I SA/Rz 439/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Bożena Wieczorska Sędziowie NSA Maria Serafin-Kosowska WSA Małgorzata Niedobylska /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Beata Janczewska po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 11 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi C.T., R.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za miesiące od kwietnia do grudnia 2006r. - oddala skargę - I SA/Rz 439/09 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] listopada 2008r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania C.T. oraz R.C.-K. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] września 2008 r. (nr [...]) w przedmiocie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za miesiące kwiecień - grudzień 2006, uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Prezydent Miasta nałożył na C.T. oraz R. C. – K. (dalej: podatnicy) obowiązek uregulowania wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2006 w kwocie 276,00 zł, z tytułu współposiadania nieruchomości położonych na terenie Przemyśla, tj.: gruntów rolnych o pow. 0,5196 ha, gruntów pozostałych o pow. 625,00 m2 oraz budynków mieszkalnych o pow. 30,75 m2. Wskazano, iż z informacji z rejestru gruntów prowadzonego przez Prezydenta Miasta wynika, że współwłasnością podatników są nieruchomości oznaczone jako: działka nr 495 o łącznej pow. 0,3644 ha sklasyfikowana jako pastwiska trwałe - PslV(0,0704ha), grunty orne RIVb (0,0808 ha) i sad - S-RIVa (0,2132 ha), oraz działka nr 509 o łącznej pow. 0,2218 ha sklasyfikowana jako grunty orne - RIVb (0,0103 ha), sad S-Pslll (0,0392 ha), użytki rolne zabudowane B-Pslll (0,0634ha) i grunty rolne - RIVa (0,1089 ha). Decyzją z dnia [...] września 2008 r. Prezydent Miasta orzekł o ustaleniu dla podatników wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za miesiące kwiecień - grudzień 2006 na kwotę 73,00 zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia powołał się na aktualnie posiadane informacje dotyczące przedmiotu opodatkowania. Od powyższego rozstrzygnięcia podatnicy złożyli odwołanie, na skutek którego decyzja organu I instancji została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołaną na wstępie decyzją dnia [...] listopada 2008 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z art.2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 Nr 121 poz.844 ze zm). opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty, 2) budynki lub ich części, 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Na podstawie art.3 ust.1 pkt 1 cyt. ustawy, podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. W myśl przepisu art.1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r., o podatku rolnym (Dz. U z 2006 r., Nr 136, poz. 969 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Stosownie do art.3ust.1pkt.1 tej ustawy, podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami gruntów. Uchylając decyzję organu I instancji, organ odwoławczy stwierdził, iż jest ona nieprawidłowa pod względem formalnym. Z ustaleń tego organu wynikało, iż organ I instancji decyzją z dnia [...] września 2008 r. zmienił swą poprzednią decyzję z dnia [...] lutego 2006 r. w ten sposób, że za okres od miesiąca stycznia do miesiąca marca 2006 r., ustalił wymiar podatku na kwotę 207,00 zł. Powodem podjęcia zaskarżonej decyzji była zmiana stanu faktycznego tj. zmiana kwalifikacji gruntów. Organ odwoławczy wskazał, iż w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje podatkowe ustalające wymiar zobowiązania pieniężnego za okres kwiecień - grudzień 2006 r. Ponadto, organ odwoławczy stwierdził, iż w aktach sprawy brak jest postanowienia o wyznaczeniu stronom przez organ podatkowy I instancji przed wydaniem decyzji, siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego pomimo, iż obowiązek wyznaczenia tego terminu wynikał z art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ II instancji podniósł również, iż zgodnie z art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, decyzja podatkowa powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, co oznacza, iż powinna ona wskazywać ustalony przez organ stan faktyczny, określać przesłanki zastosowania danej kwalifikacji prawnej i ustalać, którym z fragmentów normy prawnej zastosowanej w sprawie odpowiadają powołane okoliczności stanu faktycznego. Poza przytoczeniem przepisów prawa materialnego, uzasadnienie decyzji winno zawierać wyjaśnienie podające wykładnię zastosowanych przepisów odniesioną do stanu faktycznego. W ocenie organu odwoławczego, zaskarżona decyzja organu I instancji nie zawiera takiego wyjaśnienia. Zdaniem tego organu zaniechanie przez organy administracji uzasadniania swoich decyzji w sposób przekonujący i zgodny ze wskazanymi w art.120, art.121, art.122 i art.124 Ordynacji podatkowej powoduje ich wadliwość w stopniu przemawiającym za ich uchyleniem. Mając na uwadze stwierdzone w postępowaniu odwoławczym uchybienia popełnione przez organ I instancji, organ odwoławczy uznał, iż sprawa wymaga ponownego przeanalizowania i z tych względów - w oparciu o art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej - uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Na powyższe rozstrzygniecie podatnicy złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w której zarzucili, iż Samorządowe w Kolegium Odwoławcze odniosło się jedynie do części zarzutów i roszczeń skarżących, pomijając kwestię odszkodowania za niezgodne z prawem pobieranie podatku w latach 1981 – 2001, umyślne zniszczenie terenu i doprowadzenie działki skarżących do usuwiska czynnego, co spowodowało, że "nie daje się nawet na pastwisko". Powołując się na art. 21 ust.2 Konstytucji RP Skarżący wskazali, iż wywłaszczenie dopuszczalne jest jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Skarżący zarzucili, iż w ich przypadku dokonano wywłaszczenia na cele prywatne, przy wykorzystaniu przez urzędników swoich służbowych stanowisk. Skarżący podnieśli, iż nie zgadzają się na umorzenie podatku, gdyż chcą wyjaśnienia sprawy w całości. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest wydana w postępowaniu odwoławczym decyzja organu podatkowego uchylająca decyzję organu I instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia. Stosownie do treści art.233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) organ odwoławczy może uchylić w całości decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ, jeżeli rozstrzygniecie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę, organ odwoławczy wskazuje okoliczności faktyczne, które należy zbadać przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy zasadnie zastosował ww. przepis i uchylił decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje fakt, iż organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. (nr [...]) ustalił skarżącym wysokość zobowiązania podatkowego za 2006 r. za miesiące od stycznia do grudnia. Następnie decyzją z dnia [...] września 2008 r. (nr [...]) organ I instancji zmienił decyzję ostateczną z dnia [...] lutego 2006 r. w części ustalającej zobowiązanie podatkowe za miesiące od stycznia do marca 2006 r. i ustalił skarżącym za ten okres wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2006 r. w kwocie 69, 00 zł.(wysokość podatku za miesiące od kwietnia do grudnia 2006 r. pozostała niezmieniona). Kolejną decyzją z dnia [...] września 2008 r. (nr [...]) organ I instancji ustalił skarżącym wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za miesiące od kwietnia do grudnia 2006 r. w wysokości 73,00 zł. W konsekwencji, w obrocie prawnym istniały dwie decyzje dotyczące tego samego stanu faktycznego - ustalające zobowiązanie podatkowe za miesiące od kwietnia do grudnia 2006 r.: decyzja z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] (w części która nie została zmieniona) oraz decyzja z [...] września 2008 r. nr [...] . W tej sytuacji organ odwoławczy był zobowiązany do uchylenia decyzji z dnia [...] września 2008 r. (nr [...] ), którą organ I instancji ponownie ustalił wymiar zobowiązania podatkowego za okres od kwietnia do grudnia 2006 r. Ponadto, Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż w postępowaniu przed organem I instancji dopuszczono się naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej stosownie do którego, przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W aktach niniejszej sprawy brak jest dowodu, że organ I instancji umożliwił stronie wypowiedzenie się w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Z uwagi na to, iż organ I instancji nie dopełnił ww. obowiązku, wobec czego pozbawił stronę możliwości czynnego udziału w postępowaniu podatkowym, obowiązkiem organu odwoławczego było stwierdzenie tego uchybienia i uchylenie decyzji organu I instancji na mocy cyt. art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd podziela również pogląd organu II instancji odnośnie naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, poprzez niewystarczające wyjaśnienie stronie w uzasadnieniu decyzji organu I instancji motywów, którymi kierował się ten organ wydając rozstrzygniecie. W ocenie Sądu, stwierdzone w postępowaniu odwoławczym uchybienia, stanowiły podstawę do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. W świetle zarzutów skargi należy stwierdzić, iż podnoszone przez skarżących kwestie dopuszczalności wywłaszczenia oraz odszkodowania za zniszczone mienie i za niezgodne z prawem pobieranie podatku w latach 1981 – 2001, nie mogą być rozpoznawane w niniejszym postępowaniu, w którym Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu w przedmiocie ustalenia wymiaru zobowiązania podatkowego za miesiące od kwietnia do grudnia 2006 r. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.