I SA/Rz 714/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skarg K.L. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2006 r. Nr [...] Nr [...] Nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za lata: 2001, 2002, 2003 - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Skarżący K. L. zwrócił się z kolejnym już wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, tym razem w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata/ radcy prawnego. Wniosek wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie 18 lipca 2008r. W jego uzasadnieniu skarżący podał, że pobiera emeryturę w kwocie 1413,19 zł, którą przeznacza na wszelkie potrzeby życiowe: wyżywienie, ubranie ogrzewanie, ochronę zlicytowanej nieruchomości i nie jest w stanie obecnie ani w przyszłości ponieść kosztów sądowych związanych ze sprawą. Jako majątek skarżący zadeklarował ½ domu mieszkalnego, w którym zamieszkują dzieci skarżącego wraz ze swoją matką- byłą żoną skarżącego, działkę w Niepołomicach (35,6 a powierzchni) zlicytowaną przez komornika (stan po przybiciu). Do wniosku skarżący załączył kserokopie: zeznania PIT-36, przekazów pocztowych otrzymywanego świadczenia emerytalnego oraz szczegółowe wyjaśnienia obrazujące jego sytuację materialną i życiową. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej w skrócie P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołane przepisy są odstępstwem od zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony postępowania ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, zatem zwolnienia mogą być stosowane tylko w sytuacjach wyjątkowych, tj. wówczas gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. W istocie to z ich środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony skarżącej z obowiązku ich ponoszenia. Strona wnioskująca o takie zwolnienie powinna zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynione odstępstwo od tej generalnej zasady i tym samym wypełnia hipotezę przepisu 246 § 1 P.p.s.a. Wniosek skarżącego jest kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, tym razem w najszerszym zakresie, tj. zarówno o zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie pełnomocnika. Skarżący zwracając się o pomoc powołał się na podnoszone uprzednio argumenty i identyczne okoliczności sprawy. Dokonując analizy sytuacji materialnej skarżącego na podstawie przytoczonych okoliczności w zestawieniu z aktami sprawy i przedstawionymi dokumentami, należy stwierdzić, iż nie zachodzą przesłanki uzasadniające zastosowanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Skarżący pomimo, że zgłaszał żądanie przyznania prawa pomocy, które ze swej natury zarezerwowane jest dla osób charakteryzujących się ubóstwem tj. niemających jakiegokolwiek majątku ani realnych możliwości zdobycia koniecznych środków do prowadzenia swoich spraw przed sądem, nie podnosi, że jest zmuszony do korzystania z pomocy np. instytucji powołanych do pomocy osobom potrzebującym wsparcia finansowego lub rzeczowego. Zaspokaja swoje potrzeby środkami ze świadczenia emerytalnego oraz prowadzi działalność gospodarczą. Nie ma nikogo na utrzymaniu, sam prowadzi gospodarstwo domowe, zatem całą kwotę pobieranej emerytury może przeznaczać wyłącznie na własne utrzymanie i potrzeby. Nie podaje, że ponosi jakiekolwiek nadzwyczajne koszty związane np. ze specjalistycznym leczeniem lub rehabilitacją. Tego typu wydatki jako szczególne wymagają pierwszeństwa ze swej natury. Z załączonego zeznania podatkowego PIT-36 wynika, że skarżący uzyskał przychód z tytułu emerytury w kwocie 19.281,12 zł, a z tytułu działalności gospodarczej w kwocie 3.982 zł. Osiągając bardzo przybliżone dochody jak zadeklarowane w niniejszym wniosku był w stanie uiścić wpisy od wniesionych skarg (łącznie 600 zł), a nawet ustanowić pełnomocnika z wyboru - adwokata. Zatem sytuacja finansowa skarżącego nie może być uznana za trudną na tyle, by uniemożliwiała mu poniesienie zarówno kosztów sądowych jak i ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Stanowisko w kwestii braku przesłanek przyznania prawa pomocy w identycznym stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy potwierdził również Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając zażalenia skarżącego na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie oddalające wcześniejsze wnioski w tym zakresie. Mając powyższe na względzie należało, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2, odmówić wnioskowi.