I SA/Rz 542/07
PostanowienieWSA w Rzeszowie2007-12-06
Skład orzekający: Grzegorz Panek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie doradcy podatkowego)?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo wezwania, skarżąca nie uzupełniła wniosku o wymagane dane dotyczące stanu majątkowego i dochodów, co uniemożliwiło sądowi ocenę jej sytuacji finansowej.Stan faktyczny
Skarżąca E. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej odmowy nadania numeru identyfikacji podatkowej. Wniosek nie zawierał wystarczających danych o stanie majątkowym i dochodach. Sąd wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku, jednakże skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów i informacji, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) kwietnia 2007r. (...) w przedmiocie odmowy nadania numeru identyfikacji podatkowej - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy
Skarżąca E. M. wniosła o ustanowienie doradcy podatkowego. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 24 października 2007r. podała jedynie, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem i synem. Ponadto skarżąca nie podała swojego stanu majątkowego ani osiąganych dochodów.
Wezwaniem z dnia 26 października 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - powoływanej dalej w skrócie jako p.p.s.a.), wezwał do złożenia przez skarżącą oświadczenia dotyczącego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, a mianowicie: podania wysokości uzyskiwanych dochodów, wyjaśnienia jej obecnej sytuacji bytowo-mieszkaniowej (tytuł prawny do zajmowanego lokalu (domu), media, wydatki związane z wyżywieniem itp.), wskazania posiadanego majątku (środki transportowe, nieruchomości, mieszkanie, zasoby pieniężne itp.),wskazania osób pozostających ze skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym oraz wysokości uzyskiwanych przez nich dochodów. Ponadto Sąd wezwał do przedłożenia: odpisów zeznań podatkowych za lata 2005-2006, wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o prawo pomocy - w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie informacji o stanie majątkowym przedstawionym we wniosku PPF.
Powyższe wezwanie zostało wysłane na adres wskazany w skardze - [...]. Z relacji poczty wynika, że powtórne zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej zostało umieszczone w skrzynce pocztowej adresata w dniu 8 listopada 2007r., a samo wezwanie złożone w Urzędzie Pocztowym R.1, na okres siedmiu dni.
Zgodnie z art. 73 p.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w inny sposób pismo składa się na okres siedmiu dni w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy a zawiadomienie o tym umieszcza w skrzynce na korespondencję, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. W rozpoznawanej sprawie termin do podjęcia pisma upływał z dniem 15 listopada 2007r. i tą datę należało przyjąć za datę doręczenia wezwania skarżącej.
Ustanowienie doradcy podatkowego wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym - zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. - następuje, gdy osoba ubiegająca się o pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy która ma charakter wyjątkowy i nie może być nadużywana jest także zapewnienie stronie prawa do sądu w sytuacji, gdy z przyczyn od siebie niezależnych nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania. Prawo pomocy zapewnia stronie możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem, w sytuacji gdy znajduje się ona w ciężkich warunkach materialnych. Główną zatem przesłanką decydującą o przyznaniu stronie prawa pomocy jest jej stan majątkowy, w tym osiągane dochody.
Uwzględniając okoliczności wskazane w uzasadnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd uznał, że brak jest przesłanek do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Z treści powołanego przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania jak również kosztów sądowych spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym zgodnie z art. 252 § 1 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach.
Złożone przez skarżącą oświadczenie, o którym mowa w art. 252 § 1 p.p.s.a., nie zawiera danych koniecznych do oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych oraz sytuacji majątkowej jej rodziny.
Skarżąca była wzywana do uzupełnienia wniosku i pomimo wezwania Sądu, nie uzupełniła złożonego wniosku o wskazane w wezwaniu z dnia 26 października 2007r. dane, nie przedłożyła także odpisów zeznań podatkowych za dwa ostatnie lata kalendarzowe oraz wyciągów lub wykazów z posiadanych rachunków bankowych za okres trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku.
Nie uzupełnienie wniosku w powyższym zakresie pozbawiło Sąd, możliwości oceny sytuacji majątkowej skarżącej.
Mając na uwadze te okoliczności, Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca nie wykazała zasadności swego wniosku o przyznanie jej prawa pomocy.
Z przedstawionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło