I SA/Rz 451/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 8 października 2013 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym spraw ze skarg "A" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w N. na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2013 r. o numerach: 1) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za styczeń 2010 r., 2) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za luty 2010 r., 3) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za marzec 2010 r., 4) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za kwiecień 2010 r., 5) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za maj 2010 r., 6) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za czerwiec 2010 r., 7) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za lipiec 2010 r., 8) [...], w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier za sierpień 2010 r., w zakresie wniosków "A" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w N. o zwolnienie od kosztów sądowych - postanawia – oddalić wnioski skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Spółka "A" (dalej: spółka /skarżąca) wezwana do uiszczenia wpisów w sprawach opisanych w sentencji niniejszego postanowienia złożyła wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując je "zapaścią finansową", której przyczyną jest zmiana przepisów dotyczących podatku od gier (działalność gospodarcza spółki związana jest z grami losowymi i zakładami specjalnymi). W uzasadnieniu tych wniosków spółka podniosła argumenty związane z trudnościami całej branży (obniżenie przychodów) i jej samej, spowodowanej zmianą przepisów ustawy o grach hazardowych. Spółka zaznaczyła, że eksploatuje obecnie ok. 200 automatów, co stanowi 7% stanu sprzed zmiany przepisów, brak jej środków na bieżące funkcjonowanie, wydatki przekraczają dochody. Majątek trwały spółki składa się głównie z automatów do gry i jako towar jest na rynku bezwartościowy. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 2.500.000,00 zł, wartość środków trwałych 4.657.599,66 zł, za ubiegły rok obrotowy odnotowała stratę w wysokości 888.485,30 zł, a saldo jej rachunku bankowego wynosi 0 zł. Na wezwanie spółka nadesłała zeznanie CIT-8 za 2012 r., deklaracje VAT-7 od stycznia do czerwca 2013 r., wyciągi z dwóch rachunków bankowych, zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego oraz wydruk raportu o środkach trwałych. Referendarz sądowy postanowieniami z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. I SA/Rz 539-546/13 odmówił skarżącej spółce zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika radcę prawnego złożyła sprzeciw, który w procedurze sądowoadministracyjnej jest środkiem odwoławczym. Jego wniesienie w ustawowym terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia referendarza wywołuje ten skutek, że orzeczenie referendarza traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwana dalej P.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przepis ten oparty jest na konstrukcji ograniczonego uznania, co oznacza, że ostatecznie spełnienie tych przesłanek ekonomicznych uprawnia jedynie do udzielenia takiej pomocy. Warunek wykazania przez osobę prawną podstaw, na których opiera swój wniosek o przyznanie prawa pomocy, nakłada na nią obowiązek przedstawienia odpowiednich dowodów potwierdzających niemożność pokrycia tych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie okoliczności o jakich mowa w ww. przepisie nie zachodzą, pomimo podnoszonej przez skarżącą jej trudnej sytuacji, w której zmuszona jest odprowadzać należności publicznoprawne, w tym podatek od gier. Poddając ocenie wniosek spółki wzięto pod uwagę, że skarżąca wniosła skargi w ośmiu sprawach zawisłych przed tutejszym sądem w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od gier i łączna wysokość wpisów sądowych, których uiszczenie jest konieczne do nadania biegu skargom wynosi 9.568 zł. Inne koszty sądowe, o ile by wystąpiły, będą niższe, np. wpis od ewentualnej skargi kasacyjnej –połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł, wpis od zażalenia 100 zł. Nie są to więc kwoty wygórowane, a nawet można stwierdzić, że w rozmiarze działalności spółki - znikome. W 2012 r. spółka wygenerowała 148.551.284,25 zł przychodów, wykazując jednocześnie stratę w wysokości 888.485,30 zł przy czym spółka amortyzuje posiadane maszyny i urządzenia do gier, tym samym ujmuje koszty z tego tytułu, a strata wpływa na obniżenie kwoty podatku dochodowego płatnego w przyszłych okresach. Polski system podatkowy zezwala na odliczenie poniesionych strat, czyli kosztów transakcji przewyższających w danym okresie odpowiadające im przychody, od przyszłej podstawy opodatkowania, redukując w ten sposób kwotę przypadającego do zapłaty podatku. Z przedłożonych deklaracji dla podatku od towarów i usług za I półrocze 2013 r. wynika, że skarżąca deklaruje sprzedaż (zwolnioną) w znacznych kwotach: styczeń – 10.987.649 zł, luty – 10.980.719 zł, marzec – 10.725.156 zł, kwiecień -8.515.270 zł, maj – 6.301.537 zł, czerwiec – 6.365.715 zł, a zatem rozmiary działalności spółki obiektywnie nie są małe. Pozostała sprzedaż opodatkowana jest w zasadzie symboliczna i wynosi miesięcznie łącznie ok. 3000 zł. Z wyciągów z rachunku bankowego wynika, że spółka posiada środki pieniężne, pozwalające jej ponieść koszty sądowe, a na tym etapie sprawy – uiścić konieczny wpis od skarg. Salda końcowe na tych wyciągach z okresu od 12 kwietnia do 29 czerwca 2013 r. wynosiły kolejno: 16.106,06 zł, 18.136,62 zł, 18.774,62 zł,18.774,62 zł, 20.473,92 zł, 21.113,44 zł, 21.113,44 zł, 21.775,36 zł. Z kolei salda końcowe na drugim rachunku wynosiły kwotę 15.870 zł. Znikoma ilość transakcji za pośrednictwem tych rachunków w konfrontacji z rozmiarami działalności spółki może jedynie sugerować, że posiada ona jeszcze inne rachunki. Argumentacja spółki o jej bardzo złej sytuacji finansowej nie wydaje się być dla Sądu w pełni wiarygodna, a to z powodu braku pełnej współpracy w związku z wezwaniem do złożenia dodatkowego oświadczenia dotyczącego sytuacji finansowej i majątkowej (art. 255 P.p.s.a.). Mianowicie spółka nie przedłożyła bardzo ważnych dokumentów pozwalających na ocenę jej sytuacji finansowej, tj. bilansu za 2012 i sześć miesięcy 2013 r. oraz informacji dodatkowych do sprawozdania finansowego. Z nich można było uzyskać informację np. o ewentualnych należnościach spółki, udzielonych pożyczkach itp. (z przesłanych dokumentów wynika, że spółka Forta, która jest wspólnikiem skarżącej - wg KRS posiada udziały o łącznej wysokości 415.000.000 zł - wystąpiła o zapłatę znacznych kwot od skarżącej). Takie działanie spółki nie pozostaje bez wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie, ponieważ nie jest możliwa obiektywna ocena sytuacji finansowej skarżącej. Badanie bilansu przez biegłego rewidenta w żaden sposób nie stoi przecież na przeszkodzie w dostarczeniu żądanych przez sąd dokumentów, tym bardziej, że nie chodzi o oryginały, a wydruk komputerowy. W takiej sytuacji uchylenie się spółki od nałożonych w toku postępowania uzupełniającego, prowadzonego w trybie art. 255 P.p.s.a., obowiązków, należy uznać za przeszkodę w uprawdopodobnieniu sytuacji na jaką powołuje się spółka. Rozważając realne możliwości poniesienia opłat w toczącym się postępowaniu, przy uwzględnieniu charakteru prowadzonej działalności i ujawnionych wielkościach ekonomicznych, kwota opłaty sądowej od skarg, a także inne ewentualne przyszłe koszty sądowe - jeśliby się pojawiły w tej sprawie (sprawach) – nie wpłynęłyby znacząco na sytuację finansową spółki. Spółka w dacie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy posiadała środki pieniężne, które mogły posłużyć do zapłaty wpisu, co pozwoliłoby na rozpoznanie spraw. Występując o zwolnienie od kosztów spółka nie podnosi, że nie posiada zdolności kredytowej w celu zaciągnięcia zobowiązania. Kodeks spółek handlowych przewiduje rozwiązania, za pomocą których tego rodzaju podmiot jak skarżąca, jeśli nie jest w stanie uzyskać z zewnątrz niezbędnych do działalności środków finansowych, może skorzystać z pewnych instytucji; mianowicie dopłat wspólników na rzecz spółki czy też podwyższenia kapitału zakładowego (wspólnikami skarżącej są cztery podmioty – osoby prawne). W sprawie podkreślenia wymaga, że należne koszty sądowe powinny być traktowane na równi z innymi kosztami ponoszonymi przez stronę. Powinny zatem być wkalkulowane w bieżące i niezbędne wydatki spółki. Zawsze też w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia zgłosi wniosek o przyznanie należnych kosztów (art. 200 i art. 210 § 1 P.p.s.a.). Z uwagi na powyższe , na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie orzekł jak w sentencji.