I SA/Rz 518/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-09-24
Skład orzekający: Jacek Boratyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka nieposiadająca osobowości prawnej, która odnotowała zysk w ostatnim roku obrotowym i posiada środki trwałe o znacznej wartości, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) pomimo ujemnego salda na rachunku bankowym?Ratio decidendi
Spółka nieposiadająca osobowości prawnej, która odnotowała zysk w ostatnim roku obrotowym i posiada środki trwałe o znacznej wartości, nie wykazała braku środków na pokrycie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Ujemne saldo na rachunku bankowym nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania prawa pomocy, jeśli spółka dysponuje odpowiednim majątkiem. Zawiłość sprawy nie jest ustawową przesłanką przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca spółka "A" s.c. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej dotyczące podatku akcyzowego. Spółka wykazała wkładów o wartości 20 000 zł, środków trwałych o wartości 93 966,66 zł, zysk w wysokości 44 453,24 zł za ostatni rok obrotowy, a saldo rachunku bankowego wyniosło – 338 655,97 zł. Spółka argumentowała, że zawiłość sprawy i brak fachowej wiedzy prawniczej uniemożliwiają jej samodzielne prowadzenie sprawy, a jej sytuacja finansowa nie pozwala na poniesienie kosztów adwokata.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy spółce "A" s.c.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 24 września 2014 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku "A" s.c. J. C., G. P., z siedzibą w R., o przyznanie tej spółce prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi spółki na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia (...) lutego 2012 r. o numerach: (...), w przedmiocie podatku akcyzowego za luty 2008 r., (...), w przedmiocie podatku akcyzowego za czerwiec 2008 r., (...), w przedmiocie podatku akcyzowego za lipiec 2008 r., - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca spółka wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie dla niej adwokata. W związku z tym, złożyła oświadczenie o stanie majątkowym, zgodnie z którym wartość wniesionych do niej wkładów wynosi 20 000 zł, wartość jej środków trwałych 93 966,66 zł, a za ostatni rok obrotowy spółka odnotowała zysk w wysokości 44 453,24 zł.
Ze złożonego oświadczenia wynika ponadto, że na dzień złożenia wniosku saldo rachunku bankowego spółki wyniosło – 338 655,97 zł.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznaczono, że skorzystanie przez spółkę z pomocy profesjonalnego pełnomocnika jest konieczne, ze względu na zawiłość sprawy i brak fachowej wiedzy prawniczej po stronie jej wspólników. Obecnie zaś, z uwagi na swoją sytuację finansową, spółka nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, w zakresie częściowym, może nastąpić, gdy wykaże ona że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Jak wynika z przytoczonego wyżej przepisu przyznanie prawa pomocy innym podmiotom niż osoby fizyczne uzależnione jest nie tylko od ich sytuacji materialnej. Ustawodawca pozostawił bowiem decyzję w tym zakresie uznaniu sądu, co oznacza, że nawet gdy podmiot taki wykaże brak środków na pokrycie określonych kosztów postepowania, to nie rodzi to po jego stronie swoistego rodzaju "roszczenia" o przyznanie mu prawa pomocy.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. Ostatni rok obrotowy zamknęła bowiem zyskiem, a wartość jej środków trwałych przekracza kwotę 90 000 zł. Świadczy to więc o tym, że spółka dysponuje odpowiednim majątkiem, z którego możliwe będzie sfinansowanie kosztów ustanowienia przez nią w sprawie adwokata.
Oceny tej nie może zmienić informacja o stanie jej konta bankowego, gdyż dane te odzwierciedlają jedynie przepływ środków finansowych w obrocie bezgotówkowym, w oderwaniu od ogólnego stanu majątkowego spółki, a zwłaszcza stanu jej aktywów.
Skarżąca w uzasadnieniu złożonego wniosku podkreśliła, że skorzystanie z pomocy profesjonalnego pełnomocnika jest w jej przypadku konieczne, co wynika z zawiłości sprawy. Odnosząc się do tego argumentu należy stwierdzić, że zawiłość sprawy nie mieści się w kategorii ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, dlatego też kwestia ta nie może być brana pod uwagę, na obecnym etapie postępowania, w postępowaniu wpadkowym, dotyczącym wniosku spółki o przyznanie jej prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło