I SA/Rz 72/19

WyrokWSA w Rzeszowie2019-04-16

Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska, Jarosław Szaro, Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego opłacanie podatku gruntowego za zmarłe osoby, jeśli podatnik figurował w rejestrach jako samoistny posiadacz i solidarnie odpowiedzialny, a postępowania podatkowe zostały zawieszone?
Ratio decidendi
Organ administracji nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego opłacanie podatku gruntowego za zmarłe osoby, jeśli podatnik figurował w rejestrach jako samoistny posiadacz i solidarnie odpowiedzialny, a postępowania podatkowe zostały zawieszone z powodu rozstrzygania zagadnienia wstępnego. W takiej sytuacji nie można stwierdzić, że podatnik faktycznie opłacał podatek za zmarłych właścicieli, a dokonana wpłata stanowiła podatek nienależny.
Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Burmistrza o wydanie zaświadczenia potwierdzającego opłacanie przez niego podatku gruntowego za zmarłych A. G. i B. G. Burmistrz odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że postępowania podatkowe zostały zawieszone, a wpłata skarżącego stanowiła podatek nienależny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując odmowę wydania zaświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Jarosław Szaro, Asesor WSA Jacek Boratyn /spr./, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi J.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia J. M. – zwanego dalej skarżącym, od postanowienia Burmistrza z [...] września 2018 r., nr [...], w przedmiocie między innymi odmowy wydania zaświadczenia określonej treści, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy skarżący, wnioskiem z 19 września 2018 r., zwrócił się do Burmistrza o wydanie zaświadczenia odnośnie płacenia przez niego podatku od gruntu za A. G. i B. G. Burmistrz postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. odmówił skarżącemu wydania zaświadczenia o żądanej przez niego treści. Jednocześnie zaświadczył, że: • skarżący figuruje w podatkowej ewidencji nieruchomości od 2003 r. (na podstawie jego pisemnego oświadczenia), jako posiadacz samoistny gruntów, figurujących na zmarłą A. G., • postępowania podatkowe dotyczące przedmiotów opodatkowania, stanowiących własność A. G. i B. G., począwszy od spraw z 2016 r., zostały zawieszone do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Rejonowy w M., w zakresie uchylenia postanowienia Sądu Rejonowego w M., z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. [...], • w wyniku zawieszenia postępowania nie wydano w 2018 r. decyzji ustalającej wymiar zobowiązania podatkowego skarżącemu – posiadaczowi samoistnemu gruntów zmarłej A. G., przez co obowiązek podatkowy nie przekształcił się w zobowiązania podatkowe, a tym samym podatek nie był należny do zapłaty, • skarżący w dniu 16 lutego 2018 r. dokonał wpłaty w kwocie 265 zł na rachunek bankowy organu podatkowego (Burmistrza), podając w tytule "podatek 2018 A. G. nr konta [...]", która to kwota stanowi nienależnie zapłacony podatek, uważany na za nadpłatę, zgodnie z art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej (ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 2018 r. poz.800 ze zm.); powyższa wpłata, na podstawie pisemnego wniosku skarżącego z dnia 10 marca 2018 r., została zaliczona na poczet jego przyszłych zobowiązań podatkowych. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Burmistrz stwierdził, że zgodnie z art. 306 b Ordynacji podatkowej jest zobligowany do wydania zaświadczenia na żądanie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez niego ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Będąc związanym granicami wniosku jest on jednak zobligowany do sprawdzenia czy posiadane dokumenty i prowadzone rejestry zawierają dane, których poświadczenia wnioskodawca żąda. Na gruncie niniejszej sprawy, w związku z zawieszeniem postepowań podatkowych, do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Rejonowy w M., skarżącemu nie zostały wydane żadne decyzje podatkowe, odnośnie przedmiotów opodatkowania należących do zmarłej A. G. Wobec czego, zdaniem organu, dokonana przez skarżącego wpłata, stanowi podatek nienależny. Na marginesie organ zauważył też, że grunty stanowiące własność B. G., na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1892 z późn. zm.) są zwolnione z opodatkowania. Zażalenie na postanowienie Burmistrza wniósł skarżący, domagając się wydania mu zaświadczenia o żądanej przez niego treści. W uzasadnieniu wniesionego środka odwoławczego skarżący podkreślił, że odmowa wydania mu zaświadczenia o opłacaniu przez niego podatku gruntowego za zmarłą siostrę jego ojca A. G. i jej męża B. G. jest nieuzasadniona i tendencyjna. Uzasadnienie postanowienia Burmistrza nie zawiera też merytorycznych przesłanek prowadzących do jego wydania. Stanowi ono bowiem urozmaicony wywód, który w żaden sposób nie zmienia faktu opłacania przez niego podatku za A. G. i B. G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego, postanowieniem z dnia [...] października 2018 r., utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego postanowienia stwierdził, że wydanie zaświadczenia, zgodnie z art. 306 a § 2 i 306 b Ordynacji podatkowej, stanowi czynność materialno-techniczną, co do zasady odtwórczą, co oznacza, że stanowi ona jedynie odzwierciedlenie danych będących w dyspozycji organów. Wydanie zaświadczenia nie może więc w żaden sposób kształtować czy też determinować istnienia lub zakresu uprawnień, bądź też obowiązków podmiotów wnioskujących o jego wydanie. Nie może ono też rozstrzygać jakichkolwiek kwestii spornych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., mając na uwadze powyższe, stwierdziło, że zaskarżone postanowienie Burmistrza odpowiada prawu. Organ II instancji zauważył, że do 21 czerwca 2017 r., tj. do dnia otrzymania przez Burmistrza zawiadomienia ze Starostwa Powiatowego w M., dotyczącego nabycia przez zasiedzenie, przez U. i M. K., własności nieruchomości należących uprzednio do B. G., decyzje podatkowe wydawane były na samoistnego posiadacza – skarżącego. Wobec tego zawieszono postępowania dotyczące wymiaru podatku za 2017 r. i wznowienia postępowania odnośnie podatku za 2016 r., do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Rejonowy w M. Zagadnienia to związane jest z rozpoznaniem wniosku o uchylenia postanowienia, w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez U. i M. K. własności nieruchomości w drodze zasiedzenia. Za 2018 r. nie wszczynano postępowań podatkowych. Wobec powyższego organ stwierdził, że nie jest możliwe wydanie skarżącemu zaświadczenia o żądanej przez niego treści. Natomiast dokonaną przez niego, w imieniu A. G., wpłatę kwoty 265 zł, należy traktować jako wpłatę podatku nienależnego (nadpłatę podatku w rozumieniu Ordynacji podatkowej). Skarżący wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] października 2018 r. podnosząc, że przedmiotowe rozstrzygnięcie nie znajduje podstaw w regulacjach Ordynacji podatkowej. Jego zdaniem, zgodnie z art. 306 a § 3 powołanej wyżej ustawy zaświadczenie ze swej istoty potwierdza stan faktyczny lub prawny, istniejący w dniu jego wydania. Przepis ten nie stanowi podstawy do odmowy wydania zaświadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Mając na uwadze okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy, a także regulacje Ordynacji podatkowej, dotyczące wydawania zaświadczeń, stwierdzić należy, że brak jest podstaw do zakwestionowania legalności zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Jeżeli chodzi o przepisy Ordynacji podatkowej, taktujące na temat wydawania zaświadczeń, to z ich brzmienia, w szczególności art. 306 a i 306 b, w sposób jasny i jednoznaczny wynika, że między innymi na żądanie osoby, która wykaże w tym swój interes prawny, właściwy organ winien wydać zaświadczenie na potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Treść wydanego na podstawie wyżej wskazanych przepisów zaświadczenia winna mieścić się w granicach żądania sformułowanego przez wnioskodawcę (art. 306 a § 4 Ordynacji podatkowej), co w żadnym razie nie oznacza jednak, że zaświadczenie winno odpowiadać oczekiwanej przez wnioskodawcę treści. Oznacza to jedynie, że zakres okoliczności faktycznych i odpowiedniego stanu prawnego, którego poświadczenia wnioskodawca się domaga, określa on w treści swojego wniosku. Informacje zawarte w zaświadczeniu – urzędowym potwierdzeniu danych mają potwierdzać stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania (art. 306 a § 3 Ordynacji podatkowej), co oznacza, że mają one odzwierciedlać rzeczywiste fakty i jego prawne uwarunkowania, które to dane są w dyspozycji organu. Na ich podstawie organ może wydać zaświadczenie. Potwierdzeniem roli i znaczenia instytucji zaświadczenia, jako urzędowego potwierdzenia faktów i stanu prawnego, jest treść art. 306 b § 2 Ordynacji podatkowej, w myśl którego organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające. Służyć to ma zweryfikowaniu odpowiednich danych, w kontekście żądania wniosku o wydanie zaświadczenia, a także zapewnieniu jego prawdziwości. W niniejszej sprawie skarżący sformułował wniosek o wydanie zaświadczenia, którego żądanie jest kategoryczne i jednoznaczne, choć nie precyzuje on czasookresu, do którego zaświadczenie ma się odnosić. Wniósł bowiem o wydanie zaświadczenia, które potwierdzałoby to, że opłacał on podatek od gruntu za A. G. i B. G. W stanie faktycznym sprawy, jak wynika z jej akt i ustaleń organów, skarżący figurował w rejestrach podatkowych, jako samoistny posiadacz gruntów (nieruchomości gruntowych, w odniesieniu do których wnosi o wydanie zaświadczenia o opłacaniu od nich podatku), wobec czego decyzje ustalające zobowiązania podatkowe były wydawane na niego, jako podatnika. Jednocześnie do 2016 r., co wynika z kopii decyzji, zgromadzonych w aktach sprawy, jako solidarnie zobowiązani, wskazywani byli także właściciele nieruchomości – tj. A. G. i B. G. Tak więc regulując zobowiązania podatkowe, powstałe na podstawie przedmiotowych decyzji, skarżący płacił podatek we własnym imieniu, jako podatnik (posiadacz samoistny), a nie w imieniu właścicieli nieruchomości. Po otrzymaniu zawiadomienia ze Starostwa Powiatowego o nabyciu poprzez zasiedzenie własności nieruchomości przez osoby trzecie, decyzje nie były wydawane, a właściwe postępowania zostały zawieszone. Nie powstały więc zobowiązania podatkowe za ten okres. Wobec czego nie można mówić o ich regulowaniu. Skarżący, jak to już wyżej zauważono, w swoim wniosku nie wskazał lat podatkowych, odnośnie których domaga się wydania zaświadczenia. Niemniej jednak mając na uwadze niepowstanie zobowiązań podatkowych od 2017 r., nie tylko w stosunku do skarżącego, ale również i A. G. oraz B. G., nie można rozważać kwestii ich wykonania. W przypadku właścicieli nieruchomości dodać też należy, że nie jest możliwe skierowanie decyzji podatkowej i w konsekwencji powstanie zobowiązania podatkowego w stosunku do osoby zmarłej. Decyzja taka byłaby bowiem nieważna z mocy prawa. Tak więc nawet z teoretycznego punktu widzenia, rozważanie kwestii uiszczenia za A. G. i B. G. podatku od 2017 r. nie znajduje uzasadnienia. Odnośnie wcześniejszych lat, jeszcze raz należy zauważyć, że decyzje podatkowe adresowane były także do skarżącego, wobec czego jeżeli regulował on kreowane przez nie zobowiązania, to czynił to jako podatnik – jeden z solidarnie odpowiedzialnych za zapłatę podatku podmiotów. W tej sytuacji organ nie mógł wydać zaświadczenia o żądanej przez skarżącego treści, jako że nie sposób jest stwierdzić, że opłacał on ten podatek za A. i B. G. Odnośnie faktycznego aspektu wniosku, tj. rzeczywistego wpłacenia kwoty 265 zł na rachunek organu podatkowego, z powołaniem się na nieistniejące zobowiązanie podatkowe A. G. za 2018 r., to skarżący zaświadczenie tej treści otrzymał. Dodatkowo opatrzone one zostało informacją, że należność tego rodzaju stanowi nadpłatę – podatek uiszczony nienależnie. Stwierdzenia tej treści nie tylko znajdują odzwierciedlenie w stanie faktycznym, ale mają również w obowiązującym prawie. Nie sposób więc, z uwagi na nie, zakwestionować legalności zaskarżonego postanowienia. Potwierdzenie wyżej wskazanych okoliczności mieści się w zakresie wniosku skarżącego, uwzględniając go niejako w części. Jeżeli chodzi o aspekt procesowy niniejszej sprawy, to zauważyć należy, że skarżący kwestionując legalność zaskarżonego postanowienia zwrócił uwagę na niedostatki jego uzasadnienia, jako że według niego podstawy odmowy wydania zaświadczenia nie może stanowić art. 306 a i 306 b Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do tej kwestii zgodzić należy się ze skarżącym, że w uzasadnieniu postanowień organów obu instancji zabrakło wskazania, jako podstawy prawnej, art. 306 c Ordynacji podatkowej, określającego formę, w której właściwy organ odmawia uwzględnienia wniosku oraz przewidującego środek zaskarżenia od tego rodzaju rozstrzygnięcia, w postaci zażalenia, niemniej jednak uchybienie to nie mogło mieć wpływu na treść postanowienia. W zaskarżonym rozstrzygnięciu, w oparciu o wykładnię art. 306 a i 306 b ordynacji podatkowej, wyjaśniono skarżącemu istotę postępowania w sprawie wydania zaświadczenia, a także znaczenie i konstrukcję tejże instytucji prawnej. Odniesiono się przy tym, w kontekście wskazanych wyżej rozważań, do okoliczności bezpośrednio dotyczących jego żądania. Jak to już wyżej stwierdzono, stanowisko organów odpowiada prawu, gdyż żądanie skarżącego potwierdzenia wskazanego przez niego stanu faktycznego i prawnego, nie znajduje odzwierciedlenia w rzeczywistości. W tej sytuacji brak jest podstaw do stwierdzenia, że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło