I SA/Rz 442/15
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-01-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółce prawa handlowego, której jedynym udziałowcem jest osoba fizyczna, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże ona trudną sytuację finansową, ale posiada środki trwałe i potencjalnego nabywcę udziałów?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy spółce prawa handlowego, uznając, że przyznanie wsparcia ze środków publicznych byłoby równoznaczne z dofinansowaniem jej jedynego udziałowca, którego sytuacja materialna nie została przedstawiona. Ponadto, spółka posiadała środki trwałe o wartości przewyższającej wpis i potencjalnego nabywcę udziałów, co świadczyło o jej określonej wartości ekonomicznej i braku podstaw do przerzucania kosztów jej funkcjonowania na podatników.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na stratę w poprzednim roku obrotowym, niski stan rachunku bankowego i wartość środków trwałych. Spółka była jedynym udziałowcem osoby fizycznej, która była prezesem zarządu. Wpis od skargi kasacyjnej wynosił 2 820 zł. Spółka argumentowała swoją złą kondycją finansową, a prezes rozważał złożenie wniosku o upadłość. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szaro po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2016 r., w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi "A" sp. z o.o., z siedzibą w R. o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. I SA/Rz 1067/12, w przedmiocie podatku akcyzowego za maj, czerwiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2008 r. w związku z wnioskiem skarżącej spółki o przyznanie jej prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - postanawia – oddalić wniosek.
Skarżąca spółka zwróciła się do Sądu o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym i wysokości dochodów podała, że jej kapitał zakładowy wynosi – 50 000 zł, a wartość jej środków trwałych 8 828,13 zł. Ubiegły rok obrotowy (rok 2014) spółka zamknęła stratą w wysokości 99 626,56 zł.
Z treści oświadczenia wynika również, że stan rachunku bankowego spółki, według bilansu za 2014 r, wynosi – 2 236,57 zł.
Z danych zamieszczonych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, że jedynym udziałowcem skarżącej spółki jest W. D., który sprawuje w niej funkcję prezesa zarządu.
Wpis od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie, do którego uiszczenia skarżąca została wezwana, wynosi 2 820 zł.
Składając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego skarżąca podkreśliła swą złą kondycję finansową, w związku z którą nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych związanych z przedmiotową sprawą. Dodała także, że prezes spółki przygotował wniosek o ogłoszenie jej upadłości, wstrzymał się jednak z jego złożeniem, ze względu na pojawienie się potencjalnego nabywcy spółki, wyrażającego gotowość do zakupu wszystkich jej udziałów.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, w zakresie częściowym, może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Jak wynika z treści przytoczonego wyżej przepisu, w przypadku wniosków o przyznanie prawa pomocy, złożonych przez inne podmioty niż osoby fizyczne, samo wykazanie trudnej sytuacji materialnej nie kreuje po stronie takiego wnioskodawcy roszczenia o przyznanie tego prawa, do uwzględnienia którego sąd byłby zobligowany. W wypadku bowiem podmiotów korporacyjnych ustawodawca pozostawia decyzję w tym względzie uznaniu sądu, który winien kierować się przy jej podjęciu, oprócz przesłanek materialnych, także względami słuszności i celowości.
W niniejszej sprawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wystąpił przedsiębiorca – spółka prawa handlowego, której jedynym udziałowcem, a zarazem prezesem zarządu jest W. D.. W związku z tym stwierdzić należy, że w sensie ekonomicznym, cała spółka jest własnością tej właśnie osoby. Tak więc przyznanie jej wsparcia ze środków publicznych, w postaci prawa pomocy, byłoby równoznaczne z dofinansowaniem tej właśnie osoby, której osobista sytuacja materialna pozostaje nieznana. Działalnie takie nie znajduje zaś uzasadnionych podstaw w świetle obowiązujących przepisów prawa, ponadto byłoby społecznie niezasadne oraz niecelowe.
Niezależnie od powyższego nie sposób też pominąć tego, że sama spółka, dysponująca środkami trwałymi o wartości przewyższającej wysokość wpisu w sprawie, przedstawia określoną wartość ekonomiczną, o czym świadczy chociażby to, że pojawił się potencjalny nabywca jej udziałów. W tej sytuacji brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy, które oznaczałby przerzucenie kosztów funkcjonowania spółki na podatników, poprzez pokrycie ich ze środków publicznych.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., oddalono wniosek.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło