IZ nie uwzględniła protestu. Po ponownej weryfikacji prawidłowości oceny projektu IZ stwierdziła, że: 1. projekt spełnia kryteria merytoryczne standardowe pn.: Potwierdzenie poprawności zakresu rzeczowo - finansowego, Zasadność oraz racjonalność zaplanowanych wydatków, Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu, Prawidłowość metodologiczna i rachunkowa, Wykonalność techniczna i technologiczna projektu, 2. projekt nie spełnia kryteriów merytorycznych standardowych pn.: Logika projektu i zarządzanie ryzykiem, Własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu oraz Wdrożenie wyników prac B+R. W uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że na podstawie art. 68 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U. z 2022 r., poz. 1079 z późn. zm.), dalej: ustawa wdrożeniowa, Zarząd Województwa rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie: kryteriów wyboru projektów, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza oraz zarzutów o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy naruszenia takie miały miejsce. IZ rozpoznaje protest w granicach podniesionych zarzutów. Przez kryteria wyboru projektów, o których mowa w art. 63 oraz art. 64 ust. 2 pkt 4 ustawy wdrożeniowej rozumie się "Kryteria wyboru projektów dla poszczególnych priorytetów i działań FEP 2021-2027 - Zakres EFRR", przyjęte przez Komitet Monitorujący Uchwałą Nr 20 /VII/ 2024, z dnia 15 maja 2024 r., w sprawie zmiany uchwały Nr 2/I/2023 Komitetu Monitorującego program regionalny Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027, z dnia 17 lutego 2023 r., w sprawie zatwierdzenia kryteriów wyboru projektów dla programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027- zakres Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (dalej: kryteria). IZ wskazała również, że postępowanie konkursowe prowadzone jest w oparciu o obowiązujące przepisy prawa polskiego i unijnego, "Szczegółowy Opis Priorytetów Programu Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027 (SZOP)" przyjęty Uchwałą Nr 20/499/24 Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 23 lipca 2024 r. w sprawie przyjęcia Szczegółowego Opisu Priorytetów Programu Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027 z późn. zm. (dalej: SZOP) oraz "Regulamin wyboru projektów w sposób konkurencyjny program regionalny Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027, priorytet FEPK.01 Konkurencyjna i Cyfrowa Gospodarka, Działanie FEPK.01.01 Badania i Rozwój, Typ projektu: Wsparcie działalności badawczo-rozwojowej, Nabór nr FEPK.01.01-IZ.00-003/24",przyjęty Uchwałą Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 27 sierpnia 2024 r. Nr 29/719/24, zmieniony Uchwałą Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 24 września 2024 r. Nr 35/906/24 (dalej: Regulamin wyboru). IZ podkreśliła, że zgodnie z pkt 13.15 Regulaminu wyboru warunkiem pozytywnej oceny merytorycznej jest m.in. spełnienie przez projekt wszystkich kryteriów merytorycznych o charakterze dopuszczającym (kryteria merytoryczne standardowe). Wyjaśniono także, że ustawodawca na podstawie art. 80 ustawy wdrożeniowej, dał IZ możliwość skorzystania z profesjonalnego wsparcia merytorycznego eksperta. IZ zarówno na etapie oceny pierwotnej jak i w ramach procedury odwoławczej powołała Komisję Oceny Projektów (dalej: KOP), którego organizację, tryb, zadania oraz zasady pracy określa ogólnie dostępny na urzędowej stronie internetowej Regulamin Pracy KOP, powołanej w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027 w zakresie priorytetu I - VI (dalej: Regulamin KOP), określony przez IZ na mocy art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. W trakcie procedury odwoławczej eksperci dokonujący ponownego sprawdzenia projektu pod względem spełnienia oprotestowanych kryteriów, stwierdzili: 1. W zakresie kryterium standardowego nr 3 pn. Logika projektu i zarzadzanie ryzykiem: - Ekspert I uznał, że pomimo trafnej diagnozy potrzeb, projekt nie gwarantuje osiągnięcia zakładanych rezultatów ani nie przedstawia adekwatnego sposobu ich walidacji. Zasadniczym mankamentem jest przyjęcie błędnej koncepcji funkcjonalnej systemu. Wnioskodawca utożsamia działanie rekuperatora z funkcją osuszania, podczas gdy urządzenia te mają zupełnie odmienne zastosowania. Rekuperator nie jest przeznaczony do aktywnego usuwania wilgoci, a brak zastosowania jakiegokolwiek mechanizmu kondensacyjnego w systemie, skutkuje brakiem realnej możliwości osiągnięcia trwałego efektu osuszania, niezależnego od warunków atmosferycznych. Projekt nie uwzględnia również specyfiki środowiska mobilnego i dynamicznych zmian klimatycznych, charakterystycznych dla eksploatacji pojazdów kempingowych. W efekcie, zastosowana technologia może okazać się nieskuteczna w wielu typowych scenariuszach użytkowania. Kolejnym istotnym uchybieniem jest nadmierne skomplikowanie techniczne systemu, przy równoczesnym braku przewidywanej wartości użytkowej. System zakłada wykorzystanie wielu elementów - od czujników, przez wymienniki, po algorytmy predykcyjne i chmurową analizę danych - jednak przy braku gwarancji poprawy parametrów wilgotnościowych względem dostępnych na rynku rozwiązań prostszych, tańszych i sprawdzonych. Tym samym projekt nie wnosi realnej innowacji ani przewagi konkurencyjnej. Ryzyko niskiego zainteresowania rynku rozwiązaniem o niepotwierdzonej skuteczności, wysokiej cenie i trudnej obsłudze jest wysokie. Negatywną ocenę potwierdzają również istotne nieprawidłowości w sposobie definiowania kamieni milowych. Przyjęte przez wnioskodawcę wskaźniki osiągnięcia poszczególnych etapów odnoszą się do użytkowych efektów końcowych (utrzymanie wilgotności), zamiast weryfikować postęp technologiczny zgodnie z poziomami TRL. Dodatkowo, brak precyzyjnych i mierzalnych kryteriów oceny sprawia, że weryfikacja spełnienia kamieni milowych jest subiektywna i niemożliwa do jednoznacznego potwierdzenia. Logika projektu została zakłócona przez nieadekwatne założenia techniczne, błędnie określone efekty końcowe zadań oraz niepełną walidację systemu. Brakuje spójności między opisanym problemem, zaproponowanym rozwiązaniem i przyjętymi miernikami postępu technologicznego. Według eksperta zebrane informacje oraz dane uzyskane z dokumentacji aplikacyjnej przedstawionej przez wnioskodawcę są wystarczające by stwierdzić, że projekt nie spełnia wymagań w/w kryterium. - Ekspert 2 również stwierdził, że projekt nie spełnia wymagań w/w kryterium standardowego nr 3, wskazując, iż szacowany koszt urządzenia znacznie przekracza potencjalne korzyści, bo typowy użytkownik kampera nie jest zainteresowany doposażeniem pojazdu w dodatkowy kosztowny, energochłonny system, biorąc pod uwagę koszty zakupu kampera (50 tys. zł - 300 tys zł) w stosunku do planowanych kosztów sprzedaży (149 tys. zł). Dodatkowo należy podkreślić, że jest to koszt sprzedaży do innej firmy, instalującej rozwiązanie w kamperach, czyli nie jest to cena sprzedaży dla klienta, użytkownika. Każdy użytkownik preferuje rozwiązania proste, energooszczędne, bezobsługowe, niewielkie przenośne osuszacze czy urządzenia dedykowane wprost kamperom, celem regulacji i stabilizowania mikroklimatu, w tym poziomu wilgotności oraz temperatury wewnątrz kamperów w kwotach do tysiąca złotych. Podane przykłady opisane w części "zasadność prac" nie odnoszą się do kosztów opisywanych rozwiązań, które są wielokrotnie niższe niż rozwiązanie wnioskodawcy. Wnioskodawca w proteście przedstawił dodatkowe argumenty tłumacząc zasady działania planowanego do wprowadzenia produktu, jednak protest nie służy przekazywaniu dodatkowych informacji, gdyż wszystkie te informacje winny znaleźć się we wniosku o dofinansowanie. Wnioskodawca nie wykazał w dokumentacji projektu, że - zgodnie z zapisami Regulaminu wyboru - planowane przez niego do realizacji prace B+R charakteryzują się "niepewnością co do ostatecznego wyniku" (są nieprzewidywalne), w tym także nie ustosunkował się do problemu rezygnacji z projektu w przypadku braku satysfakcjonujących wyników prac. Nie wskazano parametrów dla każdego z poziomów TRL w projekcie, na podstawie których można by określić jednoznacznie osiągnięcie danego poziomu TRL. Określenia "Prawidłowość działania prototypu", "Przetestowany w warunkach laboratoryjnych prototyp", "Przetestowany w warunkach operacyjnych prototyp" nic nie mówią o parametrach jakie były przedmiotem badania ani o ich osiągnięciu, tak by można było uznać dany poziom za osiągnięty i przejść do następnego etapu prac. Według tego eksperta realizacja projektu może skutkować opracowaniem drogiego, skomplikowanego urządzenia o niskiej skuteczności (z uwagi na bardzo dużą ilość zmiennych klimatycznych oraz użytkowych jak prysznic, czy gotowanie wewnątrz pojazdu, choćby z uwagi na warunki pogodowe), nieakceptowanego przez rynek. Brak jest w projekcie wnioskodawcy realnej przewagi konkurencyjnej technologii biorąc pod uwagę koszty rozwiązań alternatywnych, może i nie do końca skutecznych, ale wielokrotnie tańszych. Brak odniesienia do parametrów energetycznych, czyli wskazania czy utrzymanie poziomu wilgotności nie powoduje nadmiernego zużycia energii, co jest najważniejsze w kamperze. Wskazano tylko, że system rekuperacji dla kamperów będzie działał efektywnie przy minimalnym zużyciu energii, czego nie skwantyfikowano. 2. W zakresie kryterium standardowego nr 5 pn. Potwierdzenie poprawności zakresu rzeczowo – finansowego: - Ekspert I uznał, że argumentacja protestu w zakresie tego kryterium zasługuje na uznania i stwierdził, iż projekt spełnia wymagania w/w kryterium, ponieważ jego zakres rzeczowy jest zgodny z celem działania i typem projektu wymienionymi w SZOP obowiązującym na dzień ogłoszenia naboru wniosków, a także ze szczegółowymi zasadami określonymi w Regulaminie wyboru. Wnioskodawca nie dokonał niedopuszczalnych zmian polegających na dodaniu wydatku kwalifikowanego (uprzednio nieprzewidzianego) w stosunku do pierwotnie złożonej dokumentacji projektu, rozszerzenia lub ograniczenia zakresu rzeczowego projektu, jak również nie dokonał zmiany poziomu dofinansowania, czy zwiększenia wartości wydatków kwalifikowanych. - Ekspert II uznał podobnie, że projekt spełnia w/w kryterium bo nie stwierdzono niezgodności jego zakresu rzeczowego z celem działania i typem projektu wymienionymi w SZOP obowiązującym na dzień ogłoszenia naboru wniosków, a także ze szczegółowymi zasadami określonymi w Regulaminie wyboru. 3. W zakresie kryterium standardowego nr 6 pn. Zasadność oraz racjonalność zaplanowanych wydatków: - Ekspert I uznał, że projekt spełnia w/w kryterium, ponieważ wydatki planowane do poniesienia są celowe i proporcjonalne do zakresu planowanych działań Wnioskodawcy, a ich poniesienie jest konieczne do osiągnięcia założonych rezultatów i realizacji celów projektu. Są one ściśle powiązane z realizacją poszczególnych elementów projektu i stanowią nieodzowny element jego wykonania, a ich wysokość została odpowiednio dostosowana do zaplanowanego zakresu przedsięwzięcia i pozostaje w zgodzie z zakładanym celem. Wydatki mieszczą się w zakresie kosztów kwalifikowanych określonych w Regulaminie wyboru oraz są zgodne z obowiązującymi przepisami zawartymi w SZOP i Regulaminie wyboru obowiązującym w dniu ogłoszenia naboru. - Ekspert II uznał podobnie, że projekt spełnia wymagania kryterium, gdyż wydatki planowane do poniesienia są uzasadnione i racjonalne w stosunku do zaplanowanych przez wnioskodawcę działań, a także niezbędne do osiągnięcia zakładanych rezultatów i celów projektu, wpisują się w katalog wydatków kwalifikowanych zgodnie z Regulaminem wyboru i są zgodne ze szczegółowymi uregulowaniami określonymi w SZOP, W zakresie kryterium standardowego nr 12 pn. Własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu: - Ekspert 1 uznał, że projekt nie spełnia w/w kryterium, ponieważ Wnioskodawca nie wykazał, że nie istnieją objęte ochroną rozwiązania, które mogłyby stanowić przeszkodę dla wdrożenia rezultatów projektu. Zdaniem oceniającego Wnioskodawca nie przedstawił wiarygodnego i kompletnego mechanizmu ochrony własnych rezultatów projektu, który zabezpieczałby je przed kopiowaniem czy nieuprawnionym wykorzystaniem. Wprawdzie zadeklarował przeprowadzenie analizy dostępnych źródeł wiedzy, w tym baz patentowych, oraz wskazał przykładowe słowa kluczowe wykorzystane w kwerendzie, jednak dobór tych fraz był nieadekwatny do specyfiki planowanego rozwiązania. W efekcie analiza nie pozwoliła na zidentyfikowanie istniejących, chronionych rozwiązań, które mogą stanowić bezpośrednią konkurencję, a zarazem barierę w zakresie swobody operacyjnej planowanego wdrożenia. Na rynku istnieją urządzenia analogiczne do planowanego w projekcie, wskazane podczas oceny merytorycznej, które objęte są szeroką ochroną własności intelektualnej - zarówno w postaci patentów na rozwiązania techniczne (np. system odzyskiwania ciepła oparty na ceramicznym wymienniku), jak i wzorów przemysłowych oraz użytkowych. Informacje o złożonych lub przyznanych zgłoszeniach patentowych, potwierdzają, że technologia może być już objęta ochroną prawną, a zatem wdrożenie podobnego rozwiązania przez wnioskodawcę może napotkać przeszkody formalne. Według oceniającego kwestie własności intelektualnej nie zostały należycie przeanalizowane i nie można uznać, że nie stanowią one bariery dla realizacji zamierzonego wdrożenia. - Ekspert II podtrzymał pierwotną ocenę w której zakwestionowano wydatek określony w pozycji 1.11 budżetu projektu, z uwagi na to, że kalkulacja kosztów usługi ujętej w w/w pozycji budżetu nie zawiera części kosztu, wynikającej z przekazania przez potencjalnego wykonawcę majątkowych praw autorskich, co stoi w sprzeczności z deklaracją ochrony na gruncie prawa autorskiego oraz praw do wytworzonych w ramach tej usługi np. algorytmów. Wnioskodawca w części "Prawa do własności intelektualnej" zaprezentował podsumowanie przeprowadzonej analizy kwerendy dostępnych źródeł wiedzy, w tym baz patentowych w obszarze, który jego zdaniem był właściwy z punktu widzenia przedmiotu projektu. Wskazując słowa i frazy kluczowe używane do przeszukiwania baz podał, że: "Algorytmy (oprogramowanie) podlegać będzie pod ochronę prawa autorskiego". Produkty powstałe w efekcie realizacji usługi WNIP opisane w pozycji 1.11 budżetu mają być (zgodnie z zamiarem wnioskodawcy oraz zapisami dokumentacji), udostępnianie podmiotom trzecim na zasadach licencji. Wnioskodawca nie wskazał jaka część kosztów usług ujętych w punkcie 1.11 budżetu stanowić będzie zapłatę za usługę badawczą, która jest wydatkiem kwalifikowalnym, a jaka część będzie zapłatą za przeniesienie praw autorskich (wydatek niekwalifikowalny). W kalkulacji wydatku wskazane są jedynie ilości roboczogodzin i ich cena, które łącznie stanowią wartość [...] zł. W konsekwencji w/w kryterium nie jest spełnione. 4. W zakresie kryterium standardowego nr 13 pn. Wdrożenie wyników prac B+R: - Ekspert I stwierdził, że przyjęte przez wnioskodawcę założenia komercjalizacyjne nie są realistyczne ani wystarczająco uzasadnione w kontekście realiów rynkowych. Wnioskodawca pominął istotny fakt istnienia konkurencyjnych produktów o podobnym przeznaczeniu i funkcjonalności, dostępnych już obecnie na rynku. Wskazany w ocenie merytorycznej system oferuje funkcje zarządzania mikroklimatem przy niższym zużyciu energii, w pełni autonomicznie i bez konieczności stałego połączenia z siecią Internet, co stanowi istotny atut z punktu widzenia użytkownika kampera. Wnioskodawca zamierza oferować producentom kamperów licencję niewyłączną do systemu rekuperacji, czyli nie oferuje samego urządzenia lecz udziela prawa do jego produkcji, zabudowy w produktach odbiorcy (np. kamperach). Oferowanie gotowych urządzeń to nie jest licencjonowanie tylko zwykła sprzedaż. Nie można "sprzedać" fizycznego rekuperatora poprzez samą licencję - można jedynie udzielić licencji na technologię, oprogramowanie lub know-how potrzebne do produkcji, integracji, użytkowania. Zgodnie z zapisem w załączniku Dane finansowe cenę sprzedaży ustalono w wysokości [...] zł netto, a rynek producentów kamperów jest ograniczony. Brak rzetelnej analizy konkurencji powoduje, że zaprezentowane dane finansowe, w tym przewidywana sprzedaż, przychody i efekty ekonomiczne wdrożenia, zostały zbudowane na zbyt optymistycznych /niezweryfikowanych przesłankach. W szczególności nie odniesiono się do barier rynkowych wynikających z obecności dojrzałych, łatwo dostępnych oraz relatywnie tanich alternatyw technologicznych. Tym samym brak jest przekonującego uzasadnienia, że opracowywane rozwiązanie znajdzie realne zastosowanie i będzie konkurencyjne na tle obecnych ofert na ograniczonym rynku. Z powyższych względów, Ekspert uznał, że pomimo deklarowanej zgodności technologicznej i formalnej koncepcji wdrożeniowej, brak jest dostatecznych podstaw do uznania, że projekt w sposób uprawdopodobniony doprowadzi do skutecznego i trwałego wdrożenia wyników prac B+R, a projekcja spodziewanych przychodów oraz kosztów związanych z wdrożeniem bazuje na racjonalnych i realistycznych przesłankach. - Ekspert nr 2 podobnie stwierdził, że w/w kryterium nie jest spełnione, ponieważ przedstawiony efekt sprzedaży nie jest realny, realizacja projektu może skutkować opracowaniem drogiego, skomplikowanego urządzenia o niskiej skuteczności (z uwagi na bardzo dużą ilość zmiennych klimatycznych oraz użytkowych jak prysznic, czy gotowanie wewnątrz pojazdu, choćby z uwagi na warunki pogodowe), nieakceptowanego przez rynek. Brak jest realnej przewagi konkurencyjnej technologii biorąc pod uwagę koszty rozwiązań alternatywnych, może i nie do końca skutecznych, ale wielokrotnie tańszych. Brak odniesienia do parametrów energetycznych, czyli wskazania czy utrzymanie poziomu wilgotności nie powoduje nadmiernego zużycia energii, co jest najważniejsze w kamperze. Analiza finansowa nie uwzględnia istnienia realnej konkurencji, w tym tańszych rozwiązań, także w kontekście cen kamperów. 5. W zakresie kryterium merytorycznego finansowego nr 20 pn. Poprawność analizy finansowej i/lub ekonomicznej projektu - kryterium oceniane tylko przez eksperta ds. analizy finansowej i ekonomicznej: - Ekspert stwierdził, że projekt spełnia w/w kryterium – analiza finansowa projektu została sporządzona zgodnie z wymaganiami ustawy o rachunkowości oraz wytycznymi dotyczącymi przygotowania projektów inwestycyjnych na lata 2021-2027. Zastosowano poprawną metodologię obejmującą projekcje przychodów, kosztów, wskaźniki finansowe zgodnie z obowiązującymi standardami rachunkowości i finansowania publicznego. Przyjęte założenia odzwierciedlają rzeczywiste warunki rynkowe. Prognozy przychodów oparto na analizie potencjalnego popytu i konkurencji na docelowym rynku czeskim. Polityka cenowa została skonstruowana w sposób realistyczny, uwzględniając konkurencyjność cenową produktu oraz różnice technologiczne wpływające na wartość dodaną. Przygotowane kalkulacje są spójne i oparte na poprawnie zidentyfikowanych wydatkach kwalifikowanych oraz kosztach operacyjnych. Poziom dofinansowania został określony zgodnie z wytycznymi. Wskaźniki finansowe zostały prawidłowo wyliczone, potwierdzając opłacalność inwestycji. Analiza popytu opiera się na badaniach rynku docelowego, w tym ocenie barier wejścia oraz identyfikacji potencjalnych klientów. Przyjęto ostrożne założenia dotyczące wzrostu popytu, co zwiększa wiarygodność prognoz przychodów. 6. W zakresie kryterium merytorycznego finansowego nr 21 pn. Prawidłowość metodologiczna i rachunkowa - kryterium oceniane tylko przez eksperta ds. analizy finansowej i ekonomicznej: - Ekspert uwzględnił argumentację przedstawioną w proteście i stwierdził, że w/w kryterium zostało spełnione - przedłożone przez wnioskodawcę analizy finansowe sporządzone zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami i wytycznymi, a przyjęte w nich założenia są uzasadnione, realne i spójne z pozostałymi elementami wniosku. Przedstawione kalkulacje kosztów, przychodów, polityki cenowej, a także prognozy finansowe (w tym wskaźniki finansowe i ekonomiczne) zostały opracowane w sposób przejrzysty, prawidłowy rachunkowo i metodologicznie. W szczególności prawidłowo określono poziom wydatków kwalifikowanych, poziom dofinansowania oraz zapotrzebowanie na produkty/usługi. Dokumentacja wykazuje wewnętrzną spójność obliczeń, a prognozy finansowe odzwierciedlają realistyczne założenia rynkowe i operacyjne. Nie stwierdzono błędów rachunkowych ani sprzeczności w przedstawionych danych. 7. W zakresie kryterium merytorycznego technicznego nr 22 pn. Wykonalność techniczna i technologiczna projektu (kryterium oceniane tylko przez eksperta ds. technicznych): - Ekspert stwierdził, że projekt spełnia w/w kryterium. Wskazano, że dokumentacja techniczna projektu obejmuje cały zakres rzeczowy, dla którego jest wymagana, proponowane rozwiązania techniczne i technologiczne, zapewniają wykonanie projektu przy założonych kosztach, terminach oraz należytej jakości, spełniają obowiązujące wymogi (normy, zasady sztuki budowlanej) i zapewniają gwarancję efektywnego wykonania i eksploatacji inwestycji. Zaproponowane w projekcie rozwiązania technologiczne, zakres prac, obiekty, wyposażenie i ich parametry są poprawne oraz optymalne pod względem osiągnięcia zaplanowanych produktów, rezultatów i realizacji celu projektu. Zaproponowane rozwiązania będą trwałe pod względem technicznym. W ramach projektu nie jest zakładane prowadzenie procesu inwestycyjnego, którego charakter wymaga spełniania szczególnych wymogów prawnych związanych z tym procesem inwestycyjnym. Ustosunkowując się do zarzutów proceduralnych protestu IZ uznała, że są one w dużej mierze nieaktualne z uwagi na uwzględnienie większości oprotestowanych kryteriów. Odnośnie zarzutu dotyczącego braku wezwania Wnioskodawcy do wyjaśnień w przypadku powzięcia wątpliwości co do spełnienia przez projekt kryteriów IZ wskazała, że procedura uzupełnień dotyczy tylko tych projektów, których dokumentacja aplikacyjna budzi wątpliwości lub zawiera braki, które uniemożliwiają ocenę spełnienia kryteriów, co w przedmiotowej sprawie nie wystąpiło. IZ wyjaśniła również, że zgodnie z Regulaminem KOP, do składu KOP powołuje się ekspertów dysponujących odpowiednim doświadczeniem lub specyficzną wiedzą oraz dyspozycyjnością (rozdział II, pkt 13). Ocena każdego z ekspertów dokonana została w sposób niezależny, jako ocena własna danego eksperta. Każdy z ekspertów w ramach pary oceniającej dokonał własnej oceny danego projektu przy wykorzystaniu Karty oceny merytorycznej, stanowiącej załącznik nr 3.12 do Instrukcji Wykonawczej IZ FEP 2021-2027 (rozdział III, pkt 8, ppkt 1). Eksperci powołani w ramach KOP, a tym bardziej jako para ekspercka mieli możliwość kontaktowania się ze sobą i dokonywania pewnych ustaleń odnośnie oceny wniosku - bez uszczerbku dla zasady zachowania samodzielności prowadzonej oceny. Zbliżone, czy miejscami tożsame uzasadnienia oceny nie mogą przesądzać o dokonaniu tej oceny w sposób nieprawidłowy. Każdy z ekspertów wypełnił i następnie podpisał odrębną kartę oceny merytorycznej, a zawartego w tej karcie uzasadnienia oceny danego kryterium nie sposób traktować inaczej, jak jego własnej. IZ podkreśliła, że to wnioskodawca jest odpowiedzialny za prawidłowe sporządzenie wniosku oraz jego załączników i musi zadbać o to, by przekonać instytucję rozdysponowującą pomoc, że jego projekt gwarantuje realizację celów danego działania oraz wykazać na jakich podstawach opiera swoje twierdzenia. Wszelkie błędy i wady dokumentacji obciążają wnioskodawcę. Rzeczą zatem wnioskodawcy jest takie opracowanie projektu, aby w omawianej materii nie budził wątpliwości. Brak jest podstaw prawnych do żądania od IZ, aby interpretowała wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. W skardze do tut. Sądu na w/w uchwałę spółka wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie organowi w celu ponownego rozpatrzenia podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, ewentualnie o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia, ponadto o zobowiązanie organu do wskazania ile wnioskodawców i w ramach jakich kryteriów zostało wezwanych do wyjaśnień oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej uchwale zarzucono: 1. art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez dokonanie wyboru projektów w sposób nieprzejrzysty i nierzetelny, a to w wyniku zawarcia w treści dokumentacji konkursowej (regulamin, kryteria wyboru, instrukcja dla wnioskodawcy) niejednoznacznych postanowień w szczególności w zakresie: a) braku wskazania w jaki sposób i jakie kryteria wnioskodawca ma podać, aby istniała możliwość weryfikacji przedsięwzięcia; b) braku informacji co do kwestii jakie konkretnie wskaźniki będą podlegały ocenie i na jakiej podstawie; c) braku informacji jak wygląda procedura ponownej oceny wniosków; d) braku precyzyjnego wskazania, kiedy i w jakich sytuacjach Instytucja ma możliwość wzywać do uzupełnień wnioskodawcę, a w konsekwencji naruszenie zasady przejrzystości poprzez brak określenia postanowień ww. dokumentów, które byłyby wyraźne, posiadające jednoznaczne znaczenie dopuszczające jedną tylko możliwą interpretację i jednoznaczną, obiektywną ocenę, co doprowadziło do negatywnej oceny złożonego przez skarżącego wniosku, a następnie do ponownej odmowy udzielenia wsparcia; 2. art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej oraz Punkt 8 rozdziału VI Regulaminu poprzez brak wezwania skarżącego do złożenia wyjaśnień lub uzupełnień w zakresie kryteriów, które ostatecznie zostały ocenione negatywnie, podczas gdy w dokumentacji oceny jednoznacznie wskazano na istnienie wątpliwości co do treści wniosku. Mimo że eksperci i organ zgłosili istotne wątpliwości m.in. w zakresie: a) logiki projektu i zarządzania ryzykiem - niejasne rozumienie funkcji rekuperatora i brak rzekomej możliwości regulacji wilgotności, b) własności intelektualnej - rzekomo nieadekwatny dobór fraz do analizy patentowej, c) wdrożenia wyników B+R- brak rzekomego odniesienia się do konkurencji i barier rynkowych, d) zasadności i racjonalności wydatków - zarzut dotyczący kosztów przeniesienia praw autorskich, organ nie wystąpił do skarżącego z wezwaniem do wyjaśnień, tylko bezpośrednio uznał kryteria za niespełnione. Tym samym skarżący został pozbawiony możliwości rozwiania wątpliwości ekspertów na etapie oceny merytorycznej, co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy-kryteria zostały ocenione negatywnie właśnie z powodu nieporozumień interpretacyjnych (np. mylnego utożsamienia funkcji rekuperatora, braku rzekomego wskazania konkurencji). Jednocześnie doszło do nierównego traktowania wnioskodawców-z praktyki naboru wynika, że inni beneficjenci byli wzywani do uzupełnień w analogicznych przypadkach 3. art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej poprzez nierówne traktowanie Wnioskodawców i wzywanie tylko niektórych z nich do wyjaśnień nawet w zakresie tożsamych kryteriów - część wnioskodawców była wzywana do uzupełnień i składania wyjaśnień, także w zakresie oceny kryteriów merytorycznych wspólnych, podczas gdy w odniesieniu do projektu skarżącej spółki takiego wezwania nie wystosowano, mimo że ocena opierała się na domniemaniach i niepełnej interpretacji treści wniosku; 4. art. 63 i 68 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz pkt VI.8 Regulaminu wyboru projektów poprzez nieuwzględnienie w toku rozpoznawania protestu wszystkich zarzutów wnioskodawcy oraz ograniczenie się do powielenia wcześniejszych stanowisk ekspertów, bez przeprowadzenia pełnej, wszechstronnej i wnikliwej oceny materiału dowodowego. W proteście z 5 czerwca 2025 r. skarżąca szczegółowo wskazała, że: a) W zakresie kryterium "Logika projektu i zarządzanie ryzykiem" - Oceniający błędnie utożsamił funkcję rekuperatora wyłącznie z odzyskiem ciepła, pomijając opisane we wniosku mechanizmy redukcji wilgotności przy użyciu wymienników entalpicznych i inteligentnych algorytmów sterowania. Protest wykazywał, że ocena oparta na takim uproszczeniu jest wadliwa. Organ nie odniósł się merytorycznie do tego zarzutu, powtarzając wcześniejsze twierdzenia ekspertów; b) W zakresie kryterium "Wykonalność techniczna i technologiczna projektu" - W proteście wskazano, że przywołane przez ekspertów urządzenie [...] nie jest porównywalne z rozwiązaniem skarżącej spółki, a parametry techniczne tego urządzenia nie zostały potwierdzone przez producenta. Podkreślono, że organ oparł się na artykule sponsorowanym z forum branżowego, co nie stanowi rzetelnego źródła danych. Organ w uchwale nie zweryfikował tego zarzutu, ograniczając się do lakonicznego stwierdzenia, że projekt nie spełnia kryterium; c) W zakresie kryterium "Własność intelektualna" - skarżąca podnosiła, że analiza patentowa została przeprowadzona prawidłowo, a organ nie wskazał żadnego konkretnego patentu czy wzoru przemysłowego, który blokowałby wdrożenie. W proteście wykazano, że ekspert posłużył się ogólnikami, a organ powielił te twierdzenia, nie wskazując żadnych dowodów na istnienie faktycznych barier IP; d) W zakresie kryterium "Zasadność i racjonalność wydatków" - W proteście wykazano, że zarzut braku wyodrębnienia kosztu przeniesienia praw autorskich w budżecie jest chybiony, ponieważ usługa obejmuje prace badawcze, a przeniesienie praw autorskich jest elementem koniecznym do dalszej komercjalizacji wyników. Organ nie odniósł się do tego w sposób rzetelny - powtórzył jedynie tezę o "niekwalifikowalności części kosztów", nie wskazując podstawy prawnej ani metodologii; e) W zakresie kryterium "Wdrożenie wyników B+R"- w proteście przedstawiono szczegółowy plan wdrożenia w formie licencji niewyłącznych, poparty analizą rynku. Organ w uchwale pominął te argumenty, stwierdzając jedynie, że "projekt nie gwarantuje wdrożenia", bez odniesienia się do planu licencjonowania. Organ, działając jako instytucja zarządzająca, miał obowiązek ponownie zweryfikować zarzuty dotyczące błędnych ocen ekspertów. Tymczasem uchwała Zarządu Województwa ogranicza się do konstatacji, że "kryterium nie zostało spełnione" (np. w zakresie własności intelektualnej), bez przedstawienia szczegółowej analizy, co narusza zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) i obowiązek wyczerpującego zebrania dowodów (art. 77 § 1 k.p.a.); 5. art. 43 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. poprzez brak dokonania oceny projektu względem spełnienia kryteriów, a to w wyniku wadliwego przyjęcia, że: 4.1. W zakresie kryterium nr 3 Logika projektu i zarządzanie ryzykiem Projekt mimo trafnej diagnozy potrzeb nie gwarantuje osiągnięcia zakładanych rezultatów ani nie przedstawia adekwatnego sposobu ich walidacji podczas gdy we wniosku szczegółowo wskazano mechanizm walidacji rezultatów: - badania przemysłowe w warunkach laboratoryjnych w kamperze poddanym symulowanym zmianom środowiskowym, - następnie testy w warunkach operacyjnych (etap prac rozwojowych). Opis ten jednoznacznie dowodzi, że projekt przewiduje zarówno walidację techniczną, jak i praktyczną. Organ, twierdząc przeciwnie, pominął treść wniosku i naruszył art. 7 i 77 § 1 k.p.a. b) zastosowano błędną koncepcję funkcjonalną systemu podczas gdy ekspert błędnie utożsamił funkcję rekuperatora wyłącznie z odzyskiem ciepła. Tymczasem w proteście wskazano, że projekt nie ogranicza się do klasycznego układu wentylacji, lecz zakłada wykorzystanie wymienników entalpicznych i algorytmów sterowania pozwalających regulować wilgotność względną. Błędna interpretacja przez eksperta doprowadziła do zakwestionowania całej koncepcji, mimo że w dokumentacji projektowej opisano poprawne rozwiązanie. c) Rekuperator nie jest narzędziem, które można wykorzystać do osuszania podczas gdy twierdzenie to jest nieprawidłowe i stanowi uproszczenie. Rekuperator entalpiczny umożliwia wymianę nie tylko energii cieplnej, lecz także wilgoci między strumieniami powietrza. W połączeniu z inteligentnym sterowaniem może zapewnić redukcję wilgotności wewnątrz kampera, co zostało opisane we wniosku. Organ w ogóle nie odniósł się do tej technologii, oceniając projekt tak, jakby dotyczył klasycznego, pasywnego rekuperatora. d) Zastosowana technologia może okazać się nieskuteczna podczas gdy Organ oparł się na hipotetycznym stwierdzeniu, nie wskazując żadnych badań czy opracowań technicznych. Tymczasem skarżący przedstawił plan badań laboratoryjnych i operacyjnych, które mają zweryfikować skuteczność technologii. Ocena organu była więc oparta na spekulacjach, a nie na analizie przedstawionego materiału e) System jest nadmiernie skomplikowany i nie wnosi realnej innowacji ani przewagi konkurencyjnej podczas gdy jest to ocena arbitralna i niepoparta dowodami. W proteście wskazano, że na rynku brak jest systemów dedykowanych redukcji wilgotności w kamperach z wykorzystaniem entalpicznego rekuperatora i inteligentnych algorytmów sterowania. Urządzenie [...], przywołane przez eksperta, nie spełnia tych funkcji i - co potwierdził sam producent - nie ma zdolności do redukcji wilgotności. Organ, powielając ocenę eksperta, całkowicie pominął tę analizę. f) Nieprawidłowo zdefiniowano kamienie milowe podczas gdy kamienie milowe zostały zdefiniowane zgodnie z logiką procesu B+R, co wykazano także w proteście, a organ nie wezwał skarżącej do wyjaśnień i doprecyzowania stanowiska. 4.2. W zakresie kryterium nr 12 pn. Własność Intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu a) Dobór fraz przez wnioskodawcę byt nieadekwatny do specyfiki planowego rozwiązania podczas gdy wnioskodawca przedstawił w dokumentacji listę przykładowych fraz użytych w analizie i wskazał, że analiza obejmowała zarówno bazy patentowe, jak i inne źródła wiedzy. Organ nie wskazał, jakie frazy byłyby właściwe a ni jakie potencjalne rozwiązania zostałyby ujawnione przy innym doborze. Samo stwierdzenie o "nieadekwatności" nie stanowi oceny merytorycznej, lecz ocenę arbitralną, która nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. b) Technologia może być już objęta ochroną prawną podczas gdy nie wskazano żadnego konkretnego patentu, wzoru przemysłowego czy użytkowego, który faktycznie obejmowałby rozwiązanie spółki. Nie przedstawiono dokumentu potwierdzającego, że jakiekolwiek zgłoszenie patentowe uniemożliwia skarżącemu wdrożenie systemu rekuperacji dla kamperów. c) Istnieją chronione rozwiązania uniemożliwiające wdrożenie projektu, bez wskazania konkretnych patentów, wzorów użytkowych czy przemysłowych, które faktycznie blokowałyby realizację. Organ poprzestał na ogólnym stwierdzeniu, że na rynku istnieją urządzenia analogiczne objęte ochroną IP nie wskazując żadnego dokumentu patentowego ani prawa ochronnego. Organ oparł się wyłącznie na ogólnym stwierdzeniu, że "technologia może być objęta ochroną prawną", co jest czystą spekulacją, a nie oceną w świetle kryterium nr 12. 3. W zakresie kryterium nr 13 pn. Wdrożenie wyników prac B+R a) Przyjęte założenia komercjalizacyjne nie są realistyczne ani wystraczająco uzasadnione w kontekście realiów rynkowych podczas gdy: - skarżąca wskazała konkretny model wdrożenia - udzielanie niewyłącznych licencji na technologię producentom kamperów, - wskazano, że rynek caravaningowy w Europie rozwija się dynamicznie, a problem wilgotności i kondensacji w pojazdach jest realny i nierozwiązany przez istniejące technologie, - podano planowane źródła przychodów oraz mechanizmy ochrony własności intelektualnej (licencje, know-how). Organ, kwestionując ten model, nie wskazał żadnych danych rynkowych ani analiz, które dowodziłyby, że komercjalizacja nie jest realistyczna. b) Skarżąca nie przeprowadziła rzetelnej analizy konkurencji podczas gdy we wniosku i proteście przedstawiono analizę konkurencji, wskazując dostępne na rynku urządzenia (w tym [...]) i szczegółowo opisując ich ograniczenia: brak systemu kanałowego, brak filtracji, konieczność montażu na dachu zajętym przez panele fotowoltaiczne, brak możliwości pracy w warunkach zimowych. Dodatkowo skarżący uzyskał potwierdzenie od producenta [...], że urządzenie to nie posiada funkcji redukcji wilgotności - a więc nie stanowi realnej konkurencji. c) Skarżąca nie odniosła się do barier rynkowych wynikających z obecności dojrzałych, łatwo dostępnych oraz relatywnie tanich alternatyw technologicznych podczas gdy skarżący wprost wykazał, że istniejące rozwiązania (np. proste systemy wentylacyjne) nie rozwiązują problemu wilgotności w kamperach - są to technologie o ograniczonej skuteczności i przeznaczeniu. Wskazano także bariery i ryzyka związane z innymi technologiami, jak koszt montażu, brak filtracji, ograniczenia eksploatacyjne. Tym samym wniosek odnosił się do barier rynkowych, wykazując, że rozwiązanie spółki wnosi istotną przewagę konkurencyjną. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że IZ naruszyła zasadę równego dostępu do środków unijnych oraz zakaz arbitralności w procesie oceny. Dokumentacja konkursowa, w tym Regulamin naboru, nie precyzowała w sposób wystarczająco jasny, jakie wskaźniki będą brane pod uwagę przy ocenie poszczególnych kryteriów. Skarżąca przygotowując projekt nie miała pewności, czy ocena będzie odnosić się do parametrów technicznych, do opisu procesu badawczego, czy też do założeń komercjalizacyjnych. Taka niejednoznaczność prowadziła do sytuacji, w której eksperci mogli dokonywać oceny w sposób subiektywny i nieporównywalny wobec innych wnioskodawców. Brak było również określenia metodologii pomiaru i weryfikacji wskaźników. Regulamin nie wskazywał, czy np. innowacyjność będzie oceniana przez porównanie z istniejącymi rozwiązaniami rynkowymi, czy poprzez analizę zgłoszeń patentowych, ani też w jaki sposób organ zamierza weryfikować wykonalność technologii. Brak takiej jasności spowodował, że w ocenie ekspertów pojawiły się arbitralne twierdzenia, m.in. że "rekuperator nie służy do osuszania", bez podparcia tego stwierdzenia żadną metodą badawczą czy materiałem dowodowym. Ponadto dokumentacja nie określała jednoznacznie, kiedy instytucja ma obowiązek wzywać wnioskodawcę do uzupełnień i wyjaśnień. Zgodnie z pkt 8 rozdziału VI Regulaminu, w przypadku wątpliwości ekspertów należało umożliwić wnioskodawcy złożenie wyjaśnień. Jednak brak precyzyjnych przesłanek stosowania tego mechanizmu doprowadził do praktyki wybiórczej: część wnioskodawców była wzywana do uzupełnień, natomiast skarżąca - mimo oczywistych wątpliwości ekspertów - takiej możliwości nie otrzymała. Według skarżącej IZ stosowała praktykę selektywną, jednych uczestników procedury traktowała w sposób umożliwiający im wyjaśnienie niejasności, a innych, w tym skarżącą, takiej możliwości pozbawiała. Powstała w ten sposób sytuacja nierówności proceduralnej: część wnioskodawców mogła uzupełnić i obronić swoje wnioski, a skarżąca - mimo że jej projekt był oceniany w oparciu o ewidentne uproszczenia - nie otrzymała takiej szansy. Brak konsekwentnego stosowania regulaminu wobec wszystkich uczestników prowadzi do oczywistego naruszenia zasady równego traktowania i przejrzystości, a także stoi w sprzeczności z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji (art. 8 k.p.a.). Skutkiem powyższego była dowolność oceny, przejawiająca się w oparciu opinii ekspertów na nieweryfikowalnych źródłach (np. artykuł sponsorowany o urządzeniu [...]) oraz w pomijaniu faktów i dowodów przedstawionych przez Skarżącą we wniosku i proteście. W rezultacie, skarżąca została pozbawiona pewności co do zakresu oceny, kryteriów branych pod uwagę oraz procedury stosowanej wobec jej wniosku. Ocena projektu została dokonana w warunkach nieprzejrzystości i braku rzetelności, co stanowi naruszenie art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, a także zasady równego traktowania i przejrzystości wynikającej z art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia 2021 /1060. Skarżąca zarzuciła także, że organ i eksperci nie dokonali oceny w świetle kryteriów, lecz zastąpili je własnymi, nieudokumentowanymi przypuszczeniami. W zakresie kryterium nr 3 "Logika projektu i zarządzanie ryzykiem" stanowisko organu, że rekuperator nie jest urządzeniem mogącym redukować wilgotność było arbitralne i sprzeczne z dokumentacją projektową, w której szczegółowo opisano wykorzystanie wymienników entalpicznych i algorytmów sterowania, umożliwiających kontrolę wilgotności względnej wewnątrz kampera. Eksperci pominęli te informacje, a organ ograniczył się do powielenia błędnego założenia, nie analizując w ogóle, czy przedstawione rozwiązanie faktycznie odpowiada na kryterium logiki projektu. W ten sposób doszło do oceny niezgodnej z treścią kryterium i ignorującej materiał dowodowy. W zakresie kryterium nr 12 "Własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu brak wskazania źródła czy numeru patentu powoduje, że ocena organu miała charakter czysto hipotetyczny i spekulatywny. W zakresie kryterium nr 13 "Wdrożenie wyników B+R", skarżąca wskazała wyraźnie model wdrożenia w postaci udzielania niewyłącznych licencji producentom kamperów, przedstawiła analizę rynku caravaningowego oraz potencjalne grupy odbiorców. Organ nie wskazał żadnych dowodów podważających realność tego modelu, a mimo to uznał kryterium za niespełnione. Zdaniem skarżącej organ nie dokonał ponownej, własnej analizy kryteriów oceny w świetle tych zarzutów, lecz ograniczył się do powtórzenia stanowiska ekspertów, nie odnosząc się do podniesionych w proteście zarzutów i wskazanych dowodów. Według skarżącej ocena kryterium nr 12 została dokonana wbrew art. 43 ustawy wdrożeniowej, gdyż zamiast odnieść się do treści kryterium i przedłożonego materiału, organ oparł się na przypuszczeniach i ogólnikach. Skarżąca we wniosku wskazała, że dokonała przeszukania baz patentowych i nie znalazła rozwiązań, które stanowiłyby barierę dla wdrożenia projektu. Przedstawiła ponadto listę zastosowanych źródeł i słów kluczowych. Brak odniesienia się do tych danych przez organ oraz pominięcie faktu przeprowadzenia analizy świadczy o nierzetelności oceny. Zamiast przeprowadzić rzetelną analizę dokumentacji patentowej, organ poprzestał na ogólnikowych i spekulatywnych twierdzeniach. W ocenie skarżącej również ocena kryterium nr 13 została przeprowadzona wadliwie i sprzecznie z art. 43 ustawy wdrożeniowej. Ocena miała charakter czysto subiektywny i dowolny. Została przeprowadzona nie w oparciu o treść wniosku i przedstawione analizy, lecz na podstawie ogólnikowych twierdzeń ekspertów, pozbawionych jakiegokolwiek uzasadnienia. W konsekwencji projekt skarżącej został oceniony negatywnie nie dlatego, że nie spełniał kryterium wdrożenia, lecz dlatego, że organ pominął przedstawione dowody. Skarżąca podkreśla, że przedstawiła spójny i realistyczny model komercjalizacji, polegający na udzielaniu niewyłącznych licencji producentom kamperów w kraju i za granicą. Organ kwestionując realność tego modelu, nie przedstawił żadnych danych rynkowych ani analiz wskazujących, że proponowane rozwiązanie jest niemożliwe do wdrożenia. Wbrew twierdzeniom organu, skarżąca przeprowadziła szczegółową analizę konkurencji, wskazując na dostępne rozwiązania stosowane w kamperach. W szczególności przeanalizowano urządzenie [...], opisując jego ograniczenia. Skarżąca uzyskała od producenta tego urządzenia potwierdzenie, że nie posiada ono funkcji kontroli wilgotności. Organ całkowicie pominął te dane i stwierdził lakonicznie, że analiza konkurencji nie została przeprowadzona. Jest to ewidentny przykład naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., gdyż organ zignorował istotny materiał dowodowy. Ponadto formułując zarzut "braku odniesienia do barier", organ zignorował ten fragment wniosku w którym skarżąca odniosła się do potencjalnych barier rynkowych. W odpowiedzi na skargę IZ wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo IZ zaznaczyła, że zarzuty dotyczące naruszenia w trakcie ponownej oceny projektu przepisów k.p.a. są nietrafne, gdyż zgodnie z art. 72 ustawy wdrożeniowej do procedury odwoławczej nie stosuje się przepisów k.p.a., z wyjątkiem art. 24 oraz przepisów dotyczących doręczeń i sposobu obliczania terminów, które stosuje się odpowiednio. Podkreśliła także, że procedura wzywania do uzupełnień jest stosowana przez oceniających indywidulanie w stosunku do każdego projektu i ma miejsce wyłącznie wtedy, gdy oceniający mają wątpliwości co do oceny projektów w ramach kryteriów lub wystąpią braki w dokumentacji. Ocenę każdego projektu przeprowadza się bez odniesienia do pozostałych złożonych projektów. Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona, bowiem przedstawione w niej argumenty nie mogą prowadzić do wniosku, że dokonana przez organ ocena wniosku w zakwestionowanych aspektach narusza prawo. Wskazane przez poszczególnych ekspertów argumenty są bowiem przekonujące i kompleksowe, co prowadzi do wniosku, że projekt nie spełnia zakwestionowanych parametrów oceny. Jako punkt wyjścia do rozważań w zakresie prawidłowości przedstawionej przez Instytucję Zarządzającą oceny projektu należy wskazać charakter dokonywanej oceny projektu i znaczenie prawne poszczególnych kryteriów oceny. Otóż, co już wyżej wskazano i na co powoływała się Instytucja Zarządzająca, zgodnie z pkt 13.15 Regulaminu wyboru warunkiem pozytywnej oceny merytorycznej jest m.in. spełnienie przez projekt wszystkich kryteriów merytorycznych o charakterze dopuszczającym (kryteria merytoryczne standardowe). Każde kryterium ma zatem charakter kryterium dopuszczającego, czyli projekt może być dopuszczony do dofinansowania tylko w takiej sytuacji, gdy w trakcie oceny kryteriów merytorycznych standardowych wszystkie z nich zostaną ocenione jako spełnione. Brak spełnienia chociażby jednego z tych kryteriów prowadzi do negatywnej oceny projektu, a co za tym idzie, odmowy dofinansowania w ramach prowadzonego konkursu. Jak już wyżej o tym była mowa w trakcie dokonanej oceny projektu Zarząd Województwa na skutek rozpoznania sprzeciwu od informacji o negatywnej ocenie projektu uznał, że projekt nie spełnia trzech kryteriów wyboru, a zatem jego ocena negatywna ( choć oparta na większej liczbie nie spełnionych kryteriów ) była w istocie prawidłowa i nie naruszała prawa. Aktualnie na skutek dokonanej oceny projektu i rozpatrzenia zarzutów zgłoszonych w proteście zakwestionowano trzy kryteria i również dokonano oceny negatywnej projektu co skutkowało nie uznaniem protestu. Powyżej zostały w sposób szczegółowy przedstawione oceny poszczególnych kryteriów z uwzględnieniem zarzutów złożonych przez poszczególnych ekspertów, więc przy rozważaniu argumentów skargi w poszczególnych kryteriach brak jest podstaw do ich kolejnego przedstawiania i wystarczające będzie jedynie wskazanie, że aktualnie skarga nie zawiera argumentów merytorycznych, które w sposób jednoznaczny wskazywały by na to, że eksperci opinie swoje sformułowali z naruszeniem wskazywanego we wniosku stanu faktycznego, zasadami wiedzy technicznej, bądź ekonomicznej w zakresie projektowania i wykorzystywania tego typu urządzeń, czy też możliwości ich ekonomicznego wykorzystywania w ramach prowadzanej działalności gospodarczej, w tym sprzedaży celem wykorzystywania skonstruowanego urządzenia przy produkcji samochodów typu kamper. Ocenie bowiem podlegały zarówno cechy techniczne, czy technologiczne urządzenia mającego zostać skonstruowanym w ramach prowadzonych prac badawczo-rozwojowych, jak także możliwość wykorzystywania tak skonstruowanego urządzenia pod względem z jednej strony jego zastosowania w tego typu samochodach, jak także ekonomicznej opłacalności, a co zatem idzie konkurencyjności ich na rynku samochodów campingowych. Omawiane aktualnie okoliczności mają szczególną wagę przy kryterium logika projektu i zarządzanie projektem i wdrożenie wyników prac B+R. W tych aspektach oceny znaczenie mają przede wszystkim rodzaj urządzenia jakie miało zostać skonstruowane w ramach prowadzonych prac badawczo-rozwojowych, jego istota, sposób wykorzystania, potrzeba skonstruowania takiego produktu, możliwość jego zmerkantylizowania z uwzględnieniem jego konkurencyjności na rynku części do samochodów campingowych przy rozważeniu jego cech oraz ceny w porównaniu do innych występujących na rynku urządzeń ( czyli w warunkach konkurencyjności ). W tych aspektach ocena zarówno ekspertów oceniających projekt w pierwszej, jak i drugiej instancji jest jednoznaczna. Wszyscy oni przyjęli, że nie spełnia on tych kryteriów. Jakkolwiek szczegółowe uzasadnienie oceny poszczególnych ekspertów jest różne ( odnoszące się do różnej argumentacji ), to jednak ich wnioski w tym zakresie są zasadniczo zgodne. Kryteria nie zostały spełnione. Wskazali oni na charakter urządzenia, jak także na nieopłacalność ekonomiczną wdrożenia takiego urządzenia do produkcji samochodów campingowych. Oczywiście pojedyncze argumenty wskazane w skardze mogą się wydawać trafne ( np.: odnośnie nieco innego charakteru mającego być stworzonym urządzenia ), jednak w trakcie konkursu musi zostać dokonana ocena kompleksowa wszystkich, poszczególnych kryteriów i taka właśnie dokonana, holistyczna ocena jest prawidłowa i nie narusza prawa w zakresie dokonywania oceny projektów. Eksperci wskazali bowiem na rodzaj urządzenia, jego charakter techniczny, w odniesieniu do innych urządzeń występujących na rynku o zastosowaniu podobnym, jak to mające być stworzonym przez skarżącą firmę. Wskazano, że inne urządzenia służące do rekuperacji w kamperach występują już na rynku, zaś aktualnie tworzone może być tylko kolejnym urządzeniem Jego konstrukcja przy tym ma być bardzo skomplikowana, zaś wyniki jego działania nie są dostatecznie sprawdzone w warunkach rzeczywistych. Jakkolwiek urządzenie ma łączyć funkcję rekuperatową z funkcja osuszania powietrza, to jednak nie ma gwarancji osiągnięcia zakładanych rezultatów. Technologia może się okazać niedostateczna. Same zatem cechy techniczne, czy technologiczne urządzenia, sposób jego przetestowania, czy też możliwości osiągniecia zakładanych rezultatów są według ekspertów niepewne. Taka ocena już powoduje pewne wątpliwości co do spełnienia przez produkt zakładanych kryteriów, a na ocenę tę nakłada się jeszcze analiza ekonomiczna możliwości wdrożenia projektu dokonana przez poszczególnych ekspertów. Wskazali oni bowiem na istnienie innych urządzeń – rekuperatorów montowanych w kamperach. W tym zakresie wskazano na ogromną różnicę cenową pomiędzy kosztem jednostkowym urządzenia projektowanego przez skarżącą firmę i innych urządzeń typu rekuperator montowanych w kamperach. Zakwestionowano zatem z uwagi na barierę konkurencyjną możliwość wprowadzenia na rynek tego typu urządzeń i zbycia ich po zakładanej przez skarżącego cenie, zwłaszcza przy wykazywanych przez ekspertów wątpliwościach co do skuteczności działania urządzenia w zakresie osuszania powietrza w kamperach, które to wątpliwości pogłębia brak zdefiniowania przez firmę tzw. kamieni milowych projektu. Wskazany w tym zakresie oceny element ekonomicznej opłacalności projektu, jest bardzo ważnym argumentem przemawiającym za uznaniem prawidłowości dokonanej przez ekspertów oceny. Różnica cenowa pomiędzy już istniejącym na rynku urządzeniem ( co prawda o mniejszych możliwościach ), a urządzeniem projektowanym przez skarżącą jest bowiem bardzo duża i pozwala w sposób jednoznaczny i skuteczny zakwestionować twierdzenia skarżącej o możliwości jego wprowadzenia na rynek w wielkości i czasie wskazywanym przez skarżącą. Istotnie nie narusza prawa w zakresie oceny projektów w sposób zgodny z zasadami wiedzy ekspertów i doświadczenia życiowego uznanie, że może nie być realne wprowadzenie do sprzedaży urządzenia kosztującego prawie 200tys. złotych w sytuacji, gdy na rynku występują urządzenia kosztujące kilka tysięcy złotych o zbliżonym działaniu. Ilość podmiotów, które zdecydowały by się ponieść taki ( większy koszt ) jest w ocenie sądu bardzo ograniczona. Dlatego ocena ta nie narusza prawa. Logika projektu i możliwość wdrożenia prac B+R słusznie zostały przez ekspertów uznane za wątpliwe. Wątpliwości te są przy tym powiększone przez to, że skarżący nie zamierza sam produkować, jak wskazali to eksperci tych urządzeń, a jedynie udzielić licencji na ich produkowanie przez inne podmioty. Przedstawiane w skardze kontrargumenty, nie są jak już wyżej wskazano tego rodzaju, że bez wątpienia powodują konieczność uznania oceny eksperckiej za dokonaną za naruszeniem wiedzy technicznej w zakresie konstruowania tego typu urządzeń, czy też wiedzy ekonomicznej w zakresie znajomości realiów i prawidłowosci rynku w zakresie wdrożenia i handlu tego typu urządzeniami. Jakkolwiek urządzenie proponowane przez skarżącą ma wykazywać pewne odmienności od już występującego na rynku, to jednak całość oceny dokonanej przez ekspertów ( zwłaszcza w ich ekonomicznym aspekcie ) jest prawidłowa i słusznie eksperci w tych kryteriach ocenili projekt negatywnie. Nie naruszyła również Instytucja Zarządzająca prawa w zakresie oceny kryterium merytorycznego, standardowego o charakterze dopuszczającym w zakresie własności intelektualnej jako niestanowiącej bariery dla wdrożenia rezultatu projektu. W tym bowiem zakresie ocena sądu dokonana odnośnie wypowiadanych przez ekspertów opinii musi uwzględniać, że to na beneficjencie projektu ciąży obowiązek wykazania, że nie istnieją bariery objęte danym kryterium oceny. To on musi wykazać bez żadnej wątpliwości, że nie istnieją bariery o których mowa w tym kryterium oceny. Jeżeli tego w niebudzący wątpliwości sposób nie wykaże, to nie będzie mógł liczyć na pozytywna ocenę w tym kryterium podlegającym ocenie. Jakkolwiek eksperci nie przedłożyli w tym zakresie własnych ustaleń, to jednak nawet przyjęcie, że ich opinie w jakiś sposób nie są pełne i mogliby dokładniej wskazać o jakie frazy chodzi, czy też jakie technologie korzystają z ochrony i mogą skutkować problemami w postaci braku możliwości uzyskania ochrony patentowej przez produkt opisany w projekcie, to jednak nawet uznanie, że w tym punkcie ich ocena nie jest pełna, nie prowadzi do podważenia stanowiska Zarządu Województwa zajętego w kontrolowanej uchwale z uwagi na słuszność wskazań ekspertów w dwóch pozostałych kryteriach oceny. A jak już wyżej wspomniano, brak chociażby jednej pozytywnej oceny w kryteriach standardowych merytorycznych prowadzi do negatywnej oceny projektu. Nie stanowiło także naruszenia prawa nie wystąpienie przez ekspertów o uzupełnienie wniosku. Jest to bowiem uprawnienie oceniających, z którego mogą oni skorzystać w przypadku, gdy zaistnieją wątpliwości, których nie potrafią rozstrzygnąć w oparciu o już przedstawione informacje. Jak natomiast była o tym mowa eksperci nie mieli takich wątpliwości w sytuacji dwóch powyżej opisanych w pierwszej kolejności kryteriów, zaś dokonana ocena w aspekcie techniczno – ekonomicznym została podzielona rzez sąd, jako uzasadniona i znajdująca potwierdzenie w wiedzy i ustalonych faktach. Stąd też sąd nie znalazł podstaw do ostatecznego zakwestionowania dokonanej przez ekspertów negatywnej oceny projektu na aktualnym stadium oceny i w konsekwencji skargę oddalił w myśl art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło