I SA/Rz 482/08
PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-12-15
Skład orzekający: Małgorzata Futera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w sytuacji, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, a jej sytuacja życiowa i rodzinna (przewlekła choroba, niskie dochody) uzasadnia takie zwolnienie?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku przewlekłej choroby strony i jej małżonka oraz niskich dochodów, które ledwo pokrywają usprawiedliwione potrzeby, zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione, gdyż wygospodarowanie środków na ich pokrycie mogłoby nastąpić z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący F.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku rolnego. Wskazał, że jest inwalidą, pobiera niskie świadczenie, ponosi znaczne wydatki na leki, energię elektryczną i telefon. W formularzu PPF powielił te dane, dodając informacje o posiadaniu mieszkania i nieruchomości rolnej. Na wezwanie sądu złożył dodatkowe oświadczenie dotyczące sytuacji majątkowej i dochodów żony (pobierającej świadczenie) i córki (pobierającej zasiłek dla bezrobotnych). Sąd ocenił, że sytuacja życiowa i rodzinna skarżącego, w tym przewlekłe choroby jego i żony oraz niskie dochody, uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych w całości.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2008r. Nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2008r. - postanawia – zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości.
Na wezwanie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym na skutek zgłoszonego żądania,
F.S. wniósł na piśmie o zwolnienie od ww. opłaty sądowej. Podał
w nim, że jest inwalidą, pobiera świadczenie w wysokości 624,89 zł, ponosi wydatki na leki - ok. 200 zł, energię elektryczną – 123,28 zł, telefon - 35,49 zł, kanalizację – 78,10 zł. Na urzędowym formularzu PPF powielił powyższe dane, dodatkowo oświadczył, że posiada mieszkanie (pow. 51,79 m²) i nieruchomość rolną (0,54 ha).
Wzywany, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., do złożenia dodatkowego oświadczenia dotyczącego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oświadczył, że żona pobiera świadczenie
w kwocie 833 zł, jest po wylewie, zaś córka pobiera zasiłek dla bezrobotnych - 551,80 zł
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., osobie fizycznej przyznane zostaje prawo pomocy z jej wniosku w zakresie częściowym - o taki ubiega się w tej sprawie skarżący żądając zwolnienia od kosztów sądowych - jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa w takim wypadku na stronie składającej taki wniosek.
Oceniając żądanie Skarżącego w całokształcie jego sytuacji życiowej i rodzinnej, należy uznać, że zasługuje ono na uwzględnienie. Skarżący, a także jego żona są osobami przewlekle chorymi, co wynika z załączonych do akt zaświadczeń lekarskich (k.34 i 35), a to z kolei wiąże się z wydatkami sięgającymi – zgodnie
z oświadczeniem - ok. 200 zł miesięcznie. Wydatki na taki cel niewątpliwie winny korzystać z pierwszeństwa. Zadeklarowane wysokości świadczeń emerytalnych
w takiej sytuacji pozwalają na zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb (skarżący nie powołuje się na konieczność uzyskiwania pomocy od instytucji powołanych do udzielania pomocy osobom w trudnej sytuacji materialnej lub innych osób). Wygospodarowanie środków na pokrycie kosztów sądowych, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wydaje się być w opisanym stanie faktycznym trudne. Zatem w takich okolicznościach udzielenie skarżącemu prawa pomocy jest zasadne.
W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak
w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło