I SA/Rz 553/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-11-18

Skład orzekający: Piotr Popek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia powinien zostać uwzględniony, jeśli strona powołuje się na chorobę, ale nie wykazała, że nie mogła skorzystać z pomocy innych osób?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, powołując się na chorobę jako przyczynę uchybienia terminu, nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu. Brak winy zachodzi tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody przezwyciężyć nawet przy użyciu największego wysiłku i nie mogła skorzystać z pomocy innych osób. W sytuacji, gdy strona miała możliwość skorzystania z pomocy rodziny, a nie wykazała, że jedyną osobą mogącą pomóc był nieobecny syn, jej zaniechanie nosi znamiona winy w postaci niedbalstwa.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie WSA oddalające jej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Jako przyczynę uchybienia terminu podała chorobę kręgosłupa (ostry atak rwy kulszowej), która uniemożliwiła jej podjęcie działań. Wskazała, że mogła podjąć działania dopiero po powrocie syna, który miał dostęp do dokumentów. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała braku winy, ponieważ nie udowodniła, że nie mogła skorzystać z pomocy innych osób z rodziny i że jedyną osobą mogącą pomóc był nieobecny syn.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia SO del. Piotr Popek po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia w sprawie ze skargi A.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2015 nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2006-2010 wraz z odsetkami. postanawia oddalić wniosek . Skarżąca A.N. w piśmie z dnia 4 listopada 2015 r. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 2 października 2015 r. sygn. I SA/Rz 553/15 oddalające jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, składając jednocześnie zażalenie na przedmiotowe postanowienie. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia skarżąca podniosła, że nie dotrzymała terminu ze względów zdrowotnych (choroba kręgosłupa), a mianowicie w czasie kiedy powinna złożyć zażalenie nastąpił u niej ostry atak rwy kulszowej i całkowicie wyłączył ją z jakichkolwiek działań. Zmuszona był wówczas przebywać pod opieką rodziny, poza miejscem swojego zamieszkania, ponieważ mieszkający z nią na co dzień syn był w tym czasie nieobecny. Dopiero jego powrót w dniu 3 listopada 2015 r. umożliwił skarżącej podjęcie działań w niniejszej sprawie, ponieważ tylko syn miał dostęp do dokumentów. Rozpoznając wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)- zwanej w skrócie P.p.s.a.- jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek określonych w przepisach art. 86 i art. 87 P.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a.), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2 P.p.s.a.), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1 P.p.s.a.), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Wykazanie okoliczności braku winy w uchybieniu terminu spoczywa zgodnie z treścią przepisu art. 87 § 2 P.p.s.a. na stronie, która uchybiła terminowi do dokonania czynności. O braku winy można mówić wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody przezwyciężyć nawet przy użyciu największego wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt II GZ 47/2009, system LexPolonica). Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy do sądu, i powinna uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy, w tym obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od dbającej należycie o własne interesy strony. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że pomimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, tj. że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu do dokonania czynności procesowej. W ocenie Sądu, argumenty skarżącej nie mogą stać się przesłankami pozytywnymi do uwzględnienia jej wniosku, a zaniechanie skarżącej nosi znamiona nienależytego dbania o własne interesy. W literaturze przedmiotu, a przede wszystkim w orzecznictwie sądowym, do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się nagłą chorobę strony (a także jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika), ale taką, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Z wniosku nie wynika, że skarżąca nie mogła się posłużyć inną osobą do dokonania czynności w terminie. W otoczeniu skarżącej znajdowały się osoby trzecie, na co wskazuje treść wniosku o przywrócenie terminu. Skoro skarżąca pozostawała jak podała we wniosku pod opieką rodziny, choroba nie polegała na pozostawaniu w stanie nieświadomości, mogła posłużyć się inną osobą niż syn w celu dopełnienia obowiązków związanych z prowadzeniem swoich spraw. Skarżąca nie uwiarygodniła bowiem w jaki sposób jedyną pomocną osobą w kwestii sporządzenia zażalenia był nieobecny syn, który jako jedyny miał dostęp do dokumentów. Nie zostały przedłożone, zarówno do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia ani też do zażalenia, jakiekolwiek dokumenty. Analizując zaś treść pisma skarżącej z dnia 4 listopada 2015 r., w którym zawarty został wniosek o przywrócenie terminu i jednocześnie zażalenie na postanowienie w przedmiocie prawa pomocy, Sąd stwierdza, że jego sporządzenie mogło obyć się bez opierania na istotnych dla sprawy, niewyszczególnionych przez skarżącą dokumentach. W takiej sytuacji zaniechanie wniesienia na czas zażalenia w przedmiotowej sprawie nastąpiło na skutek niezachowania należytej staranności i w ocenie Sądu; zachowanie skarżącej nosi znamiona winy w postaci niedbalstwa. Okoliczności faktyczne powołane we wniosku, nie usprawiedliwiają w żadnym wypadku tegoż zaniechania skarżącej. Konkludując – przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy skarżący nie mógł dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2004 r., sygn. akt FZ 129/2004, system LexPolonica nr 1926948). Przyczyn zaś takich, w rozpoznawanej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, co tym samym oznacza, że nie został uprawdopodobniony brak winy strony w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło