I SA/Rz 710/12

PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-08-29

Skład orzekający: Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndykowi masy upadłości osoby prawnej można przyznać prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli spółka posiada środki na koncie i aktywa trwałe, mimo że majątek nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich wierzycieli?
Ratio decidendi
Syndykowi masy upadłości osoby prawnej nie można przyznać prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeżeli spółka posiada środki finansowe na koncie oraz aktywa trwałe, które wielokrotnie przewyższają wysokość wpisu sądowego. Okoliczność, że majątek upadłej spółki nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich wierzycieli, nie ma wpływu na ocenę możliwości pokrycia przez syndyka kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, gdy spółka nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym i posiada środki na bieżącą działalność.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Syndyk wykazał, że kapitał zakładowy spółki wynosił ponad 732 tys. zł, wartość środków trwałych ponad 4,4 mln zł, a stan konta na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił ponad 220 tys. zł. Zaznaczył, że suma wierzytelności wynosi około 10 mln zł i majątek nie wystarczy na ich zaspokojenie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy Syndykowi Masy Upadłości "A" Sp. z o.o. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2012 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku Syndyka Masy Upadłości "A" Sp. z o.o. z siedzibą w L., w upadłości likwidacyjnej, o przyznanie mu prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) czerwca 2012 r., nr: nr (...), w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług za październik 2006r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Syndyk Masy Upadłości "A" Sp. z o.o. z siedzibą w L., w upadłości likwidacyjnej – zwanej dalej: spółką, wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, podając w oświadczeniu o stanie majątkowym, że Sąd Rejonowy w R., postanowieniem z dnia 11 stycznia 2012 r. , sygn. [...], ogłosił upadłość likwidacyjną spółki. Dodał także, że za zgodą sędziego komisarza, na bazie majątku upadłej spółki prowadzona jest działalność gospodarcza, pozwalająca na wykorzystanie zgromadzonych komponentów do produkcji. Z przedmiotowego oświadczenia wynika również, że wysokość kapitału zakładowego upadłej spółki wynosi 732 630,28 zł, natomiast wartość wchodzących w skład masy upadłości środków trwałych, wg. bilansu na dzień ogłoszenia upadłości, 4 463 955,98 zł. Syndyk podał również, że stan konta upadłej spółki wynosił na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy 220 190,95 zł, zaś suma zgłoszonych w postępowania upadłościowym wierzytelności około 10 000 000 zł. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy podkreślono także, że zarówno majątek upadłej spółki jak i zgromadzone środki finansowe, a także ewentualna nadwyżka ze zwrotu VAT, nie wystarczą na zaspokojenie wierzycieli, zwłaszcza że część środków pochodzących z funduszów masy upadłości przypadnie na koszty postępowania upadłościowego. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 13 sierpnia 2012 r., 2 000 zł. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2, w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270, zwanej dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z powołanego przepisu wynika więc, że rozpatrując wniosek osoby prawnej najpierw należy zbadać czy faktycznie nie dysponuje ona środkami na pokrycie kosztów związanych z zawisłą przed sądem sprawą, gdyż tylko w takiej sytuacji sąd, czy też rozpoznający wniosek referendarz sądowy może, w ramach przyznanego mu uznania, zadecydować ewentualnie o zastosowaniu instytucji prawa pomocy. W niniejszym przypadku z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wystąpił syndyk masy upadłości spółki z ograniczona odpowiedzialnością, który zgodnie z art. 144 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361, ze zm.) prowadzi postępowania sądowe dotyczące masy upadłości w imieniu własnym, jednakże na rachunek upadłego. Z tego też względu do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy znajdzie zastosowanie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., dotyczący wniosków pochodzących od osób prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. Na podstawie złożonego przez Syndyka oświadczenia nie sposób jest stwierdzić, że nie ma on dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania, ponieważ stan konta upadłej spółki, na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynosił 220 190,95 zł, zaś wartość środków trwałych, według bilansu sporządzonego na dzień poprzedzający ogłoszenie upadłości likwidacyjnej - 4 463 955,98 zł. Kwoty te wielokrotnie przewyższają wysokość wpisu w przedmiotowej sprawie, dlatego też twierdzenia Syndyka co do niemożności jego uiszczenia nie znajdują uzasadnienia. Argumentem za przyznaniem Syndykowi prawa pomocy nie może być także fakt, że wchodzący w skład masy upadłości majątek nie wystarcza na zaspokojenie roszczeń wszystkich wierzycieli w postępowaniu upadłościowym, gdyż okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę możliwości pokrycia przez Syndyka kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, na obecnym etapie postępowania upadłościowego. Upadła spółka nadal bowiem funkcjonuje w obrocie gospodarczym, posiada środki na bieżącą działalność, która to działalność obejmuje również dochodzenie praw w postępowaniach sądowych, trudno więc znaleźć w tej sytuacji uzasadnienie dla pokrycia kosztów związanych z tymi postępowaniami ze środków publicznych. Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., w związku z w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło