I SA/Rz 678/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska / spr./ Sędziowie WSA Tomasz Smoleń WSA Kazimierz Włoch Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 listopada 2014r. spraw ze skarg T. K. na postanowienia Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2014r. - nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013 rok , - nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich na 2013 rok - oddala skargi - I SA/Rz 678/14 UZASADNIENIE Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (powoływany dalej jako organ I instancji) wydał w dniu [...] kwietnia 2014 r. w stosunku do T. K. decyzje: - nr [...] w przedmiocie płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na 2013 rok, - nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2013 rok. Decyzje powyższe, z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia od nich odwołania, doręczone zostały adresatowi T. K. w dniu 14 kwietnia 2014 r. Odwołania od tych decyzji wniesione zostały przez T. K. – działającego przez ustanowionego pełnomocnika - w dniu 20 maja 2014 r. (data nadania pocztowego) i zawarte w nich zostały wnioski o przywrócenie terminu do ich zniesienia. Na uzasadnienie tych wniosków podano, że T. K. zgłosił się do radcy prawnego - obecnego pełnomocnika – po poradę prawną w dniu 13 maja 2014 r. i uzyskał informację o konieczności wniesienia odwołań ze względu na poważne skutki adresata decyzji, jeśli staną się one prawomocne. Postanowieniami z dnia [...] czerwca 2014 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (powoływany dalej jako organ II instancji) odmówił T. K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od każdej z decyzji wymienionych na wstępie, powołując się na art. 59 § 1, art. 124 § 1, art. 126, art. 129 § 2 w związku z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) - powoływany dalej jako Kpa. W uzasadnieniu powyższych postanowień organ II instancji wskazał, że skoro decyzje organu I instancji doręczone zostały adresatowi w dniu 14 kwietnia 2014 r., to termin do wniesienia od nich odwołania upływał z dniem 28 kwietnia 2014 r., a odwołania wniesiono dopiero w dniu 20 maja 2014 r. Przywrócenie terminu jest możliwe jeśli wniosek złożony zostanie w terminie 7 dni od dnia ustania przeszkody, równocześnie z wnioskiem dokonana zostanie czynność i strona uprawdopodobni, że niedokonanie czynności w terminie, nastąpiło bez jej winy. W niniejszych sprawach nie została spełniona ta ostatnia przesłanka czyli uprawdopodobnienie braku winy, gdyż uzyskanie porady prawnej po terminie na wniesienie odwołania, nie stanowi okoliczności usprawiedliwiających niedochowanie terminu na jego wniesienie. Ponadto nie zostały podane żadne okoliczności wskazujące na uniemożliwienie stronie uzyskania porady prawnej w terminie wcześniejszym ani na okoliczności trudne do przezwyciężenia dla dokonania czynności w terminie. T. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargi na opisane wyżej postanowienia wnosząc o ich uchylenie jako wydanych z naruszeniem art. 58 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 8 i art. 107 § 3 Kpa. Skarżący zarzucił, że uprawdopodobnił brak swojej winy w uchybieniu terminu, ponieważ wskazał, że po poradę prawną zgłosił się w dniu 13 maja 2014 r. i uzyskał wówczas informację o konieczności wniesienia odwołań. Opóźnienie we wniesieniu odwołań było skutkiem niewiedzy i nieznajomości prawa u skarżącego i z tych powodów nie można mu przypisać winy, tym bardziej, że pouczenia o prawie do wniesienie odwołań zawarte w decyzjach zostały skonstruowane "w oparciu o nieoznaczony krąg potencjalnych odbiorców" i nie uwzględniały tego konkretnego adresata czyli osoby uczciwej i rozsądnej, bez wiedzy prawniczej. Nadto w skargach zarzucono, że organ II instancji nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego spraw, nie przeprowadził koniecznych dowodów, w uzasadnieniach postanowień wyraził subiektywną opinię, "nie popartą o doktrynę czy orzecznictwo". W odpowiedziach na skargi organ II instancji wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonych postanowieniach. Rozpoznając wniesione skargi – po połączeniu spraw do łącznego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia – Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak wynika z okoliczności podniesionych wyżej, decyzje organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2014 r. doręczone zostały skarżącemu T. K. w dniu 14 kwietnia 2014 r. z prawidłowym pouczeniem co do sposobu i terminu odwołania tj. zgodnym z art. 129 § 1 i § 2 w związku z art. 127 § 1 i § 2 Kpa a mianowicie, że odwołanie należy wnieść do organu II instancji za pośrednictwem organu I instancji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Termin do wniesienia odwołań w niniejszych sprawach upływał więc z dniem 28 kwietnia 2014 r., a wniesione zostały w dniu 20 maja 2014 r. wraz z wnioskami o przywrócenie terminu do ich wniesienia. Zgodnie z art. 58 Kpa, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy ( § 1), z tym, że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i równocześnie dopełnić tej czynności dla której określony był termin (§ 2), a istotną okolicznością jest, że nie jest dopuszczalne przywrócenie terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu (§ 3). W niniejszych sprawach skarżący twierdzi, że o konieczności wniesienia odwołań dowiedział się w dniu 13 maja 2014 r., co nie jest równoznaczne z ustaniem przyczyny uchybienia terminu, bo za taką przyczynę nie można uznać niewiedzy czy nieznajomości prawa, skoro – jak wskazano wyżej – w decyzjach organu I instancji zawarte były prawidłowe pouczenia i są to pouczenia pisemne i zrozumiałe, bo określają termin i adresata odwołania oraz sposób jego przesyłania, zaś żaden przepis prawa nie nakłada na organy obowiązku pouczenia o skutkach wniesienia bądź nie wniesienia odwołania. Jeśli skarżący nie zrozumiał treści pouczenia, to chyba trudno przyjąć – i skarżący na to wskazuje – że nie rozumiał terminu 14 dni, a przecież w tym okresie mógł skorzystać z pomocy – wyjaśnienia, niekoniecznie nawet od osoby z wykształceniem prawniczym. Powyższe okoliczności, niezależnie od kwestii niezachowania terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu - świadczą także o tym, że skarżący – jak zasadnie przyjął organ II instancji – nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołań. Uzyskanie przez skarżącego – jak twierdzi - w dniu 13 maja 2014 r. porady prawnej o celowości wniesienia odwołań, nie stanowi żadnej przesłanki do przywrócenia terminu, bo z tego twierdzenia nie wynika, z jakiego powodu zgłosił się po taką poradę już po upływie terminu do wniesienia tychże odwołań. Skarżący ani w odwołaniach zawierających wnioski o przywrócenie terminu, ani w skargach na odmowne postanowienia organu II instancji nie wskazuje na jakiekolwiek okoliczności (zdarzenia, sytuacje, przeszkody itp.), które uniemożliwiały mu lub w znaczący sposób utrudniały bądź od razu wniesienie odwołań w terminie ustawowym, bądź skorzystanie w tymże terminie z pomocy – porady innej osoby. W uwzględnieniu naprowadzonych wyżej okoliczności Sąd nie znalazł żadnych podstaw do zakwestionowania zaskarżonych postanowień pod kątem ich niezgodności z prawem i wobec tego skargi, jako nieuzasadnione, oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).