I SA/Rz 716/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-11-24

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba pracująca za granicą z miesięcznym dochodem około 2500-3000 zł, ponosząca koszty utrzymania syna, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że miesięczny dochód skarżącego w wysokości około 3000 zł, mimo ponoszenia kosztów utrzymania syna, nie uzasadnia całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych ani ustanowienia adwokata z urzędu. Prawo pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane wobec osób w stanie ubóstwa, które nie są w stanie zdobyć żadnych środków na pokrycie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący J.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS. Argumentował, że pracuje za granicą, osiągając dochód ok. 2500-3000 zł miesięcznie, ponosi koszty utrzymania syna (ok. 1000 zł) i poza samochodem nie posiada majątku. Sąd rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie opłaconych składek - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. J.K. (skarżący) w sprawie ze skargi opisanej w sentencji niniejszego postanowienia zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, argumentując, że nie posiada odpowiednich funduszy na opłacenie kosztów sądowych oraz prawnika z wyboru. Pracuje za granicą., osiągając ok. 2500 do 3000 zł miesięcznego dochodu. Wyjaśnił, że łoży na utrzymanie syna ok. 1000 zł i po dokonaniu opłat związanych z mieszkaniem pozostaje mu niewiele środków, wyłącznie na skromne utrzymanie. Skarżący, poza 9-letnim samochodem marki Volkswagen Passat nie zadeklarował jakiegokolwiek majątku. Podał we wniosku, że mieszka sam, jest rozwiedziony. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Podstawowym kryterium udzielania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest sytuacja materialna strony – w przypadku wniosku w zakresie całkowitym – osoba wnosząca musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania - art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwana P.p.s.a. Przyjmuje się, że tylko ten kto nawet przy najdalej idących wysiłkach nie jest w stanie zdobyć jakichkolwiek środków pieniężnych może liczyć na uwzględnienie takiego wniosku. Co więcej, orzecznictwo sądowe wypracowało stanowisko, że prawo pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane tylko w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem. Do takiej kategorii osób zaliczyć można osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia. Natomiast jeżeli strona skarżąca posiada jakiekolwiek środki majątkowe, a w szczególności stały miesięczny dochód przekraczający minimalne wynagrodzenie za pracę, powinna partycypować w kosztach postępowania (por. post. NSA z dnia 22 grudnia 2002 r., sygn. OZ 862/04, niepubl.). Dane jakie podaje skarżący, tj. dochód sięgający ok. 3000 zł miesięcznie, uwzględniwszy nawet, że ponosi on koszty związane z utrzymaniem syna (700 zł to kwota zasądzonych alimentów, ale jak podał przekazuje miesięcznie ok. 1000 zł) i wydatki związane ze swoim codziennym utrzymaniem (niewyszczególnione), nie uzasadniają w żadnym razie- zdaniem rozpoznającego wniosek - prawa domagania się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ani nawet w zakresie częściowym. Skarżący nie podnosi, że znajduje się w sytuacji wyjątkowej i np. z uwagi na swój stan zdrowia lub swoich bliskich ponosi wydatki na leczenie, wymaga z uwagi na szczególne okoliczności życiowe wsparcia finansowego instytucji lub osób trzecich. Jeżeli zatem skarżący uważa, że istnieje konieczność dalszego procedowania i tym samym udziału zawodowego pełnomocnika w sprawie- dla wyjaśnienia należy dodać, że sąd administracyjny orzekł swoją niewłaściwość w zaskarżonej sprawie i odrzucił skargę – powinien uczynić to z własnych środków. Przy wysokości zadeklarowanych dochodów skarżący nie powinien mieć żadnych kłopotów z wygospodarowaniem koniecznej na ten cel sumy Mając na względzie przytoczone okoliczności, na postawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło