I SA/Rz 551/16
WyrokWSA w Rzeszowie2016-12-19
Skład orzekający: Jacek Surmacz, Jarosław Szaro, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest zobowiązany do uwzględnienia danych z ewidencji gruntów i budynków przy wymiarze podatku rolnego, nawet jeśli podatnik kwestionuje ich prawidłowość i toczy się postępowanie cywilne dotyczące szkody wyrządzonej przez gminę?Ratio decidendi
Organ podatkowy jest zobowiązany do stosowania danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków jako podstawy wymiaru podatku rolnego, ponieważ ewidencja ta ma moc dokumentu urzędowego i jest wiążąca dla organów podatkowych. Podatnik kwestionujący dane zawarte w ewidencji powinien wszcząć postępowanie o ich zmianę przed właściwym starostą. Potrącenie wierzytelności cywilnoprawnych z publicznoprawnymi należnościami podatkowymi nie jest dopuszczalne.Stan faktyczny
Skarżący kwestionowali decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o wymiarze podatku rolnego za 2016 rok. Zarzucali niepełny materiał dowodowy, trwające postępowanie inwentaryzacyjne oraz szkodę wyrządzoną przez gminę, domagając się zawieszenia postępowania. Podnosili również, że ewidencja gruntów jest zafałszowana.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Jarosław Szaro WSA Kazimierz Włoch / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi W. D. i E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku rolnego za 2016 rok 1) oddala skargę, 2) przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wynagrodzenie adwokatowi A. P. – Kancelaria Adwokacka za pomoc prawną udzieloną skarżącym z urzędu w kwocie 147,60 (sto czterdzieści siedem i 60/100) złotych, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 (dwadzieścia siedem sześćdziesiąt i 60/100) złotych.
I SA/Rz 551/16
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] marca 2016r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] marca 2016r. znak: [...] w sprawie wymiaru podatku rolnego za 2016r. w wysokości 107 złotych, wobec W. D. i E.D.
Organ I instancji powołał się na treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 marca 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2010r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.), zgodnie z którym podstawą wymiaru podatków i świadczeń w zakresie powierzchni, rodzaju i klas użytków rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Od tej reguły nie zostały wprowadzone żadne wyjątki, wobec czego organ podatkowy ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględnić dane wynikające z ewidencji, gdyż jest ona dla organu wiążąca, zarówno co do wielkości gruntów jak i sposobu ich klasyfikacji i ma moc dokumentu urzędowego. Zgodnie z zapisem w ewidencji gruntów małż. W. i E. D. są właścicielami działki o nr ew. [...] położonej w N. o łącznej powierzchni 2,91 ha, która posiada następującą klasyfikację gleboznawczą:
Grunty orne:
RIVa - 0,16ha
RIVb - 0,34 ha
Lzr-RIlIb - 0,34 ha
Lzr-RIVa - 0,85 ha
Lzr-RIVb - 0,09 ha
Użytki zielone:
Ł III - 0,44 ha
Ps IV - 0,13 ha
Lzr- LIII - 0,23 ha
Br-Pslll - 0,33 ha
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 10 grudnia 2001r. w sprawie zaliczenia gmin oraz miast do jednego z czterech okręgów podatkowych (Dz.U. nr 143 poz. 1614) Gmina Z. została zaliczona do II-giego okręgu podatkowego.
Z tych względów powierzchnia przeliczeniowa powyższego gruntu wynosi 1,6440 ha.
Natomiast liczba hektarów przeliczeniowych do wymiaru podatku rolnego wynosi 1,3420 ha, bez gruntów klasy:
Lzr-RIIIb - 0,34 ha co stanowi 0,0680 ha przeliczeniowych,
Lzr-RIVa - 0,85 ha co stanowi 0,1700 ha przeliczeniowych,
Lzr-RIVb - 0,09 ha co stanowi 0,0180 ha przeliczeniowych,
Lzr-ŁIII - 0,23 ha co stanowi 0,0460 ha przeliczeniowych,
które są zwolnione ustawowo.
Ponieważ grunty będące własnością małż. E. i W. D. stanowią gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, dlatego w decyzji ustalającej wysokość podatku rolnego na 2016 rok, przyjęto stawkę dla gospodarstw rolnych - równowartość 2,5q żyta.
Zgodnie z Uchwałą Nr XV/96/15 Gminy Z. z dnia 25 listopada 2015r. cenę skupu żyta obniżono do 32 zł za 1 dt. W związku z tym podatek rolny wyliczono w następujący sposób:
1,3420ha przeliczeniowych x (2,5dt. x 32,00zł) = 1,3420 ha przeliczeniowych x 80,00zł = 107,36zł, w zaokrągleniu 107,00zł.
W odwołaniu od przedmiotowej decyzji zarzucono, że wydana została przy niepełnym materiale dowodowym ze Starostwa Powiatowego w D. , pomimo, że dalsze czynności inwentaryzacyjne są w toku, a termin ich zakończenia ustalono na 30 czerwca 2016r.
Ponadto Gmina Z. jest dłużnikiem samoistnym wobec małż. W. i E. D. , ponieważ dokonała bezprawnej wycinki drzew gatunku wiąz na szkodę podatników a także do zniszczenia siedliska o co toczy się postępowanie cywilne przed Sądem Okręgowym w R. wobec czego uprawnieni są do potrącenia swojej wierzytelności.
Z uwagi na powyższe Skarżący domagali się uchylenia decyzji organu I instancji i zawieszenia postępowania w trybie art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a. na okres sześciu miesięcy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] maja 2016r. znak [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na definicję podatnika podmiotu rolnego określoną w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. (Dz.U. z 2016r. poz. 617). Podniósł, że warunkiem uznania nieruchomości za grunt opodatkowany podatkiem rolnym jest sklasyfikowanie go w ewidencji gruntów i budynków jako użytku rolnego – zgodnie z art. 1 powyższej ustawy. Podstawą wymiaru podatku rolnego były dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków przekazane przez Starostę D. w wypisie z rejestru gruntów z dnia 13 kwietnia 2016r., zgodnie z art. 21 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, który to dokument był dla organu I instancji wiążący.
Jeżeli podatnicy kwestionują prawidłowość danych zawartych w ewidencji gruntów, powinni wszcząć postępowanie przed Starostą D. o ich zmianę.
Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] maja 2016r. W. D. i E. D. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. , w której domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji, przyznania im pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienie z opłat sądowych.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podobnie jak w odwołaniu powołali się na fakt wyrządzenia im przez Gminę Z. szkody w postaci wycięcia 10 sztuk drzew gatunku wiąz i zniszczenia siedliska na ogólną kwotę 2.600.000zł o co toczy się sprawa cywilna przed Sądem Okręgowym w R.
Skarżący podnieśli, że ewidencja gruntów jest zafałszowana, na skutek kumoterstwa i powiązań pomiędzy Gminą Z. i Powiatem D. m.
Starosta D. w powiązaniu z Wójtem Gminy Z. ich krzywdzi, wobec czego zwrócą się do odpowiednich organów w Kraju o wszczęcie odpowiednich postępowań.
Skarżący są w podeszłym wieku i są prześladowani oraz krzywdzeni przez urzędników. Skarżący nie mogą przedłożyć żadnych dokumentów, zmienić zafałszowanych granic oraz zapisów w księgach wieczystych, usunąć wady w zapisach i wyrysach ponieważ dokumentami dysponuje starosta.
Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało dotychczas zajmowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Dokonując wymiaru podatku rolnego organ I instancji oparł się na dane zawarte w ewidencji gruntów. Zgodnie bowiem z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027) podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący zarówno co do wielkości gruntów danego podatnika, jak i sposobu ich klasyfikacji.
Podatnik kwestionujący dane zawarte w ewidencji gruntów może wszcząć postępowanie przed odpowiednim starostą o jej zmianę.
Dlatego też nie mogły w sprawie odnieść skutku ogólnikowe zarzuty Skarżących, iż ewidencja jest zafałszowana, co do powierzchni przebiegu granic. Skarżący jak sami przyznali, nie byli w stanie przedłożyć żadnych dowodów dla wykazania tych faktów.
Na rozprawie strona skarżąca przedłożyła decyzję Starosty D. z dnia [...] sierpnia 2016r. znak [...] odmawiającą wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków w obrębie ewidencyjnym N. gmina Z. .
Powyższa decyzja została uchylona decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. z dnia [...]listopada 2016 r. znak [...].
Jednakże uchylenie nastąpiło z przyczyn naruszenia prawa procesowego w postaci art. 7 i 77 § 1 K.p.a., gdyż stwierdzono brak precyzyjnego ustalenia przedmiotu i zakresu złożonego wniosku wszczynającego postępowanie oraz braki w materiale dowodowym, niepozwalające na rozstrzygnięcie sprawy co do istoty i powodujące konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie.
Ponadto stwierdzono, że organ I instancji wydał rozstrzygnięcie w przedmiocie żądań, które nie dotyczyły aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków przez co wykroczył poza zakres rozstrzygnięcia określoną w art. 24 ust. 2c Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Należy więc stwierdzić, że w dacie wydania decyzji administracyjnych, jak i wyrokowania przez Sąd obowiązujące były dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków z dnia 13 kwietnia 2016r., przedstawione organowi podatkowemu przez Starostę D.
Organ I instancji bardzo szczegółowo przedstawił sposób wyliczenia kwoty podatku rolnego, z określeniem powierzchni gruntu, jego klasyfikacji, liczby hektarów przeliczeniowych dla wymiaru podatku rolnego, liczby hektarów przeliczeniowych zwolnionych ustawowo z powołaniem się na stawkę dla gospodarstw rolnych – wynosząca 2,5q żyta, a także cenę skupu wynosząca 32zł za 1 dt – określony w wyżej cyt. uchwale Nr XV/96/15 Rady Gminy Z. , wobec czego nie budzi ona wątpliwości. Problem spowodowania dla podatników ewentualnej szkody przez Gminę Z. na skutek wycięcia starych drzew – gatunek wiąz i zniszczenia siedliska, zostanie rozstrzygnięty przez Sąd Okręgowy w R. w drodze postępowania cywilnego, które aktualnie się toczy – według twierdzeń podatników. Jednakże nie może to mieć dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie znaczenia.
Nie może bowiem nastąpić potrącenie wierzytelności cywilno-prawnych podatników z wierzytelnościami publiczno-prawnymi organu podatkowego, bo taki charakter mają należności podatkowe.
Z uwagi na powyższe ponieważ organy podatkowe nie naruszyły prawa materialnego jak i procesowego, skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu w oparciu o art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło