I SA/Rz 468/14
WyrokWSA w Rzeszowie2014-10-21
Skład orzekający: Grzegorz Panek, Małgorzata Niedobylska, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo pomniejszyły przyznane rolnikowi płatności bezpośrednie i pomoc finansową z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach, ze względu na nieterminowe zgłaszanie faktów dotyczących bydła oraz inne stwierdzone nieprawidłowości?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że organy administracji prawidłowo zastosowały pomniejszenia płatności bezpośrednich i pomocy finansowej. Stwierdzono, że rolnik naruszył wymogi dotyczące terminowego zgłaszania zdarzeń związanych z bydłem, co skutkowało nałożeniem sankcji i pomniejszeniem należnych kwot zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa wspólnotowego i krajowego. Sąd podkreślił, że ciężar udowodnienia faktów spoczywa na osobie, która z nich wywodzi skutki prawne, a rolnik nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń.Stan faktyczny
Rolnik J.G. złożył wnioski o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach (ONW) na rok 2013. W wyniku kontroli stwierdzono nieterminowe zgłaszanie przez rolnika faktów narodzin i sprzedaży bydła, co stanowiło naruszenie przepisów. Organy administracji przyznały płatności w pomniejszonej wysokości, stosując sankcje i współczynniki korygujące. Rolnik zaskarżył decyzje, zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego i nieprawidłowe pomniejszenie należnych płatności. Sąd oddalił skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Kazimierz Włoch / spr./ Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 października 2014r. spraw ze skarg J. G. na decyzje Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2014r. - nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013 rok, - nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2013 rok - oddala skargi -
Decyzjami z dnia [...] kwietnia 2014r. nr. [...] oraz [...]Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. po rozpoznaniu odwołań J.G. utrzymał w mocy decyzje Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] i nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013r. oraz w sprawie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2013 rok.
Z treści decyzji oraz akt postępowania wynika, że wnioskodawca J.G. zwrócił się w dniu 10 kwietnia 2013r. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO), płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych, płatności uzupełniającej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) płatności do krów i owiec oraz płatności cukrowej, a także o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na 2013r. We wniosku zadeklarował działki rolne do przyznania jednolitej płatności obszarowej o łącznej powierzchni 18,39 ha, działki rolne do przyznania uzupełniającej płatności do powierzchni grupy upraw podstawowych o powierzchni 11,35 ha, działki rolne do przyznania płatności zwierzęcej o powierzchni 2,41 ha, działki rolne położone na terenach ONW - strefa ze specyficznymi utrudnieniami o łącznej powierzchni 5,61 ha., a także 2 sztuki bydła o nr PL005189283237 i PL0051695779679 do wsparcia specjalnego w formie płatności do krów.
W wyniku przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy kontroli na miejscu, w zakresie wymogów wzajemnej zgodności stwierdzono, iż w przypadku sztuk bydła o numerze PL005193633417 i numerze PL005309100659 nie dochowano siedmiodniowego terminu na zgłoszenie faktu narodzin i sprzedaży zwierzęcia, gdyż w przypadku:
* sztuki bydła o numerze PL005193633417 zdarzenie (sprzedaż) miało miejsce w dniu 6 marca 2013 roku, natomiast zgłoszenie tego zdarzenia do ARiMR nastąpiło w dniu 28 marca 2013 r. (data stempla pocztowego)
* sztuki bydła o numerze PL005309100659, zdarzenie (urodzenie) miało miejsce w dniu 15 lutego 2013 roku, natomiast zgłoszenie tego zdarzenia do ARiMR nastąpiło w dniu 28 lutego 2013 r. (data stempla pocztowego)
Niedochowanie siedmiodniowego terminu przewidzianego na zgłoszenie faktu przemieszczenia bydła stanowiło naruszenie normy BW 4.1. i skutkowało nałożeniem na producenta rolnego sankcji z tytułu nieprzestrzegania norm i wymogów.
Uzasadniając teść decyzji organ I Instancji powołał się na naruszenie przepisu art. 12 pkt 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (tj. Dz. U. z 2012, poz. 1529), który stanowi, iż posiadacz zwierzęcia gospodarskiego zgłasza kierownikowi biura informacje określone w art. 7 ust. 1 tiret drugie rozporządzenia (WE) 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 lipca 2000 r. ustanawiającego system identyfikacji i rejestracji bydła i dotyczącego etykietowania wołowiny i produktów z wołowiny oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 820/97 (Dz. U. L 204 z 11.8.2000,str. 1) – tj. przewozów do i z hodowli oraz wszelkich urodzin i śmierci zwierząt z hodowli, wraz z datami tych zdarzeń, - w terminie 7 dni w przypadku bydła.
W tej sytuacji, opisanymi na wstępie decyzjami z dnia [...] stycznia 2014 Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. przyznał wnioskodawcy J.G. wnioskowane przez niego płatności w pomniejszonej wysokości.
Pomoc finansowa z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania ONW - strefa ze specyficznymi utrudnieniami przyznana została w wysokości 1 258,88 zł. tj. do powierzchni deklarowanej we wniosku, jednakże pomniejszona o kwotę 222,16 zł. ze względu na nieprzestrzeganie norm oraz wymogów w obszarze zdrowie publiczne i zdrowie zwierząt.
Płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przyznane zostały w łącznej wysokości 28 033,78 zł, w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej w wysokości 12 772,58 zł, z tytułu uzupełniającej płatności do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 1 214,18 zł, z tytułu przyznania uzupełniającej płatności do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych w wysokości 441,92 zł, płatności do krów w wysokości 1 008,14zł, oraz płatność cukrową w wysokości 6 298,48 zł. Jednolita płatność obszarowa została przyznana do powierzchni zadeklarowanej we wniosku pomniejszonej o kwotę 2 496,64 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i zastosowanie współczynnika korygującego, płatność uzupełniająca do powierzchni grupy upraw podstawowych została przyznana do powierzchni zadeklarowanej we wniosku pomniejszonej o kwotę 367,90 zł ze względu na zastosowaną modulację płatności, płatność uzupełniająca do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych została przyznana do powierzchni zadeklarowanej we wniosku pomniejszonej o kwotę 133,90 zł ze względu na zastosowaną modulację płatności, płatność do krów została pomniejszona o kwotę 197,06 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i zastosowanie współczynnika korygującego również płatność cukrową pomniejszono o kwotę 1 231,16 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i zastosowanie współczynnika korygującego.
W odwołaniu od powyższych decyzji wnioskodawca zaskarżył je w części obejmującej pomniejszenia wnioskowanych płatności, podnosząc iż kontrola w dniu 1.07.2013 roku nie stwierdziła u rolnika żadnych nieprawidłowości, które były by zgłoszone rolnikowi i opisane, zaś ustalenia końcowe zawarte w protokole dotyczące nieterminowego zgłaszania faktu urodzenia i sprzedaży bydła, wynikają z błędnych zapisów w paszporcie. Dodatkowo odniósł się do wskazanej w decyzji tzw. niezgodności pierwszej z 2012 roku i zaprzeczył aby w 2012 roku otrzymał z ARiMR jakiekolwiek decyzje o stwierdzeniu niezgodności.
Po rozpatrzeniu powyższych odwołań, [...] Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. utrzymał w mocy zaskarżone decyzje stwierdzając, ze rozstrzygnięcie organu I instancji w obu sprawach było prawidłowe, a argumenty odwołania nie zasługują na uznanie.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy wyjaśnił, że z dokumentów posiadanych przez Agencję, wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że wnioskodawca nie dotrzymał 7-dniowego terminu, jaki ustawa zakreśla na powiadomienie właściwego organu o fakcie nabycia czy przemieszczenia zwierzęcia.
Wnioskodawca dokonał sprzedaży bydła o numerze PL005193633417 w dniu 6 marca 2013r. wobec czego zgłoszenie tego faktu powinno nastąpić najpóźniej w dniu 13 marca 2013r. Tymczasem zgłoszenie to nastąpiło dopiero w dniu 28 marca 2013 r. (data stempla pocztowego na zgłoszeniu przemieszczenia zwierząt) czyli 22 dni po terminie sprzedaży. Podobnie w przypadku zgłoszenia urodzenia bydła o numerze PL 005309100659 - zwierzę urodziło się 15 lutego 2013r. zaś zgłoszenie zostało wysłane w dniu 28 lutego 2013 r. (data stempla pocztowego na zgłoszeniu przemieszczenia zwierząt) czyli 13 dni po urodzeniu.
Odnosząc się do zarzutu nie otrzymania decyzji o jakichkolwiek niezgodnościach za 2012r. organ odwoławczy wyjaśnił, że trakcie kontroli na miejscu w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzonej w roku 2012, stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania normy BW 4.1 - nieterminowe zgłaszanie organowi faktu urodzenia, śmierci, przewozu bydła do i z siedziby stada wraz z datami tych zdarzeń oraz normy BW 5.1. - w siedzibie stada nie wszystkie sztuki posiadają paszporty lub paszport nie zawiera wymaganych danych, które powinny być zamieszczane natychmiast po przywiezieniu zwierzęcia do siedziby stada i bezpośrednio przed jego wywiezieniem.
Na podstawie protokołu z powyższej kontroli został ustalony 1% sankcji, jednakże ze względu na fakt, iż kwota sankcji wynikająca z nieprzestrzegania normy BW 4.1 oraz BW 5.1. nie przekraczała kwoty 100 euro organ w decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. odstąpił od nałożenia sankcji i nakazał wnioskodawcy usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Wnioskodawca został zatem szczegółowo poinformowany o nieprawidłowościach stwierdzonych w 2012r.
Przechodząc do analizy prawidłowości wydanych decyzji w zakresie zastosowanych zmniejszeń i modulacji organ odwoławczy powołał się na treść przepisu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164, ze zm.) - zwanej dalej ustawą o płatnościach, zgodnie z którym rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa (JPO) do będącej w jego posiadaniu powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, jeżeli spełni określone w tym przepisie warunki m. in. jeżeli przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności (art. 7 ust 1 pkt 2a ustawy o płatnościach).
Rolnikowi, który spełnił warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej przysługiwało w 2013r. wsparcie specjalne w formie:
- płatności uzupełniającej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę (płatność zwierzęca)
- tzw. uzupełniająca płatność podstawowa - do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin na plon główny
- tzw. płatność do krów i owiec – tj. wsparcie specjalne do samic z gatunku bydło domowe dla rolników, na dzień 31 maja roku składania wniosku posiadali nie więcej niż 10 samic z gatunku bydło domowe mających co najmniej 36 miesięcy życia.
Zgodnie z art. 7 ust. 4 pkt. 1 ustawy o płatnościach, wysokość płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej do powierzchni upraw; roślin przeznaczonych na paszę oraz uzupełniającej płatności podstawowej ustala się jako iloczyn powierzchni kwalifikującej się do tych płatności i stawek płatności obszarowych na 1 ha tej powierzchni po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności. Nieprawidłowości związanych z zadeklarowaną przez wnioskodawcę powierzchnią działek ostatecznie nie stwierdzono – Jednolita płatność obszarowa została przyzywana wnioskodawcy do zadeklarowanej przez niego powierzchni działki – 18, 39 ha.
Przyznane skarżącemu płatności zostały pomniejszone o współczynnik korygujący wynikający z art. 11 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30/16 z 31 stycznia 2009 r.) – zwanego dalej Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 73/2009 oraz rozporządzenia wykonawczego w sprawie ustalenia współczynnika korygującego do płatności bezpośrednich przewidzianym w art. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 1181/2013 z 19 listopada 2013 r. określającego współczynnik korygujący do płatności bezpośrednich przewidzianych w rozporządzeniu Rady ( WE) nr 73/2009 w odniesieniu do roku kalendarzowego 2013 i uchylającego rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 964/2013, w odniesieniu do roku kalendarzowego 2013.
Na podstawie powołanych przepisów, w przypadku, gdy łączna kwota płatności bezpośrednich finansowanych z budżetu wspólnotowego (m.in. jednolita płatność obszarowa, płatność do krów i owiec, płatność cukrowa) jest w danym roku wyższa od równowartości 2000 euro - kwotę płatności bezpośrednich przekraczającą 2000 euro zmniejsza się, w wyniku zastosowania współczynnika korygującego o 2,453658 %.
W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie prawidłowo zastosowano współczynnik korygujący. Ponieważ łączna kwota przyznanych J.G. płatności bezpośrednich wyniosła 24 004,06 zł. tj. 5 676,33 euro, należało do kwoty stanowiącej nadwyżkę w wysokości 3 676,33 euro zastosować współczynnik korygujący w wysokości 2,45365800%. Całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wyniosła 90,20 euro tj. 381,44 zł. Kwota ta została rozdzielona proporcjonalnie do udziału poszczególnych płatności w ogólnej kwocie płatności i dla jednolitej płatności obszarowej wyniosła 242,65 zł., dla płatności do krów i owiec19,15 zł., dla płatności cukrowej 119,66 zł.
Organ odwoławczy uznał za prawidłowe zastosowanie zmniejszeń wynikających z zastosowanej w 2013r. modulacji płatności bezpośrednich, w przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych oraz płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę wynikające z art. 1 ust. 4 decyzji wykonawczej Komisji z dnia 11 lipca 2013 roku zatwierdzającej przyznanie przejściowego wsparcia krajowego w Polsce za 2013 rok. Powołany przepis stanowi, iż w przypadku, gdy całkowita kwota płatności bezpośrednich, które mają być przyznane rolnikowi na mocy rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009, w tym wszystkich krajowych uzupełniających płatności bezpośrednich przekracza 5000 euro, kwota krajowych uzupełniających płatności bezpośrednich, które mają być przyznane temu rolnikowi zostaje pomniejszona o kwotę równą 10% całkowitej kwoty przekraczającej 5000 euro.
Kolejność dokonywanych zmniejszeń dla płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, określona w art. 78 i 79 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.UrzUEL.2010.47.), wedle którego najpierw oblicza się pomniejszenia wynikające ze stwierdzonych braków i sankcji, później stosuje opisaną modulację a na końcu stosuje pomniejszenia ze względu na nieprzestrzeganie wymogów - również zastosowana została prawidłowo w przedmiotowej sprawie.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. stwierdził również, iż początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej płatności do krów i owiec oraz płatności cukrowej została prawidłowo pomniejszona o 15% ze względu na nieprzestrzeganie norm i wymogów w zakresie wzajemnej zgodności. Jak podkreślono na wstępie, art. 7 ust. 1 pkt 2a) ustawy o płatnościach stanowi, iż jednolita płatność obszarowa przysługuje rolnikowi jeżeli przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Rolnik obowiązany jest zatem spełniać wymogi w zakresie zarządzania oraz przestrzegać zasady dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska - art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. W zakres wymagań wchodzą także obowiązki w zakresie rejestracji bydła określone w powołanej na wstępie ustawie o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, która w art. 12 ust. 1 pkt 1) stanowi, iż posiadacz bydła zgłasza kierownikowi biura fakt przemieszczenia z i do siedziby stada nie później niż w terminie 7 dni od dnia zdarzenia. Zastosowanie powyższego przepisu wynika z art. 23 ust 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, zgodnie z którym w przypadku niezastosowania się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska w jakimkolwiek momencie w ciągu danego roku kalendarzowego całkowitą kwotę płatności, które zostały lub mają zostać przyznane rolnikowi zmniejsza się lub wyklucza.
W niniejszej sprawie, podczas kontroli w gospodarstwie wnioskodawcy, przeprowadzonej przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w R. ustalono, iż zostały naruszone wymogi w obszarze zdrowie publiczne i zdrowie zwierząt, co skutkuje nałożeniem na producenta rolnego stosownych sankcji również ze względu na naruszenie norm i wymogów. Z art 71 ust 1 powołanego Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. wynika, że w razie wykrycia nieprawidłowości będącej konsekwencja zaniedbania rolnika należną płatność obniża się o 3% całkowitej kwoty płatności, którą to obniżkę organ może obniżyć do 1% lub zwiększyć do 5 %, w zależności od wagi stwierdzonej nieprawidłowości. Analizując rodzaj i wagę nieprawidłowości stwierdzonej w przedmiotowej sprawie, organ odwoławczy podtrzymał ocenę organu I instancji co do słuszności podwyższenia stawki obniżki do 5% należnej kwoty płatności. Podkreślił również, iż z uwagi na stwierdzenia powtarzającej się niezgodności zastosowanie ma art. 71 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia powtarzającej się niezgodności, ustalony odsetek obniżki, w odniesieniu do powtarzającej się niezgodności zostaje pomnożony przez trzy. W tym zakresie organ odwoławczy również uznał za prawidłowe działanie organu I instancji.
Analogicznie w przypadku płatności górskiej – organ odwoławczy powołując się na treść § 3 ust. 2 i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40 poz. 329 z późn.zm), podkreślił że płatność przyznawana jest rolnikowi, pod określonymi warunkami wśród których znajduje się również obowiązek przestrzegania wymogów i normy określonych w przepisach o płatnościach. Jak wynika z art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, rolnik otrzymujący płatności bezpośrednie spełnia wymogi podstawowe w zakresie zarządzania wymienione w załączniku II oraz przestrzega zasady dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Wymieniony powyżej załącznik II do rozporządzenia wymienia przepisy wspólnotowe ustanawiające wymogi podstawowe w zakresie zarządzania w następujących obszarach: a) zdrowie publiczne, zdrowie zwierząt i zdrowie roślin, b) środowisko, c) dobrostan zwierząt. Powyższe przepisy mają zastosowanie w wersji aktualnie obowiązującej oraz w przypadku dyrektyw w postaci wdrożonej przez państwo członkowskie. W prawodawstwie krajowym wymogi dotyczące dobrostanu zwierząt, zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt zostały określone powoływanej już ustawie o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt Skoro zatem w wyniku, przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy kontroli, stwierdzono nieprawidłowości w zakresie terminowej rejestracji zwierząt – również płatność górska – na mocy z art. 23 ust 1 wyżej powołanego Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., - podlega obniżeniu.
W skardze na powyższe decyzje, J.G. , wnosząc o ich uchylenie w całości, zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego przez organy administracyjne, które w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego pomniejszenia należnych mu płatności.
W szczególności zarzucił w powyższym względzie naruszenie art. 6, art. 7, art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 3 ust. 2 ustawy o płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego.
Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w tym art. 3 ust. 1, art. 31a ust. 10, ust. 11 i ust. 12 i art. 31d w zw. z art. 37 i 37a, a także przepisów rozporządzenia Rady(WE) nr 73/2009, poprzez przyjęcie, że dokonane przez organ zmniejszenie płatności nastąpiło zgodnie z prawem.
W treści uzasadnienia podkreślił, że zgodnie z przyjętą w poprzednich latach regułą postępowania – zgłosił fakt sprzedaży i narodzin bydła drogą telefoniczną, później zaś jedynie potwierdzał zgłoszony uprzednio fakt w sposób oficjalny. Zarzucił również, że stwierdzonym nieprawidłowościom nadano niesłusznie zbyt wielki walor gdy tymczasem mają one marginalne znaczenie, a ich ocena jako wysoce szkodliwych, zawinionych przez rolnika i powtarzalnych jest niesłuszna.
W odpowiedzi na skargę, odnosząc się do zarzutów skargi, powołał się na treść art. 12 ust 7 ustawy o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, podkreślając iż zgłoszenia dokonuje się bądź to w formie pisemnej na formularzu udostępnionym przez agencję bądź w formie elektronicznej poprzez formularz umieszczony na stronie internetowej albo poprzez umieszczenie danych na informatycznym nośniku danych w sposób określony przez Agencję.
W tej sytuacji organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skargi są bezzasadne.
Powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych przez J.G. ONW na 2013r. wynosiła 5,61 ha. W toku kontroli administracyjnej, organ I instancji stwierdził, że odnośnie działki o nr ewid. 3140 (działka rolna AA) powierzchnia zadeklarowana przez Wnioskodawcę tj. 0,24 ha jest większa od powierzchni ewidencyjno-gospodarczej PEG ustalonej dla tej działki, która wynosi 0,23 ha. Jednakże z uwagi na treść art. 16 ust. 3 akapit 3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 w przypadku gdy różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną, a powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 0,1 ha i nie jest większa niż 20% całkowitej powierzchni kwalifikowanej, wówczas powierzchnię stwierdzoną uznaje się za równą powierzchni deklarowanej, z tego względu płatność została przyznana do powierzchni deklarowanej wynoszącej 5,61 ha. W dodatku Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. ustalił, iż w rzeczywistości działka o nr 3140 (działka rolna AA) wynosiła 0,24 ha, a więc powierzchnia jej była zgodna z deklarowaną. Jednakże nie było to podstawą do uchylenia decyzji organu I instancji, gdyż płatność została przyznana do powierzchni deklarowanej 5,61 ha.
Zgodnie z § 3 ust. 2 i § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40 poz. 329 z późn.zm) płatność ONW jest przyznawana rolnikowi do działek rolnych lub ich części, położonych na obszarach ONW, użytkowanych jako wykorzystywane użytki rolne, o których mowa w art. 37 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005 oraz jeżeli są przestrzegane wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Jak wynika z art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30/16 z 31 stycznia 2009 r.) rolnik otrzymujący płatności bezpośrednie spełnia wymogi podstawowe w zakresie zarządzania wymienione w załączniku II oraz przestrzega zasady dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Wymieniony powyżej załącznik II do rozporządzenia wymienia przepisy wspólnotowe ustanawiające wymogi podstawowe w zakresie zarządzania w następujących obszarach: a) zdrowie publiczne, zdrowie zwierząt i zdrowie roślin, b) środowisko, c) dobrostan zwierząt. Powyższe przepisy mają zastosowanie w wersji aktualnie obowiązującej oraz w przypadku dyrektyw w postaci wdrożonej przez państwo członkowskie. W prawodawstwie krajowym wymogi dotyczące dobrostanu zwierząt, zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt zostały określone w ustawie z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. poz. 1281 z późn. zm.), która w art. 12 ust. 1 pkt 1) stanowi, iż posiadacz bydła zgłasza kierownikowi biura fakt przemieszczenia z i do siedziby stada nie później niż w terminie 7 dni od dnia zdarzenia. Zastosowanie powyższego przepisu wynika natomiast z art. 23 ust 1 wyżej powołanego Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., zgodnie z którym w przypadku niezastosowania się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska w jakimkolwiek momencie w ciągu danego roku kalendarzowego całkowitą kwotę płatności, które zostały lub mają zostać przyznane rolnikowi zmniejsza się lub wyklucza. Aby sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności przeprowadza się kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, co jest zgodne z treścią art. 10 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. ULE L 25 z 28.01.2011 r., str. 8), który stanowi, iż przestrzeganie zasady wzajemnej zgodności sprawdza się poprzez kontrole na miejscu i - w stosownych przypadkach - przez kontrole administracyjne. Wobec tego przeprowadzenie kontroli na miejscu ma na celu sprawdzenie przestrzegania przez producenta rolnego zasad wzajemnej zgodności w zakresie przestrzegania norm i wymogów. Właściwym do przeprowadzenia kontroli w zakresie spełnienia norm i wymogów jest zgodnie z art. 3 la pkt 1) ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jednolity: Dz. U. 2013 poz. 173) Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz powiatowy lekarz weterynarii. W wyniku kontroli Powiatowego Lekarza Weterynarii w R. stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania normy BW 4.1 -nieterminowe zgłaszanie faktu urodzenia, śmierci, przewozu bydła do i z siedziby stada wraz z datami tych zdarzeń kierownikowi biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, a zatem zostały naruszone wymogi w obszarze zdrowie publiczne i zdrowie zwierząt, co skutkuje nałożeniem na producenta rolnego stosowanych sankcji, co z kolei wynika z § 10 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, który stanowi, iż ustalenia ostatecznej wielkości zmniejszenia w przypadku stwierdzonej niezgodności dokonuje się zgodnie z art. 19 ust. 2 i 3 oraz art. 21 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, które z kolei wskazują, iż w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności stosuje się m.in. art. 71 ust 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009 str. 65 z późn. zm.), który stanowi, iż w przypadku gdy stwierdzona niezgodność wynika z zaniedbania ze strony rolnika stosuje się obniżkę. Ponadto zgodnie z § 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 wyrażona w procentach wielkość zmniejszenia płatności ONW, w zależności od dokonanej oceny wagi stwierdzonej niezgodności, jest określona w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zmniejszenia dokonuje się w decyzji w sprawie przyznania płatności ONW. Obniżka ta z zasady stanowi 3% całkowitej kwoty płatności. Na podstawie oceny przedstawionej przez właściwy organ kontroli w części sprawozdania z kontroli zawierającej ocenę stwierdzonych niezgodności agencja płatnicza może jednak podjąć decyzję o obniżeniu tego współczynnika do 1% lub zwiększeniu do 5% całkowitej kwoty płatności. Mając na uwadze stan faktyczny w niniejszej sprawie organy prawidłowo określiły wysokość pomniejszenia płatności na 5% początkowej kwoty stosując sposób wyliczenia sankcji wynikający z załącznika nr 5 do Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 kwietnia 2010 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów lub wsparcia specjalnego (Dz. U. z 2010 r. nr 67 poz. 434 z późn. zm.), zgodnie z którym, jeżeli suma punktów przypisanych stwierdzonym nieprawidłowościom wynosi 13, co ma miejsce w mniejszej sprawie (suma punktów przypisanych poszczególnym wagom nieprawidłowości: waga, dotkliwość, trwałość które przypisywane są poszczególnym nieprawidłowościom zgodnie z załącznikiem nr 3, tabela II do powyższego rozporządzenia, a więc gdy stwierdzono, że posiadacz bydła nie zgłasza faktu urodzenia, śmierci, przewozu bydła do i z siedziby stada wraz z datami tych zdarzeń kierownikowi biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w terminie do 7 dni od dnia nastąpienia tego zdarzenia za zasięg wynosi 5 pkt, za dotkliwość - 3 pkt, a za trwałość wynosi 5 pkt - zał. nr 1, tabela II poz. 5), całkowitą kwotę płatności obniża się o 5%.
W niniejszej sprawie ze względu na stwierdzenie powtarzającej się niezgodności zastosowanie ma art. 71 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Zgodnie z art. 71 ust. 5 w przypadku, gdy w roku n-1 lub n-2 stwierdzona została niezgodność wówczas poziom sankcji w roku bieżącym wyliczany jest jako iloczyn współczynnika 3 oraz procentowej wartości obniżki ustalonej dla danej niezgodności w roku bieżącym (3 x 5% =15%).
Mając na względzie, iż pełnopłatność ONW wyniosłaby 1487,04zł, to po pomniejszeniu jej o 15% zamknęła się kwotą 1258,88zł. Powtarzająca się niezgodność wynikała z faktu, że w dniu 12 października 2012r. przeprowadzona została w gospodarstwie J.G. kontrola na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności, która wykazała nieprawidłowości w zakresie przestrzegania normy BW IV.1, tj. nieterminowe zgłoszenie faktu urodzenia, śmierci, przewozu bydła do i z siedziby stada wraz z datami tych zdarzeń, oraz w siedzibie stada nie wszystkie sztuki posiadały paszporty lub paszporty nie zawierały wszystkich wymaganych danych. Na podstawie protokołu z tej kontroli ustalony został 1% sankcji, jednak z uwagi że kwota sankcji z tytułu nieprzestrzegania normy BW IV.1 i BW V.1 nie przekraczała kwoty 100 Euro, w decyzji organu I instancji o przyznaniu Skarżącemu płatności w postaci pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2012r., odstąpiono od nałożenia sankcji. W trakcie kontroli na miejscu dokonanej w dniu 1 lipca 2013r., stwierdzono nieprawidłowości dotyczącej 2 szt. bydła, mianowicie Skarżący dokonał sprzedaży 1 szt. bydła o nr PL005193633417 w dniu 6 marca 2013r., wobec czego zgłoszenia tego faktu powinien dokonać w obowiązującym 7-mio dniowym terminie a więc najpóźniej 13 marca 2013r. podczas gdy dokonał tego dopiero 28 marca 2013r., na co wskazuje data stempla pocztowego. Również w przypadku zgłoszenia urodzenia sztuki bydła o nr PL005309100659, skarżący nie dotrzymał 7-mio dniowego terminu, gdyż zwierzę urodziło się 15 lutego 2013r., a zgłoszenia dokonano 28 lutego 2013r., co wynika z daty stempla pocztowego. Twierdzenia skarżącego, że zgłoszenia dokonał w prawidłowym terminie osobiście lub telefonicznie nie mogą odnieść skutku, wobec wymogu ustanowionego w art. 12 ust. 7 wyżej cyt. ustawy z dnia 2 kwietnia 2004r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, który stanowi, że zgłoszeń dokonuje się w formie:
1) pisemnej na formularzu udostępnionym poprzez agencję albo
2) elektronicznej:
a) przez umieszczenie danych na informatycznym nośniku danych w sposób określony przez Agencję albo
b) na formularzu umieszczonym na stronie internetowej administrowanej przez Agencję, umożliwiającym prowadzenie danych do systemu teleinformatycznego Agencji, w którym jest prowadzony rejestr zwierząt gospodarskich oznakowanych.
Natomiast z art. 57 § 5 pkt 2 Kpa w zw. z art. 3 ust. 1 wyżej cyt. ustawy o płatnościach, który stanowi, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej, termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. – Prawo pocztowe, wobec czego w rozpatrywanym przypadku datą zgłoszenia była data stempla pocztowego. Nieuprawnione jest stanowisko Skarżącego, że kontrole które odbyły się w dniu 16 kwietnia 2013r. i 1 lipca 2013r., nie wykazały jakichkolwiek uchybień. Kontrola przeprowadzona w dniu 16 kwietnia 2013r. była kontrolą sprawdzającą realizację działań naprawczych, nieprawidłowości stwierdzonych w gospodarstwie Skarżącego w 2012r. Natomiast w raporcie z kontroli przeprowadzonej w dniu 1 lipca 2013r. szczegółowo przedstawiono uchybienia w zakresie niedochowania terminów zgłoszenia odnośnie sprzedaży 1 szt. bydła i urodzenia drugiej sztuki.
W przypadku jednolitej płatności obszarowej Skarżący zadeklarował powierzchnię 18,39 ha. Organ I instancji stwierdził, że działka o nr 3130 (działka rolna AA) ma powierzchnię 0,23 ha a więc 0,01 ha mniejszą od zadeklarowanej wynoszącej 0,24 ha. Jednakże organ I instancji mając na względzie treść art. 57 ust. 3 akapit 2 i 3 Rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009, który stanowi, że w przypadku, gdy różnica pomiędzy całkowitą powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną nie przekracza 0,1 ha i nie jest większa niż 20% całkowitej powierzchni zadeklarowanej, wówczas powierzchnię stwierdzoną uznaje się za równą zadeklarowanej – ostatecznie przyznał płatność do powierzchni deklarowanej tj. 18,39 ha.
Organ II instancji nie uchylił z tego powodu decyzję organu I instancji, jako że błąd tego ostatniego organu nie miał wpływu na wysokość przyznanej płatności.
W związku z art. 11 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 oraz zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym w sprawie ustalenia współczynnika korygującego do płatności bezpośrednich przewidzianym w art. 1 Rozporządzeniu Rady (UE) nr 1181/2013 z 19 listopada 2013 r. określającego współczynnik korygujący do płatności bezpośrednich przewidzianych w rozporządzeniu Rady ( WE) nr 73/2009 w odniesieniu do roku kalendarzowego 2013 i uchylającego rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 964/2013, w odniesieniu do roku kalendarzowego 2013, w przypadku, gdy łączna kwota płatności bezpośrednich finansowanych z budżetu wspólnotowego (jednolita płatność obszarowa, płatność do krów i owiec, specjalna płatność obszarowa do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych uprawianych w plonie głównym, płatność do tytoniu, płatność cukrowa, płatność do pomidorów oraz oddzielna płatność z tytułu owoców miękkich), w danym roku jest wyższa od równowartości 2000 euro, przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1913/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu dla euro w rolnictwie i zmieniającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 365 z 21.12.2006 r., str. 52, ze zm.) kwotę płatności bezpośrednich przekraczającą 2000 euro zmniejsza się, w wyniku zastosowania współczynnika korygującego o 2,453658 %. Zgodnie z art. 79 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 współczynnik korygujący stosuje się do sumy płatności bezpośrednich przysługujących rolnikowi w danym roku po uwzględnieniu zmniejszeń płatności, o których mowa w art. 78 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, czyli po uwzględnieniu zmniejszeń z tytułu przedeklarowania powierzchni, złożenia wniosku lub zmiany do wniosku po terminie oraz zmniejszenia z tytułu niezgłoszenia wszystkich gruntów rolnych będących w posiadaniu rolnika na dzień 31 maja roku składania wniosku. Zgodnie z § 17c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm.) w przypadku stosowania współczynnika korygującego, każda płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego która ma być przyznana rolnikowi za dany rok z wyjątkiem płatności uzupełniających jest zmniejszana proporcjonalnie do udziału tej płatności w całkowitej kwocie wszystkich płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za dany rok z wyjątkiem płatności uzupełniających. W związku z art. 19 ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, mając na uwadze, że łączna kwota przyznanych Panu J.G. płatności bezpośrednich wynosi 24 004,06 zł (słownie: dwadzieścia cztery tysiące cztery zł sześć gr), co przy kursie wymiany euro 4,2288 zł (kurs wymiany walut ustalony przez Europejski Bank Centralny przed dniem 1 października 2013 roku zgodnie art. 45 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1290/2005) stanowi kwotę 5 676,33 euro, należało do kwoty stanowiącej nadwyżkę w wysokości 3 676,33 euro zastosować współczynnik korygujący w wysokości 2,45365800%. Całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wynosi 90,20 euro, co stanowi 381,44 zł.
Proporcjonalna kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego przypadająca dla jednolitej płatności obszarowej wynosi 242,65 zł, co stanowi 57,38 euro i o taką kwotę została pomniejszona Panu J.G. kwota jednolitej płatności obszarowej.
Odnośnie płatności do krów i owiec proporcjonalna kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego przypadająca dla wsparcia specjalnego do samic z gatunku bydło domowe wynosi 19,15 zł, co stanowi 4,53 euro i o taka kwotę została pomniejszona kwota wsparcia specjalnego do samic z gatunku bydło domowe.
Odnośnie płatności cukrowej proporcjonalna kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego przypadająca dla płatności cukrowej wynosi 119,66 zł, co stanowi 28,30 euro i o taka kwotę została pomniejszona kwota płatności cukrowej.
Organ I instancji prawidłowo zastosował zmniejszenie w przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych oraz płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych wynikające z art. 1 ust. 4 decyzji wykonawczej Komisji z dnia 11 lipca 2013 roku zatwierdzającej przyznanie przejściowego wsparcia krajowego w Polsce za 2013 rok. Powołany przepis stanowi, iż w przypadku, gdy całkowita kwota płatności bezpośrednich, które mają być przyznane rolnikowi na mocy rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009, w tym wszystkich krajowych uzupełniających płatności bezpośrednich przekracza 5000 euro, kwota krajowych uzupełniających płatności bezpośrednich, które mają być przyznane temu rolnikowi zostaje pomniejszona o kwotę równą 10% całkowitej kwoty przekraczającej 5000 euro. W przypadku gdy łączna kwota płatności bezpośredniej, wsparcia specjalnego, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej o płatności do pomidorów, która ma być przyznana rolnikowi za dany rok, jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 300 000 euro przeliczonej na złote według kursu ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1913/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu euro w rolnictwie i zmieniającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 365/52 z 21.12.2006 z późn. zm.), płatność uzupełniająca podlega dodatkowemu zmniejszeniu o kwotę odpowiadającą 4% nadwyżki płatności uzupełniającej ponad kwotę stanowiącą równowartość 300 000 euro. W 2013 roku stosowana była modulacja płatności bezpośrednich, polegająca na zmniejszeniu płatności bezpośrednich w zakresie krajowych płatności uzupełniających tj. w przedmiotowej sprawie płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych oraz płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych. Stosowane są dwa rodzaje modulacji: modulacja podstawowa i modulacja dodatkowa. W przedmiotowej sprawie zastosowanie miała modulacja podstawowa, która polegała na obniżeniu o 10% kwoty płatności bezpośrednich przewyższających wartość 5000 euro.
Kolejność dokonywanych zmniejszeń dla płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego została określona w art. 78 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, z którego wynika, iż:
1) w pierwszej kolejności płatność jest pomniejszana ze względu na przedeklarowanie obszaru w stosunku do obszaru stwierdzonego zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) 122/2009 lub przedeklarowanie zwierząt zgodnie z art. 65 lub 66 rozporządzenia Komisji 1122/2009 (w niniejszej sprawie nie miało to miejsca)
2) następnie nakładane są sankcje z tytułu złożenia wniosku lub zmiany po wyznaczonym terminie zgodnie z art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 (w mniejszej sprawie nie miało to miejsca)
3) następnie nakładane są sankcje z tytułu niezgłoszenia wszystkich gruntów rolnych zgodnie z art. 55 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 (w niniejszej sprawie nie miało to miejsca)
Zgodnie z art. 79 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 kwota płatności po zastosowaniu powyższych obniżek (w przedmiotowej sprawie, żadna z tych obniżek nie miała miejsca) jest podstawą do zastosowania modulacji. Z powyższego wynika, iż kwota podlegająca modulacji płatności jest obliczana przed zastosowaniem pomniejszenia płatności ze względu na nieprzestrzeganie wymogów, co wynika z kolei z art. 79 ust. 2 powołanego powyżej rozporządzenia Komisji nr 1122/2009, który stanowi, iż kwota płatności otrzymana w wyniku zastosowania ust. 1 (modulacji płatności) służy jako podstawa do obliczania wszelkich obniżek stosowanych za nieprzestrzeganie zasady wzajemnej zgodności.
Z powyższego wynika, iż w niniejszej sprawie podstawą obliczania modulacji jest suma naliczonych płatności z tytułu jednolitej płatności obszarowej (JPO), płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO), płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca), płatności do krów oraz płatności cukrowej, która wynosi 26 161,96 zł, co wynika z następujących obliczeń:
Płatność JPO -15 269,22 zł
{18,39 ha (powierzchnia do której przyznano płatność) x 830,30 zł (stawka płatności)}
Płatność UPO - 1 582,08 zł
{11,35 ha (powierzchnia do której przyznano płatność) x 139,39 zł (stawka płatności)}
Płatność zwierzęca - 575,82 zł
{2,41 ha (powierzchnia do której przyznano płatność) x 238,93 zł (stawka płatności)}
Płatność do krów - 1 205,20 zł
{2 (ilość zatwierdzonych zwierząt) x 602,60 zł (stawka płatności)}
Płatność cukrowa - 7 529,64 zł
{139,18 ton (ilość kwotowych buraków cukrowych) x 54,10 zł (stawka płatności do 1 tony buraków cukrowych)}
Kwota 26 161,96 zł przy kursie wymiany euro 4,2288 zł stanowi kwotę - 6 186,62 euro.
Wobec powyższego stosując powyżej opisaną modulację:
6 186,62 euro - 5 000 euro- 1 186,62 euro
Od kwoty 1 186,62 euro zastosowano 10% zmniejszenia płatności czyli 118,66 euro co stanowi 501,79 zł. W związku z faktem, iż modulacja stosowana jest do wszystkich płatności uzupełniających, a więc płatności wymienionych w art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, którymi są płatności uzupełniające do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych oraz płatności uzupełniające do powierzchni grupy upraw podstawowych, kwota zmniejszenia płatności wynosząca w niniejszej sprawie 118,66 euro została podzielona proporcjonalnie, pomiędzy powyższe płatności uzupełniające następująco:
- modulacja zastosowana do płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych - 87,00 euro;
- modulacja zastosowana do płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych - 31,66 euro.
Początkowa kwota płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych obliczona na podstawie powierzchni stwierdzonej w wyniku kontroli administracyjnej została pomniejszona o wyliczoną kwotę wynikającą z zastosowanej modulacji wynoszącą dla płatności UPO 87,00 euro co stanowi 367,90 zł i wyniosła ostatecznie 1 214,18 zł, co wynika z następujących obliczeń:
1 582,08 zł (początkowa kwota płatności) - 367,90 (kwota modulacji) = 1 214,18 zł
Początkowa kwota płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych obliczona na podstawie powierzchni deklarowanej, zgodnej z powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu została pomniejszona o wyliczoną kwotę wynikającą z zastosowanej modulacji wynoszącą dla płatności zwierzęcej 31,66 euro co stanowi 133,90 zł i wyniosła ostatecznie 349,13 zł, co wynika z następujących obliczeń:
575,82 zł (początkowa kwota płatności) - 133,90 zł (kwota modulacji) = 441,92 zł
Ponadto początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej płatności do krów i owiec oraz płatności cukrowej została prawidłowo pomniejszona o 15% ze względu na nieprzestrzeganie norm i wymogów w zakresie wzajemnej zgodności. Jak wynika z art. 7 ust. 1 pkt 2a) ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jednolita płatności obszarowa przysługuje rolnikowi jeżeli przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności.
Sposób obliczenia poszczególnych płatności, po dokonaniu zmniejszenia o 15% przedstawia się następująco:
Jednolita płatność obszarowa:
Obszar zadeklarowany we wniosku - 18,39 ha
Obszar zatwierdzony, a więc obszar, który jest podstawą wyliczenia płatności JPO - 18,39 ha
Stawka płatności JPO w 2013 r. za 1 ha - 830,30 zł
Początkowa kwota płatności JPO:
18,39 ha x 830,30 zł = 15 269,22 zł
Kwota płatności po zastosowaniu współczynnika korygującego:
15 269,22 zł - 242,65 zł - 15 026,57 zł
Kwota płatności po zastosowaniu obniżek ze względu na stwierdzone podczas kontroli naruszenie wymogów w zakresie wzajemnej zgodności:
15 026,57 zł - 15% z 15 026,57 zł = 15 026,57 zł - 2 253,99 zł = 12 772,58 zł.
Płatność do krów i owiec:
Ilość zadeklarowanych zwierząt - 2 szt.
Ilość zatwierdzonych zwierząt - 2 szt.
Stawka płatności 1 samicy z gatunku bydło domowe w 2013 r. - 602,60 zł
Początkowa kwota płatności do krów:
2 szt. x 602,60 zł = 1 205,20 zł
Kwota płatności po zastosowaniu współczynnika korygującego:
1 205,20 zł - 19,15 zł =1 186,05 zł
Kwota płatności po zastosowaniu obniżek ze względu na stwierdzone podczas kontroli
naruszenie wymogów w zakresie wzajemnej zgodności:
1 186,05 zł-15% z 1 186,05 zł =1 186,05 zł-177,91 zł = 1 008,14 zł.
Płatność cukrowa:
Ilość buraków cukrowych objęta umową- 139,18 ton
Ilość kwotowych buraków cukrowych co do których rozpatrywany był wniosek - 139,18 ton
Stawka płatności do 1 tony buraków cukrowych w 2013 r. - 54,10 zł
Początkowa kwota płatności cukrowej
139,18 ton x 54,10 zł = 7 529,64 zł
Kwota płatności po zastosowaniu współczynnika korygującego:
7 529,64 zł - 119,66 zł = 7 409,98 zł
Kwota płatności po zastosowaniu obniżek ze względu na stwierdzone podczas kontroli
naruszenie wymogów w zakresie wzajemnej zgodności:
7 409,98 zł - 15% z 7 409,98 zł = 7 409,98 zł - 1 111,50 zł = 6 298,48 zł.
Ostatecznie z powyższych względów należało przyjąć, że organy nie naruszyły prawa materialnego.
Zebrały też dostateczny materiał dowodowy dla prawidłowego rozstrzygnięcia i nie naruszyły też prawa procesowego. Zwrócić należy uwagę na treść art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego, zgodnie z którym strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu o którym mowa w art. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
Z powyższego wynika, że wnioskodawca powinien przedstawiać dowody niezbędne do definitywnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Z wyżej podanych względów skargi jako bezzasadne podlegały oddaleniu w oparciu o art. 151 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło