I SA/Rz 439/10
PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-09-24
Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym jest uzasadnione ze względu na ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącej?Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżąca w przekonujący sposób wykazała, iż jej wykonanie może wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Wskazano, że choć skarżąca ubiega się o prawo pomocy i nie uiściła wpisu od skargi, nie stanowi to przeszkody do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji, której celem jest zapobieżenie nieodwracalności następstw wykonania orzeczenia organu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. W ramach skargi wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz 16 innych decyzji Dyrektora Izby Celnej, wskazując, że ich wykonanie w łącznej kwocie ok. 245.000 zł nadmiernie obciąży ją finansowo, może spowodować utratę płynności finansowej, postawienie kredytów w stan wymagalności i doprowadzić do upadłości. Skarżąca podała, że jej zadłużenie wynosi ok. 2.500.000 zł, a miesięczne raty kredytowe ok. 26.000 zł. Wskazała również, że organ wszczął wobec niej postępowanie egzekucyjne na kwotę 374.795,50 zł.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2010 r. w Wydziale I Finansowym na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi A.M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] maja 2010 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatkowego w podatku akcyzowym za lipiec 2005 r. - postanawia – wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Wnosząc skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, opisaną w sentencji niniejszego postanowienia, skarżąca wystąpiła w niej z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji administracyjnej, ponieważ ewentualne jej wykonanie, także pozostałych 16 zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji Dyrektora Izby Celnej, w których łączna suma zobowiązania podatkowego wynosi ok. 245.000 zł, nadmiernie obciąży skarżącą i nie będzie ona w stanie spłacać posiadanych zobowiązań kredytowych (obecnie miesięcznie wynoszą one ok. 26.000 zł). Skarżąca podała, że jej zadłużenie wynosi ok. 2.500.000 zł, zaś natychmiastowe wykonanie tychże decyzji może spowodować utratę płynności finansowej i również w efekcie postawienie wszystkich kredytów w stan wymagalności, co może doprowadzić skarżącą do upadłości. Sytuacji skarżącej nie uratowałoby późniejsze ewentualne rozstrzygnięcie przez sąd skargi na jej korzyść i zwrot wyegzekwowanych kwot. Wykonanie zaskarżonych decyzji spowoduje zatem w stosunku do skarżącej trudne, a wręcz niemożliwe do odwrócenia skutki i niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.
Ubiegając się o prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, skarżąca przedłożyła rachunki związane z opłatami za media, wyciągi z posiadanych rachunków bankowych, liczne umowy kredytowe oraz dokumenty finansowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.
W piśmie z dnia 25 sierpnia 2010 r. podniosła, że jej sytuacja uległa pogorszeniu, ponieważ organ wszczął wobec niej postępowanie egzekucyjne na łączną kwotę 374.795,50 zł. Na potwierdzenie tego faktu skarżąca załączyła zawiadomienia z dnia 6 sierpnia 2010 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego.
Rozpoznając wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności , jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Brzmienie tego przepisu oznacza, że wnioskodawca powinien wskazać przesłanki do zastosowania tej regulacji przez sąd, którymi są cytowane powyżej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Termin "szkoda" jest pojęciem cywilistycznym, chociaż przepisy Kodeksu cywilnego nie zawierają ustawowej definicji szkody. Rozumienie tego pojęcia należy odnosić do określania go przez język potoczny, który najogólniej rzecz biorąc określa szkodę jako uszczerbek w dobrach prawnie chronionych, mający charakter majątkowy. Ustalenie czy grożąca szkoda jest znaczną możliwe jest tylko w oparciu o okoliczności konkretnej sprawy . Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. II SA/Bk 352/06, system LEX nr 192964).
W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na ochronę tymczasową., tj. skarżąca w przekonujący sposób wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki.
Rozpoznający wniosek Sąd zauważa, że warunkiem koniecznym wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez sąd administracyjny jest toczące się postępowanie zmierzające do weryfikacji orzeczenia organu administracyjnego i że rozpoznanie takiego wniosku poprzedzone jest czynnościami wstępnymi, które warunkują działania sądu, w tym uiszczeniem wpisu od skargi.
W sprawie toczy się postępowanie o przyznanie prawa pomocy, zatem skarga nie została opłacona ani nie przyznano skarżącej prawa pomocy w zakresie, który powodowałby zwolnienie od tej opłaty. W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy, nie jest to jednak przeszkodą do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji. Co do zasady każde toczące się postępowanie skutkuje stanem niepewności co do sposobu zakończenia sporu, zaś wykonanie ostatecznej decyzji organu administracyjnego może stworzyć zagrożenie dla interesów strony tego postępowania. Dlatego celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest zapobieżenie nieodwracalności następstw wykonania orzeczenia organu administracyjnego w niektórych przypadkach lub trudności w restytucji stanu pierwotnego. W przypadku skarżącej zniwelowanie tych skutków mogłoby okazać się trudne. Dodać należy, że ustawodawca nie wiąże – choćby w najmniejszym stopniu – wystąpienia podstaw udzielenia ochrony tymczasowej z prawdopodobieństwem uwzględnienia skargi (zob. uchwała NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. I GPS 1/07, ONSAiwsa nr 4/2007, poz. 77). Ponadto przepis art. 61 § 6 P.p.s.a. stanowi, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenie kończącego postępowanie w I instancji, takim – w przypadku nieuiszczenia wpisów od skargi – byłoby postanowienie o odrzuceniu skargi.
Wobec powyższego, stosownie do art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło