I SA/Rz 621/08

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-02-04

Skład orzekający: Sędzia NSA Jacek Surmacz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzedniego, powinien zostać oddalony, jeśli strona nie przedstawiła nowych okoliczności świadczących o zmianie sytuacji majątkowej?
Ratio decidendi
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzedniego, podlega merytorycznemu rozpoznaniu, jednakże powinien zostać oddalony, jeżeli sąd nie stwierdzi zmiany okoliczności sprawy. W sytuacji, gdy strona nie przedstawiła nowych okoliczności świadczących o spełnieniu przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., brak jest podstaw do odmiennej oceny jej sytuacji majątkowej.
Stan faktyczny
Skarżąca J. U. złożyła skargę kasacyjną, która została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu. Następnie złożyła zażalenie na postanowienie o odrzuceniu, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu i o przyznanie prawa pomocy. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały oddalone. Skarżąca powołała się na te same okoliczności majątkowe, co w poprzednich wnioskach, nie przedstawiając nowych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2010 r., w Wydziale I Finansowym na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skarg J. U. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) czerwca 2008 r. , nr (...) nr (...) nr (...) nr (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybień terminów do wniesienia odwołań, w związku z wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy, w postaci zwolnienia jej z obowiązku uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. I SA/Rz 621/08, o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej - postanawia - oddalić wniosek. Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. I SA/Rz 621/08, Sąd odrzucił skargę kasacyjną J. U., wniesioną przez jej pełnomocnika – adwokata od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 stycznia 2009 r., w związku z nieuiszczeniem należnego od niej wpisu stałego. Na to postanowienie skarżąca złożyła w dniu 30 kwietnia 2009 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) zażalenie, wnosząc jednocześnie o zwolnienie jej od opłaty sądowej od tego zażalenia. Tego samego dnia tj. 30 kwietnia 2009 r. J. U. złożyła, poprzez swojego pełnomocnika, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej i uiszczenia należnego od niej wpisu, również wnosząc o zwolnienie jej z obowiązku uiszczenia opłaty od tej skargi kasacyjnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonym na formularzu PPF, podała że dochód wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym (skarżącej, jej męża, dwóch córek, syna i matki) sprowadza się do zasiłku rodzinnego w wysokości 170 zł i emerytury matki 1200 zł miesięcznie. Nie posiada także innego majątku. Skarżąca wzywana o złożenie dodatkowego oświadczenia, odnośnie jej sytuacji majątkowej i przedłożenia odpowiednich dokumentów, nie ustosunkowała się do tej kwestii. Sąd postanowieniem z dnia 2 września 2009 r., sygn. I SA/Rz 621/08, odmówił przyznania J. U. prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu zażalenia skarżącej, postanowieniem z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. I FZ 435/09, oddalił przedmiotowe zażalenie. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że Sąd niezasadnie zajął się na tym etapie postępowania wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, gdyż zasadne byłoby bardziej rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej i ewentualne wyczerpanie toku instancji w tym zakresie. Dopiero bowiem rozpoznanie powyższych kwestii determinuje rzeczywistą potrzebę zajęcia się wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, dotyczącego wpisu od skargi kasacyjnej i od zażalenia. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że zażalenie na postanowienie z dnia 21 kwietnia 2009 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej jest wolne od wpisu, na podstawie art. 220 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.), ponieważ skarga kasacyjna została odrzucona w oparciu o art. 220 § 3 P.p.s.a. Postanowieniem z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. I SA/Rz 621/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 29 stycznia 2009 r., sygn. I SA/Rz 621/08. Zażalenie na to postanowienie wniosła J. U. za pośrednictwem pełnomocnika - adwokata, domagając się jego uchylenia i przywrócenia przedmiotowego terminu. Jednocześnie skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o zwolnienie jej z obowiązku uiszczenia opłaty sądowej od tego zażalenia, stwierdzając że znajduje się w ciężkiej sytuacji finansowej, gdyż jest osobą bezrobotną, utrzymującą wraz z mężem troje dzieci. Podała, że nadal aktualne pozostają okoliczności przedstawione w poprzednim oświadczeniu o stanie majątkowym oraz przedłożone dokumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Z treści art. 246 § 1 pkt 2, w związku z art. 245 § 3 P.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym – o co wnosi skarżąca – następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek wykazania tych okoliczności obciąża stronę o wnioskującą o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca w przedmiotowej sprawie, występując o zwolnienie jej od obowiązku uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 6 stycznia 2010 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu podkreśliła, że nadal aktualne są dane przedstawione w ostatnio złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym i osobistym. Chodzi w tym wypadku o oświadczenie złożone na formularzu PPF z dnia 17 maja 2009 r., gdyż nie składała ona już innych tego typu oświadczeń. Okoliczności przedstawione w treści wyżej wskazanego oświadczenia były przedmiotem oceny Sądu, który postanowieniem z dnia 2 września 2009 r., sygn. I SA/Rz 621/08, odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, zaś Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. I FZ 435/09, oddalił zażalenie na to orzeczenie. Ustosunkowując się do wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonego wraz z zażaleniem na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu należy stwierdzić, że Sąd w obecnym składzie podziela w całości stanowisko J. P. Tarno, zaprezentowane w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz". Warszawa 2006 (str. 603), iż ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzedniego, podlega merytorycznemu rozpoznaniu, jednakże powinien on zostać oddalony, jeżeli sąd nie stwierdzi zmiany okoliczności sprawy. Sytuacja taka ma właśnie miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ skarżąca, występując o przyznanie prawa pomocy, nie przedstawiła nowych okoliczności, które świadczyłyby o spełnieniu przez nią przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Niezmienność okoliczności opisanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynika bezsprzecznie z jej jednoznacznego oświadczenia, tym samym brak jest więc podstaw do odmiennej ich oceny, na obecnym etapie postępowania. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że co prawda wniosek o przyznanie prawa pomocy, w postaci zwolnienia z obowiązku uiszczenia opłaty (wpisu) od zażalenia na postanowienie, w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu, nie został złożony na formularzu PPF, jednakże skarżąca powołała się na oświadczenie złożone uprzednio, a spełniające tenże warunek formalny. Z tego też względu brak było podstaw do wzywania ją o uzupełnienie tego braku czy też, w dalszej kolejności, ewentualnego zwrotu wniosku, na podstawie art. 257 P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, o oddaleniu wniosku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło