I SA/Rz 465/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-08-31
Skład orzekający: Maria Serafin-Kosowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała stratę za ostatni rok obrotowy, ale dysponuje znacznym majątkiem i przychodami z działalności gospodarczej, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek spółki o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że pomimo wykazanej straty za ostatni rok obrotowy, spółka dysponuje majątkiem o znacznej wartości (środki trwałe, przychody z działalności gospodarczej), który pozwala na pokrycie kosztów postępowania. Strata bilansowa nie jest równoznaczna z realnym brakiem środków finansowych.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Spółka wykazała znaczną stratę za ostatni rok obrotowy, tłumacząc ją m.in. nałożeniem kar finansowych z rygorem natychmiastowej wykonalności, co spowodowało blokadę finansową i zmniejszenie obrotów. Mimo to, spółka dysponuje znacznym kapitałem zakładowym, środkami trwałymi o dużej wartości i osiąga przychody z działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Serafin-Kosowska po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2011 r., w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) maja 2011 r., nr (...), w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za październik 2005 r., w związku z wnioskiem skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - postanawia - oddalić wniosek.
Skarżąca: "A" Sp. z o.o., z siedzibą w L. – zwana dalej: spółką – zwróciła się do Sądu o zwolnienie jej od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) maja 2011 r., w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za październik 2005 r.
W oświadczeniu o stanie majątkowym i wysokości uzyskiwanych dochodów podała, że jej kapitał zakładowy wynosi 300 000 zł oraz, że dysponuje środkami trwałymi o wartości 3 093 247,57 zł. Z przedmiotowego oświadczenia wynika również, że spółka odnotowała stratę za ostatni rok obrotowy w wysokości 1 575 054,48 zł. Strata ta, zdaniem spółki, jest wynikiem między innymi tego, że w sierpniu 2010 r., na mocy decyzji "Urzędu Kontroli Skarbowej", nałożono na nią kary finansowe, co do których zastosowano rygor natychmiastowej wykonalności. Co prawda w pierwszym półroczu 2011 r. przedmiotowe decyzje zostały uchylone, jednakże trwająca osiem miesięcy blokada finansowa doprowadziła do zmniejszenia obrotów spółki o 80 %, w następstwie czego, w pierwszym półroczu 2011 r. zmuszona ona została do zlikwidowania działu transportowego, działu badawczo-rozwojowego oraz działu monitoringu obiektów rozproszonych. Skarżąca podkreślił również, że wyżej wymienione decyzje Urzędu Kontroli Skarbowej spowodowały wycofanie się banków z bieżącej obsługi kredytowej spółki, co jeszcze pogłębiło jej kryzys finansowy.
Na poparcie swoich twierdzeń, co do trudnej sytuacji finansowej, spółka przedłożyła: bilans sporządzony na dzień 30 czerwca 2011 r. potwierdzający wskazaną w oświadczeniu wartość środków trwałych, rachunek zysków i strat, z którego wynika również, że przychody netto ze sprzedaży produktów na dzień 30 czerwca 2011 r. wyniosły 1 223 076,98 zł, informacje o zajęciach komorniczych środków zgromadzonych na rachunkach bankowych, odpis z księgi wieczystej, zgodnie z którym, stanowiąca własność spółki nieruchomość została obciążona hipotekami.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Gramatyczna wykładnia tego przepisu prowadzi do stwierdzenia, że rozpatrywanie wniosków osób prawnych o przyznanie im prawa pomocy odbywa się niejako dwuetapowo. Na wstępie badana jest bowiem przesłanka w postaci braku środków na pokrycie kosztów postępowania, po czym Sąd podejmuje decyzję w przedmiocie przyznania bądź odmowy przyznania prawa pomocy, w ramach przysługującego mu z woli ustawodawcy uznania, ograniczonego jedynie zasadą poszanowania prawa strony do sądu.
Mając na uwadze powyższe oraz okoliczności wynikające ze złożonego przez spółkę oświadczenia o stanie majątkowym należy stwierdzić, że brak jest podstaw do przyznania jej prawa pomocy, chociażby w zakresie częściowym, albowiem nie znajduje to uzasadnienia w jej sytuacji majątkowej. Skarżąca dysponuje bowiem majątkiem o znacznej wartości, o czym świadczy chociażby wartość pozostających w jej dyspozycji środków trwałych, która wynosi 3 093 247,57 zł, oprócz tego prowadzi działalność gospodarczą, osiągając z tego tytułu przychód wynoszący na dzień 30 czerwca 2011 r. 1 223 076,98 zł. Obydwie te wielkości, w zestawieniu z wysokością wpisu w przedmiotowej sprawie, nie pozwalają na stwierdzenie, że spółka nie posiada środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Oceny tej nie zmienia również fakt, że spółka jest stroną także w innych, zawisłych przed Sądem sprawach, z czym również wiąże się konieczność poniesienia związanych z tym kosztów, albowiem wszelkie te koszty znajdują pokrycie w zgromadzonym przez spółkę majątku.
Niezależnie od powyższego, odnosząc się do twierdzeń skarżącej, odnośnie straty za poprzedni rok obrotowy należy powtórzyć w tym miejscu za Naczelnym Sądem Administracyjnym (postanowienie z dnia 19 sierpnia 2011 r., sygn. II FZ 432/11, publ. CBOiS – www.orzeczenia.nsa.gov.pl ), że strata w zakresie prowadzonej działalności jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami, mającym wpływ na rozliczenia podatkowe, nie oznacza natomiast realnego braku środków finansowych.
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., Sąd oddalił wniosek skarżącej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło