I SA/Rz 552/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-10-18
Skład orzekający: Małgorzata Futera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych i ustanowiony im adwokat z urzędu na podstawie prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, wykazując, iż ich dochody nie pozwalają na poniesienie kosztów postępowania oraz przedstawiając dokumenty potwierdzające trudną sytuację zdrowotną i materialną, spełnili przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, w tym zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący, małżeństwo W.D. i E.D., złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 rok. Wnioskowali o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, przedstawiając dokumenty potwierdzające ich niskie dochody z emerytury i renty oraz wysokie wydatki na leki, wyżywienie, środki higieniczne i inne niezbędne potrzeby. Ponadto wykazali trudną sytuację zdrowotną, posiadając orzeczenia o niepełnosprawności i całkowitej niezdolności do pracy.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżących od kosztów sądowych w całości oraz ustanowić dla nich adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 18 października 2016 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W.D. i E.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 r. - postanawia – I. zwolnić skarżących W.D. i E.D. od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić dla skarżących W.D. i E.D. adwokata.
I SA/Rz 552/16
U Z A S A D N I E N I E
W skardze na decyzję opisaną w sentencji, W.D. i E.D. małżonkowie /dalej: skarżący/ wnieśli o przyznanie prawa pomocy. Wezwani do złożenia wniosku w wymaganej przez prawo formie, tj. na urzędowym formularzu, zawnioskowali o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata. Skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, którego stałymi dochodami jest emerytura Edwarda D. w wysokości 1582,16 zł (kwota wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym) i renta wypłacana kwartalnie W.D. w kwocie 1182,03 zł wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym. Skarżący wyszczególnili, że w miesiącu na leki wydają ok. 400 zł, na wyżywienie ok. 600 zł, na środki higieniczne 150 zł, inne wydatki (poczta, kopiowanie pism) ok. 200 zł, przejazdy (paliwo) 100 zł, a także ponoszą inne wydatki związane z niezbędnymi potrzebami jak zakupy ubrań, butów, pościeli, drewna na opał (3000 zł) itp. Jako majątek stanowiący współwłasność skarżący podali dom, oborę, stodołę, nieruchomość rolną o pow. 2,93 ha, a jako majątek męża nieruchomość rolną o pow. 2,5 morgi (1,45 ha). Na potwierdzenie swojej sytuacji skarżący do wniosku dołączyli kserokopie dokumentów: potwierdzenia wysokości otrzymywanych świadczeń przez skarżącego, opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, tj. rachunków za dostarczane wodę, energię elektryczną, wywóz odpadów, gaz, telewizję i telefon, opłat z tytułu ubezpieczenia, orzeczeń o stopniu niepełnosprawności (trwała niezdolność do samodzielnej egzystencji obojga małżonków).
Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje:
Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.),dalej zwana w skrócie P.p.s.a., obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika: adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskującego zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania
o prawo pomocy w zakresie całkowitym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie –strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek.
Z dokumentów dot. stanu zdrowia obojga skarżących wynika, że są oni od wielu lat osobami wymagającymi opieki medycznej i wydatki na ten cel powinny być priorytetem (skarżąca posiada znaczny stopień niepełnosprawności i konieczność stałej opieki innych osób, skarżący – orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji). Udokumentowali także wysokości pobieranych świadczeń, które w obecnych realiach ekonomicznych pozwalają na zaspokojenie wyłącznie podstawowych i niezbędnych potrzeb życiowych.
Mając na względzie przytoczone okoliczności, na postawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło