I SA/Rz 634/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 11 października 2010 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku Z. W. o przyznanie mu prawa pomocy, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia (...) lipca 2010 r., nr (...), w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za sierpień 2008 r. - postanawia – 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Z. W. wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia (...) lipca 2010 r., poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu, złożonym na formularzu urzędowym PPF stwierdził, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, z uwagi na swoją trudną sytuację majątkową, będącą efektem nałożenia na niego przez organy skarbowe wielomilionowych zobowiązań, a także działania jego byłej żony, która odwołała go z funkcji prezesa zarządu spółki, w której pełnił tę funkcję. Wnioskodawca oświadczył także, że aktualnie jedynie formalnie prowadzi działalność gospodarczą, gdyż w praktyce nie ma środków na jej podjęcie. Wskazał również na brak możliwości podjęcia przez niego pracy zarobkowej, co jest spowodowane stanem jego zdrowia psychicznego i fizycznego. Z oświadczenia Z. W. wynika ponadto, że powadzi on wspólne gospodarstwo domowe wraz z rodzicami, którzy uzyskują dochody z tytułu świadczeń emerytalnych, wynoszące odpowiednio: 800 i 2 200 zł miesięcznie. Nie posiada żadnego majątku, zarówno ruchomego jak i nieruchomości, papierów wartościowych czy też oszczędności. Wnioskodawca dołączył do oświadczenia o swoim stanie rodzinnym i majątkowym: zestawienie do zaliczki na rozliczenie roczne (PIT-36 L) z czerwca 2010 r., z którego wynika, że osiągnął on stratę w wysokości 3 191,88 zł, kopię zeznania podatkowego PIT 37 za 2009 r., z którego wynika, że w tymże roku podatkowym osiągnął dochód w wysokości 7 364,90 zł, informację o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej za rok 2009, z której wynika, że osiągnął on dochód w wysokości 1 348,66 zł, a także dokumentację medyczną dotycząca przebiegu leczenia. W kolejnym oświadczeniu złożonym w wykonaniu wezwania do złożenia dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym Z. W. stwierdził, że nie wystąpił o zawieszenia prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, nie posiada żadnych środków trwałych ani wierzytelności, nie korzysta też z pomocy społecznej. Przedłożył ponadto: kopie deklaracji składanych na poczet podatku od towarów i usług, z których wynika, że jego przychód z tytułu sprzedaży towarów i usług w okresie od marca do sierpnia 2010 r. wyniósł 108 334 zł, natomiast jego wydatki na nabycie opodatkowanych towarów i usług wyniosły w tym okresie 116 613,63 zł, wyciąg z rachunku bankowego, kopie faktur, w tym faktur prognozowanych, za energię elektryczną, za okres od 4 lutego 2010 do 1 grudnia 2010, oświadczenie, że jego dług względem (...) S.A. wynosi 653 841,98 zł, natomiast wobec (...) 25 906,12 zł. Z. W. dołączył do dodatkowego oświadczenia kserokopie wniosku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 1 czerwca 2006 r. o przyznanie mu renty z tytułu niezdolności do pracy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1, w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym – o co wnosi skarżący w przedmiotowej sprawie – następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, która winna złożyć wiarygodne oświadczenie w tym przedmiocie, zawierające dokładne dane odnośnie jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, ponoszonych wydatków oraz sytuacji osobistej. Mając na uwadze brzmienie wyżej przytoczonych regulacji P.p.s.a. należy stwierdzić, że sformułowanie ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym świadczy o tym, że instytucja ta winna mieć charakter wyjątkowy, znajdując zastosowanie jedynie w szczególnych przypadkach, w których brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania wynika obiektywnie z okoliczności rzutujących bezpośrednio na zakres możliwości finansowych i majątkowych osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. W niniejszej sprawie nie sposób natomiast stwierdzić, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Co prawda, w zakresie swojej działalności gospodarczej nie osiąga on wysokich obrotów, jednakże nie można zgodzić się z jego twierdzeniami, że działalności tej faktycznie nie prowadzi. Z przedłożonych przez niego deklaracji VAT wynika, że wyłączając jedynie styczeń i luty 2010 r., cały czas realizuje dostawy towarów i usług na terytorium kraju, nabywając przy tym towary i usługi. Wykazuje także w tym czasie nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. Ponadto, w tym miejscu należy podkreślić, że wykazywanie straty podatkowej w podatku dochodowym, co ma miejsce w przypadku wnioskodawcy, będącej między innymi wynikiem zastosowania poszczególnych instytucji prawa podatkowego, nie uzasadnia stwierdzenia, że działalność ta jest w całości deficytowa. Na ocenę sytuacji majątkowej wnioskodawcy wpływa także fakt, że nie posiada on na utrzymaniu żadnych innych osób, gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z rodzicami, którzy w znacznym stopniu przyczyniają się do pokrycia kosztów wspólnego utrzymania co wynika chociażby z faktu, że wezwany do przedłożenia rachunków za media przedstawił on jedynie faktury za energię elektryczną (jedną opłaconą i dwie prognozowane), wystawione na jego nazwisko. Na tej podstawie można więc wysnuć wniosek, że nie ponosi on innych kosztów związanych z utrzymaniem, gdyż w żaden sposób tego nie udokumentował. Z. W. nie wykazał spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jednakże na podstawie złożonych przez niego oświadczeń i przedstawionych dokumentów można stwierdzić, że poniesienie przez niego pełnych kosztów postępowania byłoby dla niego nadmiernym obciążeniem, skutkującym pozbawieniem go koniecznego utrzymania. Do kosztów przekraczających możliwości finansowe wnioskodawcy należy zaliczyć bowiem koszty wpisu w sprawie, wynikającego ze znacznej wartości przedmiotu zaskarżenia. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.