I SA/Rz 483/11

PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-10-24

Skład orzekający: Sędzia WSA Kazimierz Włoch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, mimo wysokich dochodów i znaczących zobowiązań kredytowych, może zostać częściowo zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd częściowo zwolnił skarżącego od wpisu sądowego, uznając, że jednorazowe uiszczenie pełnej kwoty stanowiłoby znaczące obciążenie dla jego rodziny. Jednakże, odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, ponieważ dochody skarżącego i jego rodziny, a także przychody z działalności gospodarczej, były wystarczające do partycypowania w kosztach postępowania, pomimo istniejących zobowiązań kredytowych i trudności z kontrahentami.
Stan faktyczny
Skarżący I. Ł. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym określenia wysokości zobowiązania podatkowego w VAT. Wskazał na wysokie dochody z działalności gospodarczej i dochody żony, a także znaczne miesięczne wydatki związane z utrzymaniem rodziny, spłatą kredytów i kosztami studiów dzieci. Przedstawił również dane o wysokich przychodach z działalności gospodarczej. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł oraz odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Włoch po rozpoznaniu w dniu 24 października 2011 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) maja 2011 r., nr (...), w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2006 r., w związku z wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym - postanawia – 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 100 (sto) zł, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Zwracając się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, w zakresie częściowym – poprzez zwolnienie od kosztów sądowych – skarżący I. Ł. podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką dzieci, które kształcą się na studiach wyższych. Źródło utrzymania wszystkich wyżej wymienionych osób stanowi dochód skarżącego z prowadzonej działalności gospodarczej, wynoszący około 3 000 zł miesięcznie oraz dochód jego żony ze stosunku pracy, w kwocie 2 400 zł miesięcznie brutto. Odnośnie posiadanego majątku skarżący stwierdził, że obejmuje on jedynie mieszkanie, którego powierzchnia wynosi 79 m 2 . Jeżeli chodzi o wysokość wydatków skarżący podał, że koszt utrzymania jego gospodarstwa domowego opiewa na kwotę 5 882 zł miesięcznie, na którą składają się między innymi koszty mediów, takich jak woda – 156 zł, prąd – 550 zł, gaz – 180 zł oraz Internet i telefon – 360 zł. Do miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego zaliczył on także: spłatę kredytu w wysokości 1300 zł, koszty wynajmu mieszkania dla syna 370 zł miesięcznie, koszty wynajmu mieszkania dla córki 320 zł, czynsz za lokal firmowy 246,20, czesne za studia dzieci w wysokości po 200 zł. Do tych wydatków dochodzą jeszcze kwoty przekazywane dzieciom na pokrycie kosztów utrzymania, wynoszące po 1000 zł miesięcznie. Opisując swoją sytuację majątkową skarżący zwrócił uwagę na okoliczności utrudniające mu prowadzenie działalności gospodarczej, związane z nieterminowym realizowaniem zobowiązań przez jego kontrahentów, co wpływa w sposób znaczący na ocenę jego kondycji finansowej. Dodał także, że aktualnie spłaca kredyt mieszkaniowy (135 000 zł) oraz kredyt na rachunku bieżącym (9 564 zł). Wraz z oświadczeniami majątkowymi I. Ł. przedłożył między innymi zeznanie podatkowe PIT- 36 za 2010 r., zgodnie z którym jego przychód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł 301 529 zł, a także kopie deklaracji podatkowych, składanych na poczet podatku od towarów i usług w 2011 r., z których wynika, że wartość dokonywanej przez niego sprzedaży w tym czasie wynosiła od 13 759 zł do 39 236 zł miesięcznie. W sprzeciwie od postanowienia referendarza skarżący zaznaczył ponadto, że obecnie Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. dokonał zajęcia wierzytelności z jego rachunków bankowych, w związku z czym nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze treść wyżej wymienionego przepisu oraz okoliczności wynikające ze złożonych przez skarżącego oświadczeń o stanie rodzinnym i majątkowym, a także dokumentów źródłowych, należy stwierdzić, że brak jest podstaw do przyjęcia, że nie jest on w stanie partycypować w jakiejkolwiek części w kosztach sądowych, związanych z zainicjowanym przez niego postępowaniem sądowoadministracyjnym. Świadczy o tym wysokość jego dochodów oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, którą określił on na kwotę 5 400 zł, przy wydatkach nieodbiegających od przeciętnych kosztów utrzymania czteroosobowej rodziny. Co prawda do ogólnej sumy wydatków, określonych na kwotę 5 882,20 zł, skarżący zaliczył także koszty spłaty zobowiązań kredytowych, jednakże konieczność ich realizacji nie może stanowić argumentu za przyznaniem mu pomocy ze środków publicznych, zwłaszcza że wydatki te nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami o charakterze publicznoprawnym, obejmującymi między innymi koszty sądowe. Twierdzeniom skarżącego o fatalnej kondycji finansowej przeczy także wynikająca z przedstawionych przez niego zeznań i deklaracji podatkowej wysokość przychodu za 2010 r. (301 529 zł) oraz wartość sprzedaży w poszczególnych miesiącach 2011 r. (od 13 759 zł do 39 236 zł). Dane te uzasadniają stwierdzenie, że prowadzona przez niego działalność jest dochodowa, pomimo pewnych trudności z wywiązywaniem się z zobowiązań przez jego kontrahentów. Odnosząc się do argumentacji o zajęciu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. wierzytelności z rachunków bankowych należy stwierdzić, że czynności egzekucyjne zostały skierowane jedynie do praw z nich wynikających, a trudno jest przyjąć, że skarżący dokonuje rozliczeń ze swoimi kontrahentami jedynie w formie bezgotówkowej. W tej sytuacji brak jest więc podstaw do uwzględnienia w całości wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, niemniej jednak należy zauważyć, że suma wpisów sądowych we wszystkich zawisłych przed Sądem sprawach, dotyczących określenia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za 2006 r. wynosi 3 525 zł, która to kwota uiszczona jednorazowo byłaby dla skarżącego i jego rodziny znacznym obciążeniem, z tego też względu zwolniono skarżącego od uiszczenia wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie, wynoszącego 400 zł, ponad kwotę 100 zł, odpowiadającą minimalnej wysokości wpisu w sprawach przed sądem administracyjnym. Mając więc na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło