I SA/Rz 441/05
WyrokWSA w Rzeszowie2006-02-28
Skład orzekający: Barbara Stukan-Pytlowany, Bożena Wieczorska, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów o wyłączeniu pracownika organu od udziału w postępowaniu administracyjnym (art. 24 § 1 pkt 5 kpa) stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji lub wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Naruszenie przepisów o wyłączeniu pracownika organu od udziału w postępowaniu administracyjnym, w sytuacji gdy ci sami członkowie SKO brali udział w wydaniu decyzji, stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 kpa. Takie naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i pkt. 2 P.p.s.a.Stan faktyczny
Spółdzielnia Inwalidów "A" kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia umarzającego postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty za wieczyste użytkowanie. Spółdzielnia domagała się ustalenia opłat od faktycznej wartości swojego udziału w nieruchomości, powołując się na operat szacunkowy. SKO umorzyło postępowanie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia odwołania, uznając pismo z 2001 r. za niebędące aktualizacją opłaty. Następnie SKO odmówiło stwierdzenia nieważności swojego orzeczenia, a w kolejnej decyzji utrzymało je w mocy. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa i ograniczenie prawa do sądu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, określił, że decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Stukan-Pytlowany Sędziowie NSA Bożena Wieczorska WSA Kazimierz Włoch /spr./ Protokolant sek.sąd. T.Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2006r. na rozprawie- sprawy ze skargi Spółdzielni Inwalidów "A" z siedzibą w N. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2005r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia umarzającego postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty za wieczyste użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że powyższa decyzja nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Spółdzielni Inwalidów "A" z siedzibą w N. D. kwotę 492,80 złotych (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrokiem z dnia 29 marca 1999r. sygn. akt IC260/99 Sąd Okręgowy zobowiązał gminę N.D. do złożenia oświadczenia woli o oddanie w użytkowanie wieczyste Spółdzielni Inwalidów "A " w N. D. 172/1000 części nieruchomości gruntowej położnej w N. D. składającej się z kilkunastu działek o ogólnej pow. 11 ha 88 arów 87 m 2
Dla potrzeb postępowania sądowego sporządzono operat szacunkowy w którym wyceniono całą nieruchomość na 237514 zł , a wartość udziału Spółdzielni na 40852 zł. Aktem notarialnym z dnia 21 grudnia 2000r. nr Rep. A9332/2000 ustanowiono na rzecz Spółdzielni użytkowanie wieczyste w wysokości 172/1000 części w przedmiotowej nieruchomości oraz przeniesiono na jej rzecz własność w tej samej części znajdujących się na niej budynków i budowli stanowiących odrębną nieruchomość.
W piśmie z dnia 11 czerwca 2001r. Zarząd Miasta i Gminy N.D. zawiadomił Spółdzielnię, że opłata roczna za użytkowanie wieczyste wynosi 9201,84 zł podając jako podstawę prawną art. 71 i 72 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jend. Dz. U. Nr 46, poz. 543 z 2000r). W powyższym piśmie nie określono sposobu wyliczenia opłaty rocznej.
Za 2001 i 2002 r. Spółdzielnia zapłaciła opłatę roczną w/w określonej wysokości.
W piśmie z dnia 22 maja 2003r. Spółdzielnia domagała się zwrotu kwoty 18 tys. zł. i prosiła o naliczenie opłaty rocznej od faktycznej wartości udziału w nieruchomości który wynosił 40822,41 zł – według operatu szacunkowego sporządzonego na zlecenie sądu.
W piśmie z dnia 12 czerwca 2003r . Burmistrz Miasta i Gminy N.D. odmówił tej prośbie , podając, że opłata roczna za użytkowanie wieczyste została prawidłowo obliczona.
W piśmie z dnia 1 września 2004r. Burmistrz Miasta i Gminy N.D. zawiadomił Spółdzielnię o nowej wysokości opłaty rocznej podniesionej do kwoty 11226,24zł, w związku z opodatkowaniem użytkowania wieczystego podatkiem VAT w wysokości 22%.
W piśmie z dnia 9 września 2004r. skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego Spółdzielnia wnosiła o ustalenie opłat za użytkowanie wieczyste na podstawie art. 78 ust. 2 wyżej cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami podnosząc, że niezasadna jest wysokość opłaty za użytkowanie wieczyste określona zarówno w piśmie z dnia 1 września 2004r. jak i z dnia 11 czerwca 2001r.
Na rozprawie w dniu 19 października 2004r. pełnomocnik Spółdzielni sprecyzowała swój wniosek tak jakby domagała się tylko przywrócenia terminu do złożenia odwołania od opłaty ustalonej pismem z dnia 11 czerwca 2001r.
Orzeczeniem z dnia (...) października 2004r. znak (...)Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie w zakresie przedmiotowego wniosku o przywrócenie terminu.
W uzasadnieniu podniesiono, że w świetle całokształtu okoliczności sprawy pismo z dnia 11 czerwca 2001r. nie stanowiło aktualizacji opłaty rocznej, dlatego nie miał zastosowania do niego tryb ujęty w art. 78 i 79 wyżej cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dlatego wniosek o przywrócenie terminu był bezprzedmiotowy i postępowanie należało umorzyć przy zastosowaniu art. 105 kpa w związku z art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Na powyższe orzeczenie pełn. Spółdzielni wniosła do Sądu Rejonowego sprzeciw, który jednakże postanowieniem z dnia 18 lutego 2005r. sygn. akt I C 18/05 został odrzucony.
Następnie pełn. Spółdzielni złożyła wniosek datowany 9 marca 2005r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 października 2004r. zarzucając, iż przedmiotowe orzeczenie wydane zostało bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 1 kpa.
Decyzją z dnia (...) czerwca 2005r. znak (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia 19 października 2004r.
W uzasadnieniu podniesiono, że wniosek o przywrócenie terminu został rozpoznany w sposób formalny. Istniała podstawa do umorzenia postępowania i stanowił ją art. 105 kpa w związku z art. 79 ust 7 wyżej cyt ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nie zachodzi przesłanka do stwierdzenie nieważności decyzji określona w art. 156 § 1 pkt 2 kpc.
W piśmie z dnia 11 lipca 2005r. Spółdzielnia zwróciła się o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) października 2004r.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy własną decyzję z dnia (...) czerwca 2005r.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono identyczne argumenty jak w uzasadnieniu decyzji z dnia (...) czerwca 2005r. Wniosek o przywrócenie terminu został rozpoznany w sposób formalny, nie mógł on wywołać skutków procesowych, gdyż czynność ustalenia pomiędzy stronami opłaty za użytkowanie wieczyste po raz pierwszy została ustalona w umowie cywilnej i jako element tej umowy nie mogła być kwestionowana w postępowaniu administracyjnym.
Na powyższą decyzję Spółdzielnia Inwalidów "A" w N. D. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie domagając się jej uchylenia w całości i zasądzenia kosztów postępowania.
W skardze zarzucono naruszenie prawa w postaci art. 15 kpa, 105 § 1 kpa i art. 45 Konstytucji RP przez ograniczenie skarżącej prawa do sądu , ponieważ mimo naruszenia prawa nie wyeliminowano z obrotu prawnego decyzji SKO z dnia (...) października 2004r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczas zajmowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz. 1269/ i art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. kontrola zaskarżonej decyzji dokonywana jest przez Sąd pod względem zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego w brzmieniu mającym zastosowanie do okoliczności faktycznych występujących w sprawie.
Zauważyć należy, że zarówno przy wydaniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) czerwca 2005r. znak (...)jak i wydaniu decyzji z dnia (...) sierpnia 2005r. znak (...)wydanej w trybie odwoławczym brało udział dwóch tych samych członków SKO . Niewątpliwie członkowie ci powinni być wyłączeni od udziału w wydaniu decyzji z dnia [...] sierpnia 2005r. w oparciu o art. 24 § 1 pkt. 5 kpa, który został naruszony.
Naruszenie powyższego przepisu stanowi podstawę do wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt. 3 kpa.
Przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło więc do naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego zachodzi podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c i pkt. 2 P.p.s.a.
W oparciu o art. 200 P.p.s.a. zasądzono od Samorządowego Kolegium odwoławczego na rzecz skarżącej Spółdzielni zwrot kosztów postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło