I SA/Rz 687/09

PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-12-09

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania sądowoadministracyjnego, która wnioskuje o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej takie zwolnienie. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a przedstawione przez niego informacje dotyczące sytuacji materialnej były niewystarczające i niepoddające się ocenie.
Stan faktyczny
Skarżący M.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił jego skargę na decyzję Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Skarżący zadeklarował posiadanie domu i gospodarstwa rolnego, a jako dochód wskazał emeryturę, którą w całości wydatkuje na leki i wyżywienie. Na wezwanie sądu do uzupełnienia informacji, skarżący podał, że z gospodarstwa nie uzyskuje dochodów, nie korzysta z mediów z powodu uszkodzeń, a dom i stodoła są nieukończone po pożarze.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia[...] maja 2009r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2007 - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący M.K. w sprawie opisanej w sentencji niniejszego postanowienia, po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w dniu 22 października 2009 r. wyroku oddalającego skargę, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jako majątek zadeklarował dom mieszkalny i gospodarstwo rolne. Podał, że uzyskuje dochody z tytułu emerytury, które wydatkuje w całości na zakup lekarstw (zaawansowana choroba) i wyżywienie. Na wezwanie o dodatkowe oświadczenie o stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, skierowane w ramach uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- zwanej dalej P.p.s.a., skarżący oświadczył, że z gospodarstwa rolnego nie uzyskuje dochodów, w gospodarstwie domowym nie korzysta z energii elektrycznej i gazu z powodu- jak podał- uszkodzeń (popsucia). Oświadczył także, iż dom i stodoła po pożarze pozostają nieukończone. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Instytucja zwana prawem pomocy, uregulowana w powołanej wyżej ustawie obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika (adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego) i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskującego zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania. W przypadku wnioskowania o prawo pomocy w zakresie całkowitym - jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie - strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. Dlatego zwrócono się do wnioskodawcy o wyjaśnienia, które pozwoliłyby na poznanie jego sytuacji i podjęcie rozstrzygnięcia. Takie wnikliwe badanie znajduje swoje usprawiedliwione podstawy, bowiem środki pochodzące na pokrywanie kosztów pomocy prawnej przyznawanej w ramach instytucji prawa pomocy są środkami publicznymi, a zatem ich rozdysponowanie podlega pewnych ścisłym regułom. Rozpoznający wniosek referendarz sądowy zwrócił się do skarżącego wezwaniem o podanie podstawowych informacji o sytuacji materialnej, a to o podanie wysokości pobieranego świadczenia emerytalnego, kosztów związanych z utrzymaniem, wydatków związanych ze stanem zdrowia, informacji o ewentualnej pomocy otrzymywanej od instytucji i osób trzecich. Skarżący w odpowiedzi (pismo z dnia 4 grudnia 2009r.) nie wskazał na konkrety, tj. nie podał ani nie udokumentował wysokości emerytury, nie oświadczył ile wydaje na leczenie, czy dysponuje pojazdami mechanicznymi. Z nadesłanych wyjaśnień wynika, że leczy się prywatnie, ponosi pełną odpłatność za leki, poza emeryturą nie osiąga żadnych dochodów, w tym z gospodarstwa, nie korzysta z energii elektrycznej, gazu, bieżącej wody. Podane informacje nie poddają się ocenie i weryfikacji przez rozpoznającego wniosek; w istocie brak jest jakichkolwiek danych i to zarówno we wniosku PPF jak też w nadesłanym na wezwanie piśmie, na podstawie których można by ocenić sytuację skarżącego. Przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. będący podstawą zastosowania prawa pomocy, obliguje do przyznania prawa pomocy w przypadku spełnienia przesłanek do jego uzyskania, wyraźnie przy tym wskazując (określenie: "gdy osoba ta wykaże"), że to na wnoszącym o jego przyznanie spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji do tego uprawniającej - w tym wypadku - że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).Treść poszczególnych rubryk formularza PPF jak również treść wezwania nie budzi wątpliwości podanie jakich informacji jest wymagane. Tego rodzaju informacje są wymagane od starających się o zwolnienie z ponoszenia wszelkiego rodzaju ciężarów, w tym opłat sądowych. Brak danych w tym zakresie, które pochodzą od strony, wiążą się z negatywnymi skutkami dla tej strony. W konkluzji należało wnioskowi odmówić, ponieważ brak jest przesłanek do udzielenia zwolnienia w zakresie o jaki ubiega się skarżący. Mając na względzie przytoczone okoliczności, na postawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło