I SA/Rz 688/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie - Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2009r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych za 2008r. - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy Skarżąca H. K. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 23 czerwca 2009r. podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką. Podstawą jej utrzymania jest emerytura w wysokości 1.064zł (netto) miesięcznie oraz wynagrodzenie za pracę w wysokości 447zł (netto) miesięcznie. Jej matka otrzymuje emeryturę w wysokości 560zł (netto) miesięcznie. W skład majątku skarżącej wchodzi dom o powierzchni 100m2 oraz nieruchomość rolna o powierzchni 3,50ha. Jest ona także właścicielką ciągnika rolniczego (rok produkcji 1970) na zakup którego zaciągnęła kredyt w wysokości 10.000zł. Zwolnienie z kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej jako p.p.s.a. - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ubiegająca się o pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy która ma charakter wyjątkowy i nie może być nadużywana jest także zapewnienie stronie prawa do sądu w sytuacji, gdy z przyczyn od siebie niezależnych nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania. Prawo pomocy zapewnia stronie możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem, w sytuacji gdy znajduje się ona w ciężkich warunkach materialnych. Główną zatem przesłanką decydującą o przyznaniu stronie prawa pomocy jest jej stan majątkowy, w tym osiągane dochody. Uwzględniając okoliczności wskazane w uzasadnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy uznał, że brak jest przesłanek do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Wnosząc sprawę do Sądu strona musi liczyć się z obowiązkiem poniesienia pewnych kosztów, dla których powinna znaleźć pokrycie we własnych dochodach. Na pokrycie kosztów sądowych, strona winna znaleźć środki nawet kosztem ograniczenia innych wydatków, chyba żeby tego rodzaju wysiłek wiązał się z uszczerbkiem w niezbędnych kosztach utrzymania - co dopiero uprawniałoby do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Dokonana ocena sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącej z uwzględnieniem sytuacji osobistej i osiąganych dochodów pozwala przyjąć, iż jest ona jednak w stanie ponieść koszty sądowe w tym wymagany na obecnym etapie postępowania wpis od skargi w wysokości 200zł. Mimo, iż według złożonego przez skarżącą oświadczenia, nie posiada ona żadnych oszczędności, to osiąga stały dochód w wysokości okolo 1.500zł (netto) miesięcznie i obciążają ją przede wszystkim zwykłe koszty utrzymania. Wysokość uzyskiwanego przez skarżącą dochodu przy uwzględnieniu ponoszonych przez nią codziennych wydatków związanych ze zwykłymi kosztami utrzymania oznacza, że może ona ponieść ewentualne koszty postępowania, nie przekraczając jednocześnie granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Mając na uwadze przedstawione okoliczności referendarz sądowy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.