I SA/Rz 416/20

WyrokWSA w Rzeszowie2020-10-08

Skład orzekający: Grzegorz Panek, Małgorzata Niedobylska, Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe mogły ustalić wysokość podatku od nieruchomości na kolejny rok bez wszczynania nowego postępowania podatkowego i umożliwienia stronie wypowiedzenia się w sprawie, powołując się na art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, jeśli stan faktyczny nie uległ zmianie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nawet jeśli istniały wątpliwości co do stanu faktycznego lub formalne uchybienia w postępowaniu (np. brak wszczęcia postępowania lub umożliwienia wypowiedzenia się), to nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy. Podkreślono, że dane z ewidencji gruntów i budynków są wiążące dla organów podatkowych, a rozróżnienie między własnością a posiadaniem samoistnym nie wpłynęło na zmianę przedmiotu opodatkowania ani stawki podatkowej w tym konkretnym przypadku. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2020. Prezydent Miasta ustalił wysokość podatku, wskazując jako przedmiot opodatkowania budynek mieszkalny i grunty, opierając się na danych z ewidencji gruntów i budynków oraz informacji złożonej przez podatników. Podatnik złożył odwołanie, zarzucając brak wszczęcia postępowania, brak możliwości wypowiedzenia się oraz brak wyczerpującego postępowania dowodowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Podatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, powtarzając zarzuty i podnosząc kwestie współwłasności i współposiadania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, Asesor WSA Jacek Boratyn, Protokolant ref. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2020 r. sprawy ze skargi W.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2020 rok oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...] Prezydent Miasta ustalił W.K. i A.K. (dalej: Podatnicy) wysokość podatku od nieruchomości na rok 2020 w wysokości 313,00 zł. Jako przedmiot opodatkowania organ wskazał budynek mieszkalny o pow. 164 m2 oraz grunty pozostałe o pow. 610 m2. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że za podstawę wymiaru podatku przyjęto dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków oraz złożoną przez Podatników informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Nadto Prezydent Miasta uzasadnił zaniechanie wydania postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego, powołując się na art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym przepisów o wszczęciu postępowania podatkowego nie stosuje się w razie ustalenia zobowiązań podatkowych, które zgodnie z odrębnymi przepisami ustalane są corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie. Organ wskazał ponadto, iż stosownie do treści art. 200 § 2 pkt 1 i 3 Ordynacji podatkowej, nie wyznacza się stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w przypadkach wskazanych w art. 165 § 5 i § 7 Ordynacji podatkowej, jeżeli decyzja ma zostać wydana wyłącznie na podstawie danych zawartych w złożonej informacji. Końcowo wyjaśniono także, iż zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, zaś zapłata podatku przez jednego z zobowiązanych solidarnie zwalnia z zapłaty pozostałych. W. K. (dalej: Podatnik/Skarżący) nie zgodził się z decyzją organu I instancji, podnosząc w złożonym odwołaniu, że Prezydent Miasta wydał decyzję bez wszczęcia postępowania podatkowego oraz bez umożliwienia stronom wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, a także bez przeprowadzenia dokładnych i wyczerpujących czynności wyjaśniających i dowodowych w sprawie. Skarżący zarzucił także zaniechanie ustalenia i pełnej analizy stanu faktycznego sprawy, brak konkretnego, zindywidualizowanego i prawidłowego uzasadnienia faktycznego oraz prawnego decyzji. Wniósł o uwzględnienie znanych organowi z urzędu dowodów ze spraw podatkowych za lata 2016-2019. Decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że wymiaru podatku za 2020 r. dokonano na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków oraz w oparciu o informację o gruntach, nieruchomościach i obiektach budowlanych złożoną przez Podatnika. Kolegium wskazało przy tym, że zarówno organy podatkowe, jak i sądy nie mogą kwestionować zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków, które - z mocy art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020r., poz. 5276 ze zm. – dalej: u.p.g.k.) - są dla organów podatkowych wiążące przy wymiarze podatku. Za bezsporną organ uznał okoliczność wynikającą z danych ewidencyjnych, że A. K. i W. K. są współwłaścicielami gruntów "pozostałych" o pow. 610 m2 oraz budynku mieszkalnego o pow. 164m2. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że sporna decyzja podatkowa zawiera wszystkie elementy wymagane przepisami prawa, w tym uzasadnienie, odnoszące się do zaistniałego w sprawie stanu faktycznego i prawnego. Podniesione zaś zarzuty co do braku wszczęcia postępowania i wyznaczenia terminu uznano za bezzasadne w świetle dyspozycji przepisów art. 165 § 5 i art. 200 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W skardze na powyższą decyzję do tut. Sądu W. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta oraz o orzeczenie o kosztach postępowania. W uzasadnieniu powtórzył zarzuty odnoszące się do decyzji organu I instancji, a dotyczące braku wszczęcia postępowania podatkowego i umożliwienia stronom wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, braku wyczerpującego postępowania dowodowego i oceny stanu faktycznego, a także zindywidualizowanego i prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, i naruszenie w tym względzie przepisów art.165 § 2 i § 4, art.200 § 1 i art.210 § 1 pkt 6 i § 4, art.187§ 1, art.191 i art.192 Ordynacji podatkowej. Skarżący uważa, że brak było podstaw do zastosowania art.165§ 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, bo stan faktyczny musiał być prawidłowo ustalony w wyniku wcześniejszych odwołań w sprawach za lata 2016-2019. Zarzucił, że organ odwoławczy tych braków formalnych i merytorycznych nie dostrzegł. Ponadto podniósł, że organy obu instancji nie wzięły pod uwagę, że w załączniku do informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych za 2017r. (ZN-1/A) ujawnił, że działka nr 1809 jest we współwłasności jego i A. K., a działki nr 1793/2, 1894/7, 1894/9 i 2692/2 są we współposiadaniu samoistnym ww. Kwestie własności i posiadania samoistnego dla celów podatku od nieruchomości nie zostały – zdaniem Skarżącego - ustalone i należycie uzasadnione, pomimo odrębności tych instytucji i znaczenia tego rozróżnienia dla wymiaru podatku. Nadto organ odwoławczy nie dokonał należytej oceny wcześniejszych decyzji podatkowych, które były przez niego zaskarżane. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej: P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a. uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji może nastąpić wyłącznie w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przez organ prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdza także nieważność decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach oraz może stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach szczególnych. W ocenie Sądu żadna z powyższych przesłanek nie została spełniona w niniejszej sprawie, dlatego skarga jest niezasadna. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170; dalej: u.p.o.l.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie zaś z dyspozycją art. 3 ust. 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów, posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: wynika z umowy zawartej z właścicielem, Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust.2. Jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym. Natomiast, jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 4a-6. Podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią, w myśl art. 21 ust. 1 u.p.g.k., dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Będąca przedmiotem zaskarżenia decyzja nie zawiera uchybień, mających wpływ na wymiar podatku od nieruchomości, przytoczone zaś przez Skarżącego uchybienia proceduralne nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. W istocie zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie zawierają wskazania, czy podatnicy byli w 2020 r. właścicielami gruntu czy posiadaczami samoistnymi, jednakże okoliczność ta nie ma znaczenia dla wymiaru podatku, jeżeli nie ma wątpliwości co do statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od nieruchomości. Jednocześnie z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków okoliczność ta wynika w sposób bezsporny. W wypisie z rejestru gruntów zalegającym w aktach sprawy A. K. i W. K. figurują jako współwłaściciele gruntów poł. w obrębie 0209 209 Zalesie, oznaczonych jako działki ewid. o numerach 1793/2 o pow. 0,0078ha, 1809 o pow. 0,0406ha, 1894/7 o pow. 0,0004ha, 1894/9 o pow. 0,0086ha i 2692/2 o pow. 0,0036ha. Te same działki wskazane zostały w informacji o nieruchomościach złożonej przez Skarżącego w dniu 28 stycznia 2017r., z tym że co do działek o numerach 1793/2, 1894/7, 1894/7 i 2692/2 zaznaczono, że tytułem prawnym jest współposiadanie samoistne. W odniesieniu do tych działek w wypisie z ewidencji gruntów widnieje wskazanie orzeczenia o sygn. XI Ns 371/15 z dnia 4 sierpnia 2017r. jako dokumentu własności. W ocenie Sądu, podnoszone przez Skarżącego zastrzeżenia nie wpływają na treść decyzji organów podatkowych, a w konsekwencji nie stanowią podstawy do uwzględnienia skargi. Ewentualne uchybienia w zakresie kompletności uzasadnienia decyzji, jako uchybienia o charakterze procesowym, mogłyby prowadzić do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji, o ile mogłyby mieć wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości, że wymiar zobowiązania w podatku od nieruchomości dla A. K. i W. K. został ustalony prawidłowo. Dla kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie ma znaczenia, czy grunt jest własnością podatnika czy znajduje się w jego posiadaniu samoistnym, zatem zmiana faktyczna polegająca na zmianie tytułu prawnego z posiadania samoistnego na własność nie miała w niniejszej sprawie charakteru istotnego w tym znaczeniu, że nie wpłynęła na zmianę podmiotu ani przedmiotu opodatkowania, ani też stawki podatkowej. Nawet zatem gdyby uznać, że sam fakt zaistnienia zmian w zakresie stanu faktycznego uniemożliwiał zastosowanie przepisów art.165 § 5 i art. 200§ 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, to brak formalnego wszczęcia postępowania i zawiadomienia o możliwości zapoznania się z aktami sprawy należy ocenić jako naruszenia przepisów postępowania, które nie miały wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Podobnie ocenić należy wagę zarzutów co do naruszenia innych przepisów postępowania, w tym w zakresie kompletności i prawidłowości przeprowadzonego postępowania i sporządzonego uzasadnienia decyzji. W ocenie Sądu przeprowadzone przez organ postępowanie wyjaśniające i wydane decyzje są poprawne, a ewentualne niedostatki w zakresie uzasadnienia stanowiska organów trzeba uznać za uchybienia, które nie miały wpływu na wynik sprawy. Z tych względów Sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje nie naruszają prawa, dlatego orzekł jak w sentencji, na podstawie art.151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło