I SA/Rz 444/18
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-09-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Panek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania jest uzasadnione, gdy wnioskodawca nie wypełnił wszystkich rubryk formularza PPF, mimo wezwania i pouczenia?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF podlega pozostawieniu bez rozpoznania, jeśli wnioskodawca, pomimo wezwania i pouczenia, nie wypełni lub nie przekreśli wszystkich wymaganych rubryk formularza. Ciężar wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a dobrowolność zgłoszenia wniosku wiąże się z koniecznością spełnienia wymogów formalnych.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni JL złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania, ponieważ wnioskodawczyni nie uzupełniła wszystkich rubryk formularza PPF, mimo wezwania i pouczenia. Wnioskodawczyni wniosła sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów PPSA. Sąd administracyjny utrzymał w mocy zarządzenie referendarza.Rozstrzygnięcie
Utrzymać zaskarżone zarządzenie w mocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 20 września 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu JL od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 2 lipca 2018 r. w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi JL na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] kwietnia 2018 r. nr [.] w przedmiocie podatku od towarów i usług za drugi kwartał 2012 r. - p o s t a n a w i a - utrzymać zaskarżone zarządzenie w mocy
Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 2 lipca 2018 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek JL o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W uzasadnieniu podano, że wnioskodawczyni nie uzupełniła formularza PPF zgodnie z udzielonym jej pouczeniem. Wezwano ją bowiem do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF i pouczono o sposobie wypełnienia druku (wszystkich białych, niezadrukowanych pól formularza). Do Sądu nadesłano wprawdzie formularz PPF, w którym zawarto dane adresowe i osobowe wnioskodawczyni, przedmiot zaskarżenia i podpis, ale pozostałe rubryki (od 5 do 11) pozostawiono niewypełnione. Skoro wniosek nie został wypełniony zgodnie z wymaganiami, w tym punktem 4 pouczenia zamieszczonego w formularzu PPF, wniosek pozostawiono bez rozpoznania.
Przeciwko ww. zarządzeniu wniesiono sprzeciw. Pełnomocnik skarżącej zarzucił w nim naruszenie przez referendarza przepisów art. 258 § 2 pkt 2 i 6 oraz art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i pozostawienie wniosku bez rozpoznania pomimo, że nie zachodziły ku temu podstawy. W jego ocenie informacje zawarte we wniosku były wystarczające do jego rozpoznania, zaś wezwanie dotyczyło danych wrażliwych, do udostępnienia których nie był zobowiązany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) dalej określanej skrótem "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Sprzeciw nie zasługiwał na uwzględnienie, a zaskarżone zarządzenie okazało się zgodne z prawem.
W myśl art. 252 § 2 p.p.s.a., wniosek o prawo pomocy należy złożyć na urzędowym formularzu PPF, według wzoru określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. poz. 1257 ze zm.). Stosownie do delegacji z art. 256 pkt 1 p.p.s.a. formularz ten zawiera niezbędne pouczenie co do sposobu jego wypełnienia. Zgodnie z punktem 4 pouczenia zawartego na ostatniej stronie urzędowego druku PPF wypełnieniu albo przekreśleniu podlega każda rubryka niezacieniowana. Braki w tym zakresie podlegają uzupełnieniu na wezwanie, pod rygorem określonym w art. 257 p.p.s.a., tj. pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Analiza złożonego formularza PPF (k.27-30) wskazuje, że pomimo udzielenia w wezwaniu referendarza z dnia 18 czerwca 2018 r. pouczenia co do sposobu wypełnienia druku złożony formularz wymagań tych nie spełnia, ponieważ rubryki od 5 do 11 pozostały niewypełnione i nie zostały przekreślone. Wnioskodawczyni nie odniosła się również do oświadczenia zawartego w polu 12 formularza PPF, choć w wezwaniu referendarza zwrócono jej na to uwagę, a jest reprezentowana w sprawie przez zawodowego pełnomocnika. Skoro zatem nie wykonała wezwania w pełnym zakresie zgłoszony wniosek o prawo pomocy należało pozostawić bez rozpoznania, jak tego wymaga przepis art. 257 p.p.s.a.
Jeżeli chodzi o podniesiony w sprzeciwie zarzut niemożności ujawnienia tzw. danych wrażliwych, to uznać go należało za całkowicie nietrafny i pozbawiony podstaw, których zresztą sam pełnomocnik skarżącej nie powołuje. Zgłoszenie wniosku o prawo pomocy jest dla strony postępowania dobrowolne, ale jeżeli już się na taką czynność decyduje, to musi liczyć się z koniecznością, po pierwsze, zadośćuczynienia wymaganiom formalnym (wypełnienia formularza w pełnym zakresie), a po drugie, wyjaśnienia swojej rzeczywistej sytuacji materialnobytowej. Od wnioskodawcy zależy, czy wyraża zgodę na ujawnienie danych o swoim stanie majątkowym, ale jeżeli tego nie czyni, musi liczyć się z określonymi skutkami związanymi z takim zaniechaniem. Ciężar wykazania przesłanek określonych w art. 246 § 1 p.p.s.a. ciąży bowiem na wnioskodawcy, a pomocne w tym są m.in. dane zamieszczane w poszczególnych rubrykach urzędowego formularza PPF.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a., Sąd postanowił utrzymać zaskarżone zarządzenie w mocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło