I SA/Rz 529/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia Gminy Boguchwała na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 lipca 2016r., sygn. akt I SA/Rz 529/16, w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy Boguchwała na decyzję Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 4 maja 2016r., nr RPPK.IZ.UMWPK-00171/11/04, w przedmiocie określenia i zobowiązania do zwrotu kwoty 107.228,40zł pobranej na podstawie umowy o dofinansowanie ze środków EFRR - postanawia - 1. uwzględnić zażalenie Gminy Boguchwała i uchylić postanowienie tutejszego Sądu z dnia 13 lipca 2016r., w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji; 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji; 3. zwrócić Gminie Boguchwała uiszczony wpis od zażalenia w kwocie 100 (słownie: stu) złotych. I SA/Rz 529/16 Uzasadnienie Gmina Boguchwała (dalej: skarżąca) złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 4 maja 2016r., nr RPPK.IZ.UMWPK-00171/11/04, w przedmiocie określenia i zobowiązania do zwrotu kwoty 107.228,40zł pobranej na podstawie umowy o dofinansowanie ze środków EFRR. W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że prowadzenie egzekucji i zajęcie rachunków bankowych praktycznie uniemożliwiłoby jej realizację zadań publicznych. Skarżąca wskazała również, że nawet w razie późniejszego korzystnego dla Gminy rozstrzygnięcia Sądu, byłaby ona pozbawiona możliwości odzyskania wcześniej wyegzekwowanych środków. Postanowieniem z dnia 13 lipca 2016r., sygn. akt I SA/Rz 529/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Uzasadniając ww. postanowienie Sąd wskazał, że z treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718) - dalej: P.p.s.a., wynika, że ustawodawca przewidział możliwość zastosowania instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jedynie, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wyjaśnił, że pod tymi pojęciami należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Sąd orzekł, że to na skarżącej, zwłaszcza, że jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, spoczywał obowiązek wykazania, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wystąpienia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd uznał, że podnoszone przez skarżącą okoliczności, mające uzasadniać uwzględnienie wniosku nie zostały uprawdopodobnione. Do wniosku Skarżąca nie dołączyła dokumentacji, która obrazowałaby jej sytuację finansową. Sąd nie mógł więc zweryfikować, czy rzeczywiście wykonanie zaskarżonej decyzji uniemożliwiłoby Gminie realizację zadań publicznych, a jeśli tak, to czy dolegliwość ta wiązać się będzie z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono: I. Obrazę przepisów postępowania, tj. naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. w zw. z art.1 P.p.s.a. polegające na: - niezastosowaniu wskazanego przepisu, mimo spełnienia i należytego umotywowania przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji; - uznaniu, że nie zostały wykazane przesłanki, gdyż przedmiotowy wniosek nie został należycie uzasadniony, podczas gdy wskazany przepis nie nakłada obowiązku wskazania w uzasadnieniu wniosku szczegółowego zestawienia dokumentów księgowych, czy wykazania dokumentacji odnoszących się do sytuacji płatniczej wnioskodawcy, a jedynie uprawdopodobnienie, iż brak wstrzymania decyzji spowoduje np. takie skutki, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło; przyjęciu, że rzeczywiste wykonanie zaskarżonej decyzji nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy odmowa jej wstrzymania niweczy cel sądowej kontroli zasadności wznowienia postępowania dwukrotnie już umorzonego, a więc korzystającego z powagi rzeczy osądzonej - bowiem jak wynika z pisma Ministerstwa Rozwoju Regionalnego zalegającego w aktach przedmiotowego postępowania, w przypadku dokonania zwrotu beneficjent zostaje pozbawiony możliwości wzruszenia decyzji w drodze administracyjnej, bowiem w przypadku, gdy Sąd stwierdzi nieważność skarżonych decyzji lub przekaże sprawę do ponownego rozpoznania organ zobligowany jest do wydania decyzji umarzających postępowanie, bowiem zwrot środków objętych decyzją został już de facto dokonany, co powoduje bezprzedmiotowość przedmiotowego postępowania, a w konsekwencji jego umorzenie; - niewstrzymaniu wykonania zaskarżonych decyzji w stanie faktycznym niniejszej sprawy w sytuacji, gdy decyzje objęte wnioskiem o wstrzymanie zostały wydane na skutek postępowania wszczętego i prowadzonego, co do tych samych "naruszeń" i przy tych samych okolicznościach, które były przedmiotem wcześniejszego postępowania ostatecznie umorzonego, jako bezprzedmiotowe, a następnie umorzonego w całości w związku z oddaleniem skargi kasacyjnej i prawomocnym stwierdzeniem przez Sądy Administracyjne nieważności decyzji z dnia 6 sierpnia 2013 r. i decyzji z dnia 17 kwietnia 2013 r., a więc w konsekwencji zlekceważenie faktów wynikających stricte z dokumentów zalegających w aktach przedmiotowej sprawy oraz z uzasadnienia przedmiotowej skargi, które pozwalają wysnuć wniosek, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z powagą rzeczy osądzonej, a fakty ujawnione w treści skargi oraz wniosku o wstrzymanie wykonania skarżonych decyzji nie wymagają dodatkowego dowodzenia; niedostatecznym rozważeniu okoliczności sprawy, w szczególności zlekceważenie faktu, iż organ rozpoznający przedmiotową sprawę w toku pierwotnego postępowania zainicjowanego decyzjami z dnia 17 kwietnia 2013r. i 6 sierpnia 2013r. ostatecznie uchylonymi przez tutejszy Sąd, po wniesieniu skargi na przedmiotowe decyzje wraz z wnioskiem o ich wstrzymanie opartego na podstawie tożsamych okoliczności faktycznych stanowiących podstawę oddalonego wniosku, postanowił wstrzymać w całości ich wykonanie, bowiem wszczęcie egzekucji na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zajęcie rachunków bankowych mogłoby uniemożliwić skarżącej wykonywanie zadań z zakresu zadań publicznych, a co za tym idzie wywołać skutki niemożliwe do odwrócenia; niewstrzymaniu wykonania zaskarżonych decyzji, co prowadzi stricte do uniemożliwienia skarżącej obrony jej praw oraz dowodzenia słuszności jej twierdzeń, a w przypadku wyegzekwowania decyzji opartych na niezweryfikowanej podstawie prawnej, nawet w przypadku późniejszego przyznania skarżącej racji przez organy odwoławcze strona skarżąca nie będzie miała możliwości odzyskania wyegzekwowanych od niej środków i uniemożliwi to skarżącemu skuteczne zagospodarowanie przedmiotowych środków na cele społecznie pożyteczne, co niewątpliwie świadczy o spowodowaniu skutków nie tyle trudnych do odwrócenia, a skutków niemożliwych do odwrócenia w jakimkolwiek trybie postępowania. II. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę przedmiotowego postanowienia, a to w szczególności błędne ustalenie, że: skarżąca nie uprawdopodobniła jakoby wykonanie przedmiotowej decyzji wiązać się będzie z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków; - przesłanki wskazane w uzasadnieniu oddalonego wniosku, które uzasadniają interes prawny skarżącej we wstrzymaniu wykonania przedmiotowej decyzji wynikają wyłącznie z twierdzeń strony skarżącej - podczas, gdy twierdzenia te skarżąca opiera o wiążące wytyczne zawarte w piśmie Ministerstwa Rozwoju Regionalnego z dnia 6 lipca 2012r, DZF-IV-82252-255-IK/12, NK: 81007/12, skierowanego do Instytucji Pośredniczących i Wdrażających Program Operacyjny Kapitał Ludzki, które implikują oczywisty wniosek, iż nawet pomimo pozytywnego rozstrzygnięcia przedmiotowego procesu dla skarżącej nie będzie ona mogła odzyskać wypłaconych środków, a zatem uszczupli to jego budżet, co w konsekwencji spowoduje szkodę w majątku skarżącej, - egzekucja środków objętych skarżoną decyzją dokonana na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zajęcie rachunków bankowych gminy nie spowoduje wystąpienia znacznej szkody, czy wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, podczas, gdy blokada rachunków skarżącej doprowadzi do paraliżu finansowego Gminy Boguchwała, a w konsekwencji doprowadzi do bezpowrotnej utraty znaczących kwot. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zażalenie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z przepisem art. 195 § 2 P.p.s.a., jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. W ocenie Sądu, żaląca się skarżąca trafnie zarzuciła błędne przyjęcie przez Sąd, że nie zostało uprawdopodobnione przez wnioskodawcę, że w okolicznościach niniejszej sprawy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak to już zostało wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pod tymi pojęciami należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W wyniku poczynionych ustaleń, Sąd uznał, że skarżąca uprawdopodobniła, iż taka właśnie sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, gdyż nawet w przypadku pozytywnego dla skarżącej rozstrzygnięcia sądu, nie będzie miała możliwości odzyskania wyegzekwowanych od niej środków. Jak słusznie też zauważyła skarżąca, te same przesłanki leżały u podstaw wstrzymania wykonania poprzednich decyzji w tej sprawie przez organ orzekający. W tej sytuacji, w ocenie Sądu istnieje podstawa do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Z przedstawionych względów, Sąd uznając, że zażalenie jest oczywiście uzasadnione, na podstawie art. 195 § 2 w zw. z art. 61 § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji (pkt 1 i 2 postanowienia). Orzeczenie o zwrocie wpisu uiszczonego od zażalenia (pkt 3 postanowienia) oparto na treści art. 225 P.p.s.a.