I SA/Rz 708/17
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-01-09
Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Tokarz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Brak wystarczających informacji o jego dochodach, wydatkach oraz sytuacji majątkowej uniemożliwił dokonanie rzetelnej oceny jego zdolności płatniczych.Stan faktyczny
Wnioskodawca BB złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu majątkowym podał, że nie pracuje, nie osiąga dochodów, mieszka z matką utrzymującą się z renty, jest właścicielem działki, ciągnika i samochodu. Z powodu niedostatecznych danych, referendarz sądowy wezwał go do ujawnienia dodatkowych informacji. Wnioskodawca nie przedstawił jednak wystarczających danych dotyczących jego dochodów, wydatków ani sytuacji majątkowej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku BB o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi BB na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [.] z dnia [.] września 2017 r. nr w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2006 r. - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy.
BB wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podał, że nie pracuje, nie osiąga żadnych dochodów. Mieszka z matką, która utrzymuje się z renty. Jest właścicielem działki o pow. 5 ar, ciągnika i samochodu. Innych informacji w formularzu nie zamieścił, w tym na temat codziennych wydatków.
Z powodu niedostatecznych danych o stanie majątkowym w dniu 13 grudnia 2017 r. wezwałem wnioskodawcę, w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", o ujawnienie dodatkowych informacji.
W odpowiedzi skarżący oświadczył, że nie korzysta z pomocy społecznej, żadnej renty, nie wykonuje żadnych przelewów, u matki mieszka jako lokator, za granicę wyjeżdża ze znajomym, dlatego nie korzysta z posiadanych pojazdów. Nie posiada rachunków bankowych.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego przesłanek tych nie wykazano.
Ze złożonego oświadczenia majątkowego wynika, że skarżący mieszka z matką, ale jej dochody i koszty utrzymania mieszkania nie są znane, jako że nie podał ani wysokości renty matki ani nie nadesłał kopii rachunków dowodzących ponoszonych wydatków domowych i nie wskazał, kto i w jakim zakresie je ponosi. Nie udało się także poznać wysokości dochodów samego wnioskodawcy, choćby z prac dorywczych. Skoro zaś nie korzysta z pomocy społecznej, to musi posiadać inne źródło pozyskiwania dochodów pozwalających mu zaspokajać podstawowe codzienne potrzeby bytowe. Nie podał również, czy pozostając bez pracy posiada status osoby bezrobotnej, choć podał, że wyjeżdża ze znajomym do pracy za granicę. Nie wyjaśnił jednak, jakie osiąga z tego tytułu dochody, choćby prace te miały charakter dorywczy. Nie podał także marki i szacunkowej wartości posiadanych pojazdów mechanicznych poprzestając na oświadczeniu, że skoro za granicę jeździ ze znajomym to z własnych pojazdów nie korzysta.
Brak wszystkich ww. informacji uniemożliwił mi dokonanie oceny, czy poniesienie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi, może narazić wnioskodawcę na uszczerbek w podstawowym utrzymaniu. Nie miałem możliwości odniesienia przewidywanych kosztów sądowych związanych z niniejszą sprawą do realnych możliwości płatniczych strony. Wykazanie zaś przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa należy do wnioskodawcy, który z mocy art. 255 Ppsa ma obowiązek współdziałania z referendarzem w wyjaśnianiu jego rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej i zdolności płatniczych, a wszelkie uchybienia w tym zakresie obciążają stronę ubiegającą się o prawo pomocy. Referendarz nie dysponuje bowiem możliwością zwracania się do instytucji i podmiotów o informacje o wnioskodawcy, lecz bazuje tylko na tym, co zostanie mu przedłożone przez stronę.
Zaniechanie udzielenia precyzyjnych wyjaśnień i dokumentów miało negatywny wpływ na możliwość dokonania rzetelnej oceny wniosku. Dlatego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, odmówiłem jego uwzględnienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło