I SA/Rz 627/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-10-15

Skład orzekający: Referendarz sądowy Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej zobowiązania cywilnoprawne, w tym spłata kredytów, świadczą o jej możliwościach płatniczych, a część tych zobowiązań została zaciągnięta na potrzeby innych osób lub związane z rozporządzeniem majątkiem?
Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Wartość przedmiotu zaskarżenia (45 zł) w stosunku do jej dochodów nie stanowi nadmiernego obciążenia. Ponadto, zaciągnięte kredyty świadczą o możliwościach płatniczych, a rozporządzenie majątkiem (np. przekazanie mieszkania bratu) nie uzasadnia przyznania prawa pomocy jako formy dofinansowania ze środków publicznych.
Stan faktyczny
R. N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie z kosztów sądowych. Wskazała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1400,24 zł brutto miesięcznie, jest współwłaścicielką nieruchomości rolnej i ponosi wydatki związane ze spłatą kredytu, utrzymaniem mieszkania oraz domu siostry. Wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 45 zł.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy R. N. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 15 października 2010 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku R. N. o przyznanie jej prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) lipca 2010 r., nr (...) w przedmiocie określenia opłaty od posiadania psów - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. R. N. wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym i wysokości dochodów podała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymując się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1 400,24 zł miesięcznie brutto. Odnośnie posiadanego majątku wnioskodawczyni oświadczyła, że wraz z dwoma innymi osobami jest współwłaścicielką nieruchomości rolnej o pow. 0,8954 ha. R. N. podała także, że ponosi wydatki z tytułu: spłaty kredytu zaciągniętego na wykup mieszkania (przekazanego bratu w 2010r.) w kwocie 400-500 złotych miesięcznie, kosztów utrzymania mieszkania w 1/3 części, w kwocie 300-500 zł miesięcznie, partycypowania w kosztach utrzymania domu, będącego własnością jej siostry w kwocie ok. 280 zł miesięcznie. Reszta jej emerytury jest przeznaczana na zakup leków, środków czystości, książek i innych rzeczy. Z treści art. 246 § 1 pkt 2, w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym – o co wnosi skarżąca w przedmiotowej sprawie – następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek wykazania przedmiotowych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, która winna złożyć wiarygodne, kompletne i przekonujące oświadczenie, zawierające dokładne dane odnośnie jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów oraz sytuacji osobistej, co wynika z brzmienia art. 252 § 1 P.p.s.a. Wnioskodawczyni w przedmiotowej sprawie nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. Mając bowiem na uwadze wartość przedmiotu zaskarżenia w przedmiotowej sprawie, wynoszącego 45 zł oraz wysokość uzyskiwanych przez nią dochodów nie sposób stwierdzić, że uiszczenie kosztów sądowych byłoby dla niej nadmiernym obciążeniem. Niezależnie od powyższego, okolicznością przemawiającą za przyznaniem stronie prawa pomocy nie może być fakt spłacania zobowiązań cywilnoprawnych, w tym wypadku kredytów bankowych. Należy bowiem w tym miejscu powtórzyć za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że zaciągnięte przez stronę kredyty świadczą o jej możliwościach płatniczych, przez co wyłączają możliwość przyznania jej prawa pomocy - post. Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2005 r., sygn. II GZ 56/05 (publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Dodatkowo, w przypadku wnioskodawczyni nie sposób nie zwrócić uwagi na fakt, że znaczna część tych zobowiązań została zaciągnięta na potrzeby związane z utrzymaniem nieruchomości należących do innych osób, a R. N. wyzbyła się własności mieszkania, przekazując go bratu. Wszystko to świadczy o tym, że jej aktualny stan majątkowy jest wynikiem dokonanych przez nią rozporządzeń, tym samym okoliczności z tym związane, niezależnie od motywów, którymi kierowała się wnioskodawczyni dokonując wyżej wymienionych czynności, nie przemawiają za przyznaniem jej prawa pomocy, będącego formą dofinansowania ze środków publicznych. Przyznanie prawa pomocy powinno bowiem mieć miejsce jedynie w przypadkach wyjątkowych, obiektywnie uzasadnionych. Mając więc na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., w związku z w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło