I SA/Rz 710/14
WyrokWSA w Rzeszowie2014-10-21
Skład orzekający: Grzegorz Panek, Małgorzata Niedobylska, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji gospodarczych?Ratio decidendi
Podatnik nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji gospodarczych. Prawo do odliczenia podatku naliczonego jest warunkowe i wynika nie tylko z posiadania faktury, ale przede wszystkim z faktycznego nabycia towaru lub usługi od podmiotu widniejącego na fakturze jako sprzedawca.Stan faktyczny
Skarżący J. C. zakwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, która określiła mu zobowiązanie w podatku od towarów i usług za czerwiec 2008 roku. Organy podatkowe uznały, że faktury VAT dotyczące prac glazurniczych, wystawione przez A. Sp. z o.o., nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji, a zatem podatnik nie miał prawa do odliczenia wykazanego w nich podatku naliczonego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zarządzono zwrot nadpłaconego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 października 2014r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2014r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2008 roku 1) oddala skargę, 2) zarządza od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz skarżącego J. C. zwrot kwoty 65 (słownie: sześćdziesiąt pięć) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od skargi.
I SA/Rz 710/14
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2014r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania J. C. (dalej: podatnik/skarżący) od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] lipca 2013r. nr [...], określającej w podatku od towarów
i usług z czerwiec 2008r. zobowiązanie podatkowe w wysokości 16.961zł, utrzymał
w mocy decyzje organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, że wobec podatnika prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą B. J. C., przeprowadzono kontrolę w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za 2008r.
Decyzją z dnia [...] lipca 2012r., nr [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2008r., w wysokości 16.961zł. Od ww. decyzji podatnik złożył odwołanie.
Dyrektor Izby Skarbowej, decyzją z dnia [...] listopada 2012r.,
nr [...] uchylił w całości decyzję wydaną przez organ I instancji
i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W ponownym postępowaniu organ kontroli skarbowej ustalił, że podatnik
w rejestrze zakupu VAT za czerwiec 2008r. zaewidencjonował trzy faktury VAT:
z 11 czerwca 2008r. nr 15/06/2008, z 17 czerwca 2008 r. nr 23/06/2008
i z 20 czerwca 2008r. nr 30/06/2008, na łączną wartość netto 67.000 zł i podatek VAT 14.740 zł. Na fakturach tych jako sprzedawca widnieje A. Sp. z o.o., ul. [...]. Dotyczą one wykonania prac glazurniczych na obiektach L., H. L. przy ul. [...]. Wynikająca z tych faktur kwota 14.740zł została wykazana w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2008r. jako podatek naliczony do odliczenia.
Organ I instancji uznał, że ww. faktury nie odzwierciedlają rzeczywiście dokonanych transakcji gospodarczych pomiędzy wskazanymi w nich podmiotami,
w związku z tym podatnik nie miał prawa do rozliczenia w badanym okresie podatku wynikającego z ww. faktur VAT. Ponadto organ stwierdził, że w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2008r., podatnik wykazał łącznie podatek naliczony z tytułu nabycia towarów i usług pozostałych w kwocie 17.235zł, natomiast suma kwot podatku VAT, określonych w fakturach ujętych w rejestrze nabyć za czerwiec 2008r. wynosiła 17.199,69 zł. W związku z tym zawyżenie zadeklarowanego podatku naliczonego wyniosło 35zł.
W konsekwencji organ I instancji ustalił, że podatnik w rozliczeniu podatku od towarów i usług za czerwiec 2008r. zawyżył podatek naliczony o kwotę 14.775zł.
Decyzją z dnia [...] lipca 2013r., nr [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2008r., w wysokości 16.961zł.
Od powyższej decyzji podatnik złożył odwołanie.
Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy stwierdził, że
z przepisów art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. a oraz art. 88 ust. 3 a pkt 4 lit. a ustawy
z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (j.t. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) – dalej: ustawa o VAT, wynika, że podstawę do obniżenia podatku należnego stanowić może jedynie faktura wystawiona przez podmiot będący podatnikiem podatku od towarów i usług, w związku ze zrealizowaniem przez niego czynności opodatkowanych. Każda wystawiona faktura musi odzwierciedlać rzeczywiste nabycie towarów lub usług, co oznacza, że musi dokumentować faktyczne wykonanie czynności przez podmiot opisany na niej jako wykonawca.
W sytuacji, gdy faktura odnosi się do czynności zrealizowanej przez podmiot nie będący jej wystawcą stosownie do ww. przepisów, brak jest możliwości odliczenia podatku z niej wynikającego. Prawo do odliczenia podatku jest następstwem powstania obowiązku podatkowego z tytułu faktycznej czynności podatnika wystawiającego fakturę, czyli obowiązku podatkowego powstałego na poprzednim etapie obrotu. Jeżeli do takiej faktycznej czynności opodatkowanej nie doszło to nie powstaje obowiązek podatkowy, a tym samym prawo do odliczenia podatku.
Zakwestionowane w postępowaniu faktury: nr 15/06/2008 z dnia 11 czerwca 2008r., nr 23/06/2008 z dnia 17 czerwca 2008r., nr 30/06/2008 z dnia 20 czerwca 2008r., w których jako sprzedawca widnieje A. Sp. z o.o., dotyczyły wykonania prac glazurniczych na obiektach L. oraz H. L. przy ul. [...] w W.
W postępowaniu kontrolnym ustalono, że w 2008r. J. C. (B.) podjął współpracę ze Spółką z o.o. S.. W dniu 28 kwietnia 2008r. podatnik przyjął zlecenie na kompletne wykonanie prac - aranżacji pomieszczeń dla najemcy L., w budynku biurowym H. w W. przy ul. [...]. Z Protokołu z Negocjacji z dnia 16 kwietnia 2008r. dotyczącego ww. inwestycji wynika, że podzlecanie robót wymagało bezwarunkowo wyraźnej zgody Zleceniodawcy tj. S. Sp. z o.o. Zleceniobiorca tj. podatnik zadeklarował, że nie zamierza podzlecać części swoich robót.
Natomiast w dniu 30 kwietnia 2008r. w ramach umowy podwykonawczej nr 47/7040, podatnik przyjął zlecenie na kompleksowe wykonanie robót glazurniczych w toaletach i w pomieszczeniach użytkowych garażu oraz robót posadzkowych na klatkach schodowych i w holu windowym garażu budynku L. przy ul. [...] w W., na podstawie Protokołu Negocjacji z dnia 16 kwietnia 2008r. Zgodnie z jego zapisami podzlecanie robót wymagało bezwarunkowo wyraźnej zgody Zleceniodawcy tj. S. Sp. z o.o. Również w tym przypadku Zleceniobiorca tj. podatnik zadeklarował, że nie zamierza podzlecać części swoich robót.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej pismem z dnia 8 stycznia 2013r., nr [...] zwrócił się do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z prośbą o przeprowadzenie czynności sprawdzenia prawidłowości i rzetelności dokumentów u kontrahenta kontrolowanego tj. S. Sp. z o.o. Organ odwoławczy wskazał, że z dokumentów uzyskanych od ww. organu nie wynikało, by podatnik realizując zlecenia firmy S. podzlecał wykonanie robót. Z dokumentów wynika, że firma podatnika wykonała prace zlecone przez S. Spółka z o.o. zgodnie z Protokołami z Negocjacji - bez podzlecania robót – co potwierdził również pełnomocnik tej spółki.
Równocześnie w toku postępowania kontrolnego podatnik przedłożył umowę
z dnia 2 maja 2008r. o współpracy gospodarczej, z której wynikało, że podatnik zlecił A. Sp. z o.o. wykonanie prac glazurniczych, za wykonanie których strony ustaliły wynagrodzenie w wysokości 67.000 zł netto.
Organ II instancji podzielił stanowisko organu I instancji, że wskazana na zakwestionowanych fakturach spółka A. nie wykonywała na rzecz podatnika czynności opisywanych w tych fakturach. Przesłuchany w postępowaniu rzekomy prezes zarządu tej spółki - G. G. nie podpisywał faktur, nie zawierał pisemnej umowy z dnia 2 maja 2008r. dotyczącej współpracy gospodarczej, nie widział nigdy podatnika i nic nie wie o działalności Spółki A.. Natomiast wskazany przez niego R. A. zeznał, że nigdy nie kontaktował się z podatnikiem.
Z ustaleń organu I instancji wynikało, że Prokuratura Apelacyjna w R. przedstawiła R. A. między innymi zarzuty, że w okresie co najmniej od stycznia 2005r. do 12 kwietnia 2011r. kierował działającą na terenie całego kraju zorganizowaną grupą przestępczą zajmującą się popełnieniem przestępstw skarbowych mających na celu narażenie Skarbu Państwa na nienależny zwrot podatku naliczonego, jak też uszczuplenia Skarbu Państwa w podatku VAT oraz w podatku dochodowym od osób prawnych, polegających na wystawianiu fikcyjnych faktur VAT dokumentujących transakcje kupna - sprzedaży pomiędzy różnymi podmiotami gospodarczymi, które w rzeczywistości nie miały miejsca, w celu użycia ich przez podmioty, na rzecz których zostały wystawione, w celu zawyżenia podatku naliczonego, podlegającego rozliczeniu w przyszłych okresach poprzez odliczenie podatku naliczonego zawartego w fikcyjnych fakturach sprzedaży.
Z informacji uzyskanych od Naczelnika Urzędu Skarbowego K. – K. wynikało, że A. Sp. z o.o. w K. od października 2004 r. nie prowadziła działalności gospodarczej pod adresem podanym w dokumentach rejestracyjnych,
a próby nawiązania kontaktu z osobami reprezentującymi spółkę nie przyniosły rezultatu. Według ww. informacji Prezes Zarządu Spółki z o.o. A., w dniu 17 lutego 2005r. sprzedał swoje udziały i zrezygnował z funkcji prezesa. Udziały te zostały nabyte przez G. G. i R. A.. Z kolei Sąd Rejonowy dla K.-Ś. udzielił informacji, że A. Sp. z o.o. od dnia 17 lutego 2005 r. nie posiada osób upoważnionych do jej reprezentacji.
Odnosząc się do zarzutu podatnika odnośnie nie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotem badania były wszystkie zgromadzone dowody,
a zaprezentowane w decyzji wnioski były racjonalne, spójne i stwarzały jednoznaczny obraz sprawy. Z ogółu zebranego materiału dowodowego wynika,
że transakcje opisane zakwestionowanymi fakturami nie miały miejsca. Organ
II instancji podkreślił, że podatnik nie przedstawił żadnych dowodów, podważających poczynione ustalenia.
W ocenie organ odwoławczego, w postępowaniu nie zostały naruszone przepisy art. 122 oraz art. 187 § 1 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) – dalej: O.p., gdyż organ I instancji przy podejmowaniu decyzji uwzględnił wszystkie okoliczności sprawy, przeprowadził analizę zgromadzonych dokumentów oraz zeznań, jak również dokonał wyczerpującej i prawidłowej oceny całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Postępowanie było prowadzone z poszanowaniem zasady zaufania do organów podatkowych, gdyż podatnik miał zagwarantowaną możliwość czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, był informowany o wszelkich czynnościach oraz miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy i składania wniosków dowodowych – jednakże z tej możliwości nie skorzystał.
W ocenie organu odwoławczego, zarzut niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwagi na odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka M. K. przez organ I instancji, jest bezpodstawny. Organ
II instancji podkreślił, że w rozpatrywanej sprawie nie jest kwestionowany fakt wykonania robót budowlanych przez B. na rzecz S.. Ponadto
z oświadczenia M. K. nie wynika, żeby firma S. zlecała podatnikowi podzlecanie swoich robót.
W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowym postępowaniu nie została naruszona zasada czynnego udziału strony. Podatnik odmówił wyrażenia zgody na przesłuchanie, nie skorzystał również z możliwości złożenia pisemnych wyjaśnień.
Organ II instancji wskazał, że podstawą opodatkowania podatkiem od towarów
i usług jest obrót rzeczywisty od strony podmiotowej (sprzedaży dokonuje podmiot wskazany na fakturze jako sprzedawca towaru) i przedmiotowej (obrót towarem wyszczególnionym na fakturze). Ponadto wynikające z art. 86 ww. ustawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego oraz określony w tym przepisie sposób obliczenia kwoty podatku naliczonego, związane są z rzeczywistym nabyciem przez podatnika towarów i usług, których wartość dla dostawcy tych towarów i usług jest obrotem. W ocenie organu odwoławczego, z przepisów ustawy o VAT nie wynika, że wystarczającym jest posiadanie przez nabywcę oryginału faktury opisującej nabycie towarów lub usług w oderwaniu od faktu zaistnienia zdarzenia gospodarczego. Wprost przeciwnie, zarówno z tego przepisu, jak i ze wszystkich przepisów ustawy
o VAT, wynika założenie ustawodawcy, że faktury mają dokumentować rzeczywiste zdarzenie gospodarcze podlegające opodatkowaniu.
W postępowaniu jednoznacznie ustalono, że sporne faktury nie pochodziły od Spółki A. i nie dokumentują rzeczywiście wykonanych usług pomiędzy podmiotami w nich wskazanymi. Skoro zatem umowy nie zostały faktycznie zawarte, podatnik musiał mieć świadomość konsekwencji powoływania się na nie - w tym
w zakresie rozliczeń podatkowych. Równocześnie odwołujący, chociażby w oparciu o informacje pochodzące z Krajowego Rejestru Sądowego, mógł wprost ustalić, że osoba, z którą rzekomo miał zawierać umowę, nie była upoważniona do prowadzenia spraw spółki A. i jej reprezentacji. Spółka A. nie była przy tym podmiotem, który pozostawał w stałych stosunkach gospodarczych, funkcjonował w obrocie gospodarczym, tak by można było zasłaniać się brakiem konieczności sprawdzenia kontrahenta. Podmiot ten posiadał siedzibę w K., a więc nie na rynku lokalnym, co dodatkowo winno wzbudzić czujność w stosunku do tego kontrahenta, tym bardziej, że jak wykazało prowadzone postępowanie Spółka nie posiadała faktycznych możliwości realizacji jakichkolwiek zleceń (zatrudnienie, wyposażenie itp.).
Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, że organ I instancji niezasadnie wskazał, że zaewidencjonowane w rejestrze nabyć za czerwiec 2008r. faktury z dnia 23 czerwca 2008r., nr 30/06/2008 o łącznej wartości netto 40.000 zł, podatek VAT 0,00 zł, wystawione przez Spółkę z o.o. K. na rzecz podatnika, nie potwierdzają rzeczywiście dokonanych transakcji i świadczą o pozorności istnienia podmiotu,
w związku z czym rejestr nabyć za czerwiec 2008r. jest w tej części nierzetelny. Organ odwoławczy wyjaśnił, że kwoty wynikające z ww., faktur nie podlegają ujęciu
w ewidencji dla potrzeb podatku od towarów i usług, zatem nie doszło do ich zawyżenia w tej ewidencji. W ocenie organu II instancji, powyższe uchybienie nie było podstawą do uchylenia decyzji organu I instancji.
Na decyzję organu odwoławczego podatnik złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji
w całości.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskutek odmowy uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji mimo, że decyzje te naruszają:
- art.122 O.p. przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia,
a w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego, mające istotny wpływ na wynik sprawy,
- art. 191 O.p. w zw. z art.187 § 1 O.p. przez wydanie decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, a w konsekwencji naruszenie art. 121 § 1 O.p. przez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił, że organ podatkowy nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Według skarżącego, decyzje organów obu instancji zostały wydane na postawie materiału dowodowego zebranego w sposób selektywny oraz w oparciu
o lakoniczne, nic nie wnoszące do sprawy wyjaśnienia świadka R. A. Skarżący zarzucił, że odmawiając przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego dowodu z przesłuchania świadka M. K., organ podatkowy nie dopełnił obowiązku wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą. Zdaniem skarżącego, organ podatkowy nie może odmówić przeprowadzenia dowodu wnioskowanego przez stronę tytko dlatego, że dysponuje dowodem wskazującym okoliczności odmienne od twierdzeń strony.
Odnosząc się do twierdzeń organu dotyczących braku woli skarżącego do złożenia wyjaśnień skarżący podniósł, że udział strony w postępowaniu powinien być zapewniony w taki sposób, aby podatnik mógł się do niego odpowiednio przygotować tj. podatnik powinien być powiadomiony o każdej czynności postępowania odpowiednio wcześniej. Według skarżącego, uprzedzenie go telefonicznie, jedynie
z trzydniowym wyprzedzeniem, nie czyni zadość obowiązkowi wynikającemu
z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym.
Skarżący zarzucił również, że przeprowadzone w toku postępowania dowody
z przesłuchania świadków, którzy w 2008r. wykonywali prace na rzecz jego firmy nasuwają spore wątpliwości, gdyż wypowiedzi tych osób były lakoniczne i nie są wystarczającym dowodem, na podstawie którego można w sposób pełny ustalić stan faktyczny. Bezpodstawnym jest również twierdzenie, że faktury dotyczące zakupu usług, gdzie jako sprzedawcę wskazano firmę "A.", a jako nabywcę firmę skarżącego, nie potwierdzają rzeczywiście dokonanych transakcji gospodarczych oraz świadczą o pozorności podmiotu.
Ponadto, zdaniem skarżącego, uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera szczegółowego i precyzyjnego ustosunkowania się do dowodów świadczących
o przedstawionych w nim tezach.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone
w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153,poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm.) - dalej: P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane
w ustawie. Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest możliwość skorzystania przez podatnika z prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego
z zakwestionowanych przez organ podatkowy faktur VAT.
Przepis art. 86 ust. 1 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym w okresie, którego dotyczy decyzja) stanowi, że w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ww. ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art.119 ust. 4, art.120 ust.17 i 19 oraz art.124 ustawy o VAT.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika
z tytułu nabycia towarów i usług.
W myśl art. 88 ust. 3 a pkt 4 lit. a cyt. ustawy, w przypadku, gdy wystawiono faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, faktury te nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
W ocenie Sądu, organy podatkowe zasadnie zakwestionowały prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez A. Sp. z. o. o w K., bowiem przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że faktury te nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji pomiędzy wskazanymi w nich podmiotami. Powyższe stwierdzenie znajduje oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym.
W okresie, którego dotyczy postępowanie, w spółce A. nie było ani zarządu, ani innego organu wyznaczonego do reprezentacji. Żaden z jej udziałowców nie potwierdził, aby zawierał umowy z podatnikiem lub wykonywał na jego rzecz roboty budowlane. Roboty budowlane, których miały dotyczyć przedmiotowe faktury nie mogły być wykonane przez A. spółka z o. o., bowiem nie posiadała ona odpowiednich sił i środków. Spółka ta od 2004r. nie prowadziła działalności gospodarczej pod wskazanym adresem, a od 2005r. nie posiadała osób upoważnionych do reprezentacji. Jeden z udziałowców spółki A. - G. G., którego imię i nazwisko widniało na zakwestionowanych fakturach oraz na umowie o współpracy z dnia 2 maja 2008r. jako pełniącego funkcję prezesa zarządu – w rzeczywistości nie był jej prezesem i zeznał w postępowaniu, że nic nie wie na temat działalności tej spółki, nie zawierał żadnych umów w jej imieniu, nie podpisywał też spornych faktur. Jak zeznał, pracował jako kierowca u R. A. i ten "podsuwał" mu do podpisania różne dokumenty. Z akt postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Apelacyjną w R. wobec udziałowca spółki A. – R. A. wynika, że stawiane mu zarzuty obejmowały m.in. kierowanie zorganizowaną grupą przestępczą zajmującą się wyłudzaniem podatku od towarów i usług przez wystawianie fałszywych faktur VAT.
Powyższe okoliczności uzasadniały, zdaniem Sądu, przyjęcie, że transakcje opisane w zakwestionowanych fakturach faktycznie nie miały miejsca.
Należy przy tym zaznaczyć, że organy nie kwestionowały okoliczności zrealizowania przedmiotowych robót budowlanych, a jedynie fakt ich wykonania przez wskazaną na fakturach spółkę A.. Stwierdzenie, że transakcje, których dotyczyły przedmiotowe faktury, nie miały miejsca pomiędzy wskazanymi w nich podmiotami, uzasadniało pozbawienie podatnika prawa do odliczenia wykazanego
w tych fakturach podatku naliczonego.
Jak słusznie wskazał Dyrektor Izby Skarbowej, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy zakupie towarów i usług nie jest prawem samoistnym, lecz warunkowym. Oznacza to, że prawo do odliczenia podatku naliczonego nie wynika z samego faktu posiadania faktur, lecz z faktu nabycia towaru lub usługi od podmiotu widniejącego na fakturze jako nabywca. Warunkiem odliczenia podatku naliczonego jest zatem nie tylko posiadanie samych faktur, lecz łącznie z tym wykonanie usług w nich wskazanych.
Powyższe stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W wyroku z dnia 24 maja 2012r., sygn. akt I FSK 1035/2011 (publ. LexPolonica nr 3933117) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in., że faktura jest dowodem zaistnienia zdarzenia podlegającego opodatkowaniu, a jej treść umożliwia obliczenie podatku. Istotne jest zatem, aby faktury odzwierciedlały stan rzeczywisty (odnosi się to również do stron transakcji podlegającej podatkowi). Faktura niezawierająca danych rzeczywistego sprzedawcy towaru, a zamiast tego zawierająca dane innego podmiotu nie będącego rzeczywistym sprzedawcą, jest fakturą, która stwierdza czynności, które nie zostały dokonane w rozumieniu art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a ustawy o VAT. Aby faktura VAT mogła stanowić podstawę do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego musi potwierdzać dokonanie wymienionej w niej operacji gospodarczej pomiędzy wskazanym sprzedawcą i nabywcą. Nie można uznać za prawidłową faktury, gdy wykazuje ona zdarzenie gospodarcze, które wprawdzie zaistniało, ale między innymi podmiotami.
Z powyższych względów, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają przepisu art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
W ocenie Sądu, niezasadne są również zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Przywołany przez skarżącego przepis art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego nie mógł zostać w postępowaniu naruszony, gdyż przepis ten nie miał zastosowania. Organy prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy Ordynacji podatkowej.
Wbrew twierdzeniom skarżącego, w postępowaniu nie zostały naruszone przepisy art.121 § 1, art.122, art. 187 § 1 i art.191 O.p.
Zdaniem Sądu, nie jest prawdą, że organ oparł się na zgromadzonym w sposób selektywny materiale dowodowym i lakonicznych wyjaśnieniach świadka R. A.. Twierdzenia te są gołosłowne, bo skarżący nie wskazał, jakie okoliczności nie zostały wykazane i jakie dowody powinien przeprowadzić organ. Jedyny konkretny zarzut dotyczy odmowy przesłuchania świadka M. K..
Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Oznacza to, że organ nie ma obowiązku przeprowadzenia dowodu na okoliczności, które nie są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Odnosząc się do zarzutu odmowy przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka M. K., Sąd stwierdza, że organ odwoławczy wydał w tym przedmiocie postanowienie, które nie budzi zastrzeżeń co do zgodności z prawem. Organ ten słusznie uznał, że w sytuacji, gdy nie był kwestionowany fakt wykonania robót budowlanych przez J. C. (B.) na rzecz spółki S., a przedstawiciel tej spółki M. K. złożył w jej imieniu oświadczenie, że nie jest mu znany fakt podzlecania przez J. C. robót budowlanych innym podmiotom, przesłuchanie M. K. na okoliczność stwierdzoną powyższym oświadczeniem nie było konieczne dla należytego wyjaśnienia sprawy. Treść powyższego oświadczenia jest zbieżna z protokołami negocjacji i protokołami odbioru końcowego robót wykonywanych przez J. C. na rzecz S., z których nie wynika, aby jakiekolwiek roboty były podzlecane.
W ocenie Sądu, nietrafne są również zarzuty naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.
Stosownie do treści art.199 O.p., organ podatkowy może przesłuchać stronę po wyrażeniu przez nią zgody. Zgoda na przesłuchanie jest warunkiem koniecznym do ważności czynności przesłuchania i w konsekwencji możliwości wykorzystania złożonych przez stronę wyjaśnień w toczącym się postępowaniu. Oznacza to, że możliwość przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony zależy od woli samej strony. W niniejszym postępowaniu podatnik był wzywany do złożenia wyjaśnień
w postępowaniu kontrolnym, ale nie stawił się na wezwanie, nie skorzystał też
z możliwości złożenia wyjaśnień na piśmie, pomimo wezwań ze strony organu. Jednocześnie nie przedstawił żadnych dowodów, które podważyłyby ustalenia dokonane w postępowaniu kontrolnym.
Bezzasadny jest – w świetle okoliczności niniejszej sprawy – zarzut zbyt późnego powiadomienia podatnika o terminie przesłuchania, gdyż nie wnosił on o wyznaczenie innego terminu przesłuchania, ani nie złożył wyjaśnień na piśmie, choć mógł je odpowiednio wcześniej przygotować.
Zarzuty wykorzystania w postępowaniu niewyczerpujących i lakonicznych zeznań świadków są nietrafne, wobec faktu, że strona miała możliwość udziału
w przesłuchaniu i zadawania pytań świadkom, jednakże z prawa tego nie skorzystała (pełnomocnik brał udział w przesłuchaniu świadków).
W ocenie Sądu, organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, zebrały zupełny materiał dowodowy, który w wyczerpujący sposób rozpatrzyły, dokonując ustaleń faktycznych w sposób prawidłowy. Postępowanie podatkowe było prowadzone staranie
i merytorycznie poprawnie, z poszanowaniem zasad określonych w przepisach O.p., a uzasadnienia decyzji orzekających w niniejszej sprawie organów zostały sporządzone zgodnie z wymogami określonymi w art. 210 § 4 O.p.
Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Sąd zarządził zwrot nadpłaconego wpisu od skargi uznając, że prawidłową jest kwota wpisu 444,00 zł, obliczona na podstawie § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz.2193 ze zm.), przy uwzględnieniu, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 14 775,00 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło