I SA/Rz 516/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za styczeń 2010 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. I SA/Rz 516/11 UZASADNIENIE "A"(dalej: spółka /skarżąca) wezwana do uiszczenia wpisu w sprawie opisanej w sentencji niniejszego postanowienia, działając przez pełnomocnika radcę prawnego, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, podkreślając w uzasadnieniu wniosku, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej (odnotowała wg przedłożonego rachunku zysku i strat za 2010 r. stratę w wysokości 9.890.506,67 zł), której przyczyną jest zmiana przepisów dotyczących podatku od gier. Swoją działalność spółka opiera na produkcji gier, zabawek, działalności hotelarskiej, rozrywkowej, restauracyjnej, rekreacyjnej, a także prowadzi działalność związaną z grami na automatach i grami na automatach o niskich wygranych; z tytułu tego ostatniego rodzaju działalności gospodarczej zapłaciła o 46 mln więcej podatku od gier niż gdyby uiszczała go na starych zasadach, co z kolei odbiło się zasadniczo na kondycji finansowej spółki. Spółka zaznaczyła, że czyni starania mające na celu zmniejszenie kosztów własnych, obniżając koszty funkcjonowania poprzez redukcję zatrudnienia dlatego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest, w jej ocenie, uzasadniony, wziąwszy pod uwagę wskaźniki ekonomiczne ujawnione w bilansie spółki. Ponoszenie przez spółkę kosztów postępowania sądowego jest wydatkiem przekraczającym jej możliwości finansowe. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że wysokość kapitału zakładowego wynosi 1.928.000,00 zł, wartość środków trwałych 31.038.967,68 zł, za ubiegły rok obrotowy odnotowała stratę w ww. wysokości, a saldo jej rachunku bankowego wynosi 13.161,91 zł. Do wniosku załączono kserokopię bilansu i rachunku zysków i strat na koniec 2010 Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwana dalej P.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu okoliczności uzasadniających wniosek spoczywa na stronie zwracającej się o takie prawo, zaś rozstrzygnięcie w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, rozpoznający wniosek nie musi się przychylić do zgłoszonego żądania, a jedynie może przyznać to prawo jeżeli uzna, że zachodzi taka potrzeba. Ponadto osoba prawna obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie posiada niezbędnych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, ale również, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (zob. postanowienie NSA z 15 kwietnia 2008 r. , sygn. II OZ 318/08, system LEX nr 479111). W ocenie rozpoznającego wniosek referendarza, w świetle przedstawionych przez Spółkę okoliczności oraz przedłożonych dokumentów, nie można przyjąć, że skarżąca nie jest w stanie ponieść koniecznych kosztów postępowania, które na tym etapie postępowania obejmują wpis od skargi. Według bilansu spółki za 2010 r. (bez opisu) wartość posiadanego majątku trwałego wynosi 43.965.876,83 zł, przy czym spółka amortyzuje posiadane grunty, urządzenia, środki transportu tym samym ujmuje koszty z tego tytułu. Wygenerowana strata podatkowa (9.890.506,67 zł) wpływa na obniżenie kwoty podatku dochodowego płatnego w przyszłych okresach. Polski system podatkowy zezwala na odliczenie poniesionych strat, czyli kosztów transakcji przewyższających w danym okresie odpowiadające im przychody, od przyszłej podstawy opodatkowania, redukując w ten sposób kwotę przypadającego do zapłaty podatku. Ponadto z bilansu spółki wynika, że posiada należności na kwotę 1.307.326,30 zł, a także zapasy materiałów na kwotę 1.051.232,65 zł. Spółka prowadzi działalność gospodarczą w kilku branżach i osiąga znaczne przychody ze sprzedaży- za 2010 r. była to kwota 169.514.157,00 zł, i nie wykazała, że zmaga się z groźbą niewypłacalności, nie przedstawiła dowodów na utratę płynności finansowej. Rozważając realne możliwości poniesienia opłat w toczącym się postępowaniu, kwota opłaty sądowej od skargi, a także inne ewentualne przyszłe koszty, jeśliby się pojawiły w tej sprawie (a także w pozostałych sprawach ze skarg spółki w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier), jawi się jako nieznacząca dla kondycji finansowej spółki. Spółka w dacie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy mogła wykazać się dodatnim saldem w kwocie przewyższającej wysokość wpisu w rozpatrywanej sprawie (saldo:13.161,91 zł, wpis od skargi – 4.242 zł). Występując o zwolnienie od kosztów Spółka nie podnosi, że nie posiada zdolności kredytowej w celu zaciągnięcia zobowiązania. W działalności gospodarczej występują różnego rodzaju zobowiązania, wiążące się wydatkami finansowymi. Do takich zaliczają się także wydatki sądowe, konieczne do dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze postępowania sądowego. W niniejszej sprawie należy mieć na względzie przede wszystkim to, że podmiotem zwracającym się o udzielenie preferencji w postaci zwolnienia od kosztów sądowych jest spółka prawa handlowego – spółka kapitałowa. Kodeks spółek handlowych przewiduje rozwiązania, za pomocą których podmiot ten, jeśli nie jest w stanie uzyskać z zewnątrz niezbędnych do działalności środków finansowych, może skorzystać z pewnych instytucji; mianowicie dopłat wspólników na rzecz spółki czy też podwyższenia kapitału zakładowego. Kroków takich Spółka nie wykazała. Konkludując, ocena sytuacji w powiązaniu z przedłożoną dokumentacją daje uprawnienie do oceny, iż spółka posiada środki pieniężne na uiszczenie należnych kosztów sądowych. Nie można w takiej sytuacji przerzucać obowiązku opłacenia postępowania sądowoadministracyjnego prowadzonego przez podmiot gospodarczy w dobrej sytuacji finansowej na ogół obywateli. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.