I SA/Rz 579/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska po rozpoznaniu w dniu 18 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie umorzenia zaległości podatkowej w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2009 r. - postanawia – oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na postanowienie wymienione w sentencji niniejszego postanowienia, J.S. (dalej: skarżący) zawnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, motywując wniosek biedą i złym stanem zdrowia. Podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i jeszcze inną osobą wymienioną we wniosku z imienia i nazwiska. Dochód tego gospodarstwa według oświadczenia wynosi łącznie 1251,10 zł brutto i pochodzi z tytułu uzyskiwanego przez skarżącego świadczenia rentowego. Jako majątek skarżący wyszczególnił dom o pow. 123 m² i nieruchomość rolną o pow. 1,68 ha (V i VI klasy z przeznaczeniem na zalesienie). Dla przedstawienia pełnego obrazu sytuacji materialnej, skarżący został wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia dotyczącego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych (k. 26). W odpowiedzi (k. 29 i nast.) wyjaśnił, że wszyscy domownicy żyją bardzo skromnie wyłącznie z dochodu w kwocie 1251,10 zł (ww. świadczenie skarżącego), nie pobierają jakichkolwiek zasiłków. Do wyjaśnień skarżący załączył kserokopie potwierdzeń zapłaty opłat związanych z utrzymaniem i faktur za energię, gaz, potwierdzenie wysokości zadłużenia kredytowego w lipcu 2009 r. (84.097 zł), opłat z tytułu ubezpieczenia samochodu (Fiat 126P z 1979 r.), kserokopie opakowań zażywanych leków i skierowań do poradni specjalistycznych. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. I SA/Rz 579/14 odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Skuteczne wniesienie sprzeciwu spowodowało, że postanowienie to utraciło moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.). Rozpoznając wniosek o prawo pomocy Sąd zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., osobie fizycznej przyznane zostaje prawo pomocy z jej wniosku w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. Oświadczenie skarżącego złożone w związku z ubieganiem się o przyznanie prawa pomocy jest dla Sądu niewiarygodne. Wątpliwości co do jego prawdziwości nasuwają się po analizie zadeklarowanego dochodu gospodarstwa domowego skarżącego, którym jest świadczenie z ubezpieczenia społecznego skarżącego w konfrontacji z aktami sprawy i dodatkowymi dokumentami, nadesłanymi na wezwanie. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zadeklarował wyłącznie dochody w kwocie 1251,10 zł i podkreślał, że żona jest osobą bezrobotną. Tymczasem z akt administracyjnych sprawy wynika, że prowadzi ona działalność gospodarczą (informacja naczelnika urzędu skarbowego o dochodach- k. 14 akt admin. oraz informacja z CEIDG – k. 28) i uzyskuje z tego tytułu przychody. J.S. nie przedłożył na wezwanie zeznań podatkowych (własnego, żony oraz wskazanej w druku PPF B.N.). Na ich podstawie możliwa byłaby weryfikacja sytuacji materialnej skarżącego i jego rodziny. Niewiarygodne dla Sądu jest bowiem oświadczenie wnioskodawcy, że rodzina (3 osoby) utrzymuje się wyłącznie z emerytury w kwocie 1251,10 zł, ponosząc poza zwykłymi podstawowymi kosztami utrzymania, jeszcze ciężar spłacania kredytu, którego rata wynosi ponad 60 % pobieranego świadczenia z ubezpieczenia społecznego (jego posiadanie również może budzić wątpliwości, ponieważ kserokopia dokumentu bankowego, będącego zawiadomieniem o wysokości raty pochodzi z 2009 r.). Zdaniem Sądu, takie okoliczności wskazują na inne, nie wymienione przez skarżącego źródła dochodów jego gospodarstwa domowego, wzbudzając tym samym wątpliwości co prawdziwości oświadczenia o dochodach tegoż gospodarstwa. Jest to o tyle prawdopodobne, że skarżący nie udokumentował dochodów i nie przedłożył zeznań podatkowych. Skarżący zadeklarował również, że posiada nieruchomość rolną o pow. 1,68 ha. Natomiast w zgłoszeniu dotyczącym oszacowania szkód, znajdującym się w aktach sprawy w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym o umorzenie zaległości podatkowej, skarżący oświadczył gospodarstwo rolne o pow. 7,27 ha. W treści druku formularza PPF znajdują się rubryki, które pozwalają na wnikliwe opisanie sytuacji podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, wręcz obligując do szczegółowych wyjaśnień (rubryka nr 9 "inne, dodatkowe informacje o stanie majątkowym", rubryka nr 11 "inne dane, które składający oświadczenie uważa za istotne"), a tych w kontekście przesłanek przyznania prawa pomocy w przypadku skarżącego, według Sądu, brak. Co prawda skarżący próbuje dowodzić istnienia tychże przesłanek, ale oświadczeniu o jego ubóstwie i niemożności wygospodarowania środków pieniężnych na koszty postępowania, które na obecnym etapie sprawy sprowadzają się do wpisu od skargi w wysokości 100 zł nie można dać wiary. Wywody skarżącego zawarte we wniosku i pismach kierowanych do Sądu sprowadzają się w tym wypadku do subiektywnej oceny sytuacji skarżącego i próby optymalizacji kosztów sporu sądowego. Nie znajdując przesłanek do zastosowania wobec skarżącego instytucji prawa pomocy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.