I SA/Rz 489/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-09-25

Skład orzekający: Andrzej Tokarz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca osobą fizyczną, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że jej dochody i zasób majątkowy są niewystarczające do uiszczenia pełnej kwoty wpisu od skargi, co stanowiłoby znaczne obciążenie jej budżetu domowego i mogłoby narazić ją na uszczerbek w podstawowym utrzymaniu. Jednakże, biorąc pod uwagę, że nie wszystkie zadeklarowane wydatki są ponoszone miesięcznie, a niektóre z nich (jak wydatki na telewizję i internet) nie służą zaspokajaniu podstawowych potrzeb bytowych, a także mając na uwadze możliwość pokrycia części kosztów przez stronę, przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od wpisu ponad zadeklarowaną przez stronę kwotę 100 zł.
Stan faktyczny
Skarżąca MK, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przedstawiła oświadczenie o swoich dochodach (renta i wynagrodzenie za pracę), stanie majątkowym (współwłasność domu i działki), wydatkach (media, podatek od nieruchomości, ubezpieczenie, lekarstwa, koszty dojazdu) oraz zadłużeniu z karty kredytowej. Wskazała, że może przeznaczyć na wpis kwotę 100 zł.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając ją od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł, i odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 25 września 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku MK o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi MK na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] maja 2017 r. nr [.] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącej jako byłego Prezesa A. za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne okresy lat 2012 i 2013 - p o s t a n a w i a - I. przyznać MK prawo pomocy i zwolnić ją od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (wpisu od skargi, jak to określiła w piśmie z dnia 24 sierpnia 2017 r.). W złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczeniu podała, że utrzymuje się z renty w kwocie 462,65 zł oraz wynagrodzenia za pracę w kwocie 1413,48 zł, łącznie 1876,13 zł. Mieszka w domu o pow. 90 m2, na działce rolnej o pow. 0,2738 ha będącej przedmiotem współwłasności z bratem i siostrą po zmarłych rodzicach, wartości szacunkowej domu 200 000 zł i działki 6 500 zł. Innego majątku nie posiada. Na rachunki za media (energię elektryczną, gaz, wodę, ścieki, telefon, telewizję, internet) przeznacza 700 zł, podatek od nieruchomości wynosi 357 zł, ubezpieczenie domu 232 zł, lekarstwa od 100 do 150 zł. Na dzień 4 sierpnia 2016 r. posiadała zadłużenie z tytułu niespłaconej karty kredytowej na 141 770,17 zł. Musi także pokrywać koszty dojazdu do pracy, utrzymania obejścia domu przez cały rok, nabycia środków czystości i higieny, ubrań, żywności, płatnych wizyt lekarskich i badań. Nie jest w stanie odłożyć kwoty na należny wpis, może na niego przeznaczyć 100 zł. Nie mogła zaś w 2013 r. przypuszczać, że w 2015 r. organy podatkowe wydadzą decyzję wymiarową, co stanowi powód braku oszczędności na koszty postępowania sądowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej "Ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego przedstawione przez wnioskodawczynię informacje były wystarczające do uznania jej za osobę ubogą, a zadeklarowany dochód i zasób majątkowy za niewystarczający do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł w pełnej wysokości. Przy dochodzie wynoszącym 1876 zł stanowiłoby to znaczne obciążenie budżetu domowego i mogłoby narazić stronę na uszczerbek w podstawowym jej utrzymaniu. Niemniej, nie wszystkie zadeklarowane wydatki regulowane są w każdym miesiącu, jak chociażby podatek od nieruchomości i ubezpieczenie budynku, do których zresztą winni dokładać się wszyscy współwłaściciele. Ponadto wydatków na telewizję i internet nie można traktować jako służących zaspokajaniu podstawowych potrzeb bytowych, a zobowiązania wynikającego z niespłaconej karty kredytowej nie można traktować jako mającego pierwszeństwo przed zobowiązaniami publicznoprawnymi. Wnioskodawczyni ma zaś zapewnione warunki mieszkaniowe i stały dochód wyższy od minimalnego wynagrodzenia za pracę. Może zatem realnie pokryć część kosztów inicjowanego przez siebie postępowania. W piśmie z dnia 24 sierpnia 2017 r. podała, że może przeznaczyć na koszty sądowe kwotę 100 zł. Mając więc na uwadze dyspozycję art. 199 Ppsa stanowiącą, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie oraz że skutkiem przyznanego prawa pomocy jest poniesienie danego wydatku przez Skarb Państwa, a zatem w istocie wszystkich podatników, zwolniłem wnioskodawczynię od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł i oddaliłem wniosek w pozostałym zakresie. Oznaczać to będzie, w razie uprawomocnienia się niniejszego postanowienia, że skarżąca obowiązana będzie tytułem wpisu od skargi uiścić kwotę 100 zł. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 Ppsa, postanowiłem jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło