I SA/Rz 521/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku AB o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi AB na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] kwietnia 2018 r. nr [.] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 r. - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł AB wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu podała, że jest osobą schorowaną, leczy się psychiatrycznie. Jej sytuacja materialna jest trudna. Na utrzymaniu ma troje dzieci, w tym trzymiesięcznego syna. Mąż prowadzi działalność gospodarczą, osiąga miesięczny dochód od 1000 do 2000 zł. Ona pobiera zasiłek macierzyński i świadczenie wychowawcze, łącznie 1900 zł. Mieszkają u teściów. Spłacają pożyczki (raty wynoszą 4000 zł), opłaty za mieszkanie ponoszą teściowie, do opłat za media dokładają się w połowie (225 zł). Wydatki na leczenie szacuje na 150 zł, ubezpieczenie 50 zł. Szkoła, ubrania i jedzenie to wydatek 200 zł, resztę dokładają teściowie. Nie posiadają żadnego majątku, ani oszczędności. W związku z wątpliwościami co do rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej wnioskodawczyni w piśmie z 21 sierpnia 2018 r. wezwałem ją do złożenia dodatkowego oświadczenia. W odpowiedzi z 12 września 2018 r. podała m.in., że mąż pracuje na budowie. Posiadają dwa samochody, seat alhambra z 2005 r. i ford transit z 2005 r. Wsparcie od teściów przeciętnie wynosi około 1500 zł. Przeciętne wydatki związane z utrzymaniem dzieci to kwota 500 zł. Przedłożyła kopie zeznań podatkowych za 2017 r. oraz deklaracji VAT-7K męża za 2 kwartały, wyciąg z rachunków bankowych, kopie wybranych rachunków mających dowodzić ponoszone opłaty związane z zajmowanym lokalem. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawczyni powyższych przesłanek nie wykazała. Zdolności płatnicze rodziny pozwalają wnioskodawczyni na wywiązanie się przez nią z obowiązku określonego w art. 199 Ppsa, tj. pokrycia kosztów postępowania związanych z jej udziałem w nim, bez uszczerbku w podstawowym utrzymaniu. Według złożonego oświadczenia swoje stałe dochody określiła na 1900 zł. Dochód męża nie jest do końca znany; ma wynosić od 1000 do 2000 zł. Teściowie mają im dokładać około 1500 zł, a ponadto ponosić większość opłat mieszkaniowych. Rodzina może więc - według tylko deklaracji - potencjalnie dysponować kwotą około 2900-3900 zł własnych środków i 1500 zł od teściów, co łącznie może dać kwotę przekraczającą 5000 zł netto. Zadeklarowane wydatki są relatywnie niewielkie (według formularza to 225+150+50+200 zł oraz 500 zł według odpowiedzi z 12.09.2018 r.), nie uwzględniając spłacanej raty pożyczki, która nie jest przez nich osobiście regulowana, lecz przez osobę trzecią. Dysponują dwoma samochodami, których nie wymieniono w formularzu, a pomimo wezwania nie określono wydatków związanych z ich używaniem. Nie ulega jednak wątpliwości, że jeżeli chociaż jeden z nich (ford transit) jest wykorzystywany w działalności gospodarczej, to wydatki takie nie mogą należeć do małych. Wnioskodawczyni nie udzieliła pełnej odpowiedzi na wezwanie z 21 sierpnia 2018 r., czym uchybiła obowiązkowi określonemu w art. 255 Ppsa. W wezwaniu tym wymagałem przedłożenia dowodów poniesionych opłat związanych z utrzymaniem mieszkania za 3 minione okresy płatności dotyczących wszystkich dostarczanych do niego mediów, bez względu na to, na czyje nazwisko były wystawione. Przedstawiono szczątkowe informacje w tym zakresie, zaś częściowa kopia faktury za gaz nie pozwoliła nawet ustalić punktu poboru paliwa. Budzi jednak wątpliwość oświadczenie o nieposiadaniu jakiegokolwiek majątku, w szczególności nieruchomego, zwłaszcza jeżeli uwzględnić wcześniejszy jej stan majątkowy wynikający z akt sprawy oraz osiągane dochody. Skoro zaś mieszkają w domu należącym do teściów (rodziców jej męża, choć wcześniej sama była współwłaścicielem mieszkania pod adresem ul. C. w [.], a udział w nim sprzedała w 2015 r. matce HM, na rzecz której zbyła również inne swoje nieruchomości w D. i G.), to zastanawiające jest, dlaczego to ona, a nie któryś z aktualnych właścicieli nieruchomości, jest stroną umowy o dostarczenie mediów (gazu z PGNiG, multimediów z Orange Polska S.A.). Podaje ponadto konsekwentnie, że mieszkają w domu wolnostojącym teściów, podczas gdy posługuje się adresem byłego swojego mieszkania w bloku (według danych ze strony internetowej https://www.geoportal.gov.pl/ adres C. w M. to blok). Przedłożyła też kopię dowodu zapłaty części podatku od nieruchomości na rzecz Gminy [...], który nie ma jakiegokolwiek związku z podanym miejscem zamieszkania (być może chodzi o podatek od nieruchomości pod adresem M., którym wcześniej posługiwał się jej mąż, działki nr 1117 w M., w której udział w 2014 r. sprzedała mężowi, albo od działek nabytych przez nich w 2008 r. i darowanych w 2015 r. SB., czy też od innej zabudowanej nieruchomości, w związku z którą jeszcze w 2016 r. regulowała na rzecz Gminy [...] opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, na co wskazuje materiał zgromadzony w aktach sprawy). Należy też zauważyć, że wyciąg z rachunku bankowego męża z 13 września 2018 r. nie zawiera jakichkolwiek pozycji i nie można na podstawie jego treści ustalić, czy został wygenerowany za żądany okres. Wątpliwe jest jednak, aby w prowadzonej działalności usługowej w budownictwie, choćby przy ujętych w deklaracjach VAT-7K obrotach, nie korzystał on z jakichkolwiek usług bankowych, a wszystkich płatności dokonywał wyłącznie gotówką. To z kolei uniemożliwiało weryfikację deklarowanego miesięcznego dochodu osiąganego przez niego z prowadzonej działalności gospodarczej (o tym samym zakresie i pod tym samym adresem, co skarżąca). Mając na względzie powyższe wnioskodawczyni nie wykazała przesłanek, które obligowałyby do przyznania jej prawa pomocy. W istocie, sytuacja majątkowa i zdolności płatnicze w przekonaniu referendarza pozwalają jej ponieść koszty związane z wniesioną skargą bez uszczerbku w podstawowym utrzymaniu rodziny. Sytuacja majątkowa rodziny nie została wprawdzie jednoznacznie wyjaśniona, ale opisane wyżej okoliczności pozwalają przyjąć, że skarżąca dysponuje środkami, które bez jakichkolwiek trudności i wyrzeczeń pozwolą jej uiścić wpis od skargi. Brak było natomiast podstaw do uznania ich za osoby ubogie. Względnie, w przypadku opisanej wyżej darowizny na rzecz SB, powołując się na art. 897 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2010 r. poz. 1025), w razie popadnięcia przez nią w niedostatek może zwrócić się do obdarowanego, w granicach posiadanego wzbogacenia, o dostarczenie środków utrzymania odpowiadających jej usprawiedliwionym potrzebom (z księgi wieczystej [.] /3 wynika, że SB nadal jest właścicielem tej nieruchomości). Wobec tego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 255 Ppsa, odmówiłem uwzględnienia wniosku.