I SA/Rz 558/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2006 r. - postanawia I. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić go od kosztów sądowych powyżej kwoty 500 zł, II. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. J.S. (dalej skarżący) wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej opisaną w sentencji postanowienia zwrócił się z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając swój wniosek tym, że jest zobowiązany do uiszczenia łącznie kwoty ponad 21.000 zł (zaskarżono 11 decyzji podatkowych), nie otrzymał przyznanego w rezultacie zwrotu podatku od towarów i usług (460.000 zł), wyczerpał posiadane zasoby pieniężne, a obecne dochody wystarczają na bieżące utrzymanie rodziny. Skarżący wyjaśnił, że na utrzymaniu jego i żony pozostaje dwoje małoletnich dzieci (13 i 7 lat), aktualny dochód małżonków wynosi (za 2012 r.) 10.099,10 zł i 7.783,45 zł. Dochód teściowej skarżącego, z którą jego rodzina prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wynosi ok. 25.000 zł rocznie. Skarżący podał roczne zestawienie wydatków tego gospodarstwa: energia elektryczna- 2745,05 zł, woda i ścieki – 1510,20 zł, gaz – 1936,15 zł, telefon i Internet – 1350,84 zł, podatek od nieruchomości – 457 zł, koszty leków ubrań i wyżywienia dla wszystkich – ok. 2000-2500 zł miesięcznie. Skarżący wykazał ok. 2000 zasobów pieniężnych oraz samochód osobowy o wartości ok. 7500 zł. Oświadczył także, że z tytułu działalności uzyskuje ok. 850 zł brutto, żona ok. 1600 zł, teściowa ok. 2.283,60 zł. Do wniosku PPF dołączył zaświadczenie o dochodach swoich i żony oraz teściowej. Wezwany do złożenia wyjaśnień dotyczących sytuacji materialnej, skarżący przedłożył deklaracje VAT-7K za I i II kwartał 2013 r., zeznania podatkowe za 2011 i 2012 r. , udokumentował pobierane zasiłki z ubezpieczenia społecznego oraz wydatki w postaci opłat związanych z utrzymaniem domu (rodzina skarżącego mieszka w domu będącym własnością jego rodziców – wszystkie dokumenty przesłane na wezwanie załączono do sprawy o sygn. I SA/Rz 553/13). Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Z treści art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.z 2012 r., poz. 270 ze zm.)- zwanej dalej P.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - a takim jest wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych – następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika także, iż ciężar udowodnienia braku możliwości wydatkowania środków na pokrycie kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Na wstępie należy wyjaśnić, że przy rozpoznawaniu kwestii wpadkowej dotyczącej wniosku skarżącego wzięto pod uwagę łączną kwotę należnych od skarg wpisów (22.824 zł), mając dodatkowo na uwadze ewentualne późniejsze inne koszty, np. opłaty od skargi kasacyjnej. Bezsprzecznie dochody skarżącego i jego rodziny uległy znacznemu obniżeniu w porównaniu z okresem, którego dotyczą zaskarżone decyzje. Według PIT-36 za 2012 r. łączny przychód skarżącego wyniósł 59.832,49 zł, jego żony – 11.034,20 zł. W ostatecznym rozliczeniu skarżący wykazał stratę z prowadzonej działalności w wysokości 28.717,78 zł, przy czym należy mieć na uwadze że system podatkowy zezwala na odliczenie poniesionych strat, czyli kosztów transakcji przewyższających w danym okresie odpowiadające im przychody, od przyszłej podstawy opodatkowania, redukując w ten sposób kwotę przypadającego do zapłaty podatku. Wydatki związane z utrzymaniem te wykazane i oświadczone pokrywane są w całości z dochodów rodziny, nie ma konieczności zwracania się po pomoc z uwagi na niedostatek. Skarżący jest reprezentowany przez renomowaną kancelarię doradców podatkowych, co także nie pozostaje bez wpływu na ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy. Posiada pewne zasoby pieniężne, które pozwolą mu częściowo pokryć wydatki związane z prowadzonym postępowaniem sądowym. Zdaniem rozpoznającego wniosek zakres przyznanego prawa pomocy jest jak najbardziej adekwatny do obecnej sytuacji majątkowej skarżącego. Skarżący będzie bowiem zobowiązany do zapłaty kwoty odpowiadającej wysokości wpisu w sprawach skarg z zakresu zobowiązań podatkowych (500 zł), w pozostałej zaś części został zwolniony. W tym przypadku należy przyjąć analogicznie jak w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, że zwolnienie od kosztów sądowych nie powinno być całkowite, strona powinna uiścić pewną opłatę podstawową, która w porównaniu do wysokości ustalonego w zarządzeniu wpisu jest niewysoka. W działalności gospodarczej występują różnego rodzaju zobowiązania, wiążące się z wydatkami finansowymi. Do takich zaliczają się także wydatki sądowe, konieczne do dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze postępowania sądowego. . Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.