I SA/Rz 751/13

PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-11-07

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego) w postępowaniu sądowoadministracyjnym, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i dochody z działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, aby nie była w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pomimo trudności finansowych i zobowiązań, skarżąca uzyskuje znaczące przychody z działalności gospodarczej, posiada znaczny majątek (nieruchomości) i wynajmuje lokale o dużej powierzchni. W związku z tym, przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od kosztów sądowych powyżej kwoty 100 zł.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. Uzasadniła wniosek koniecznością leczenia i wysokimi kosztami utrzymania. Zadeklarowała wspólne gospodarstwo domowe z mężem, dochody w kwocie 8000 zł brutto, dom o powierzchni 160 m² i lokal handlowy o powierzchni 30 m². Przedłożyła szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną, w tym wyciągi bankowe, deklaracje podatkowe, zeznania podatkowe, rachunki i zaświadczenia lekarskie. Skarżąca wynajmuje również znaczną powierzchnię handlową i jest współwłaścicielką gruntów.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolniono ją od kosztów sądowych powyżej kwoty 100 zł. II. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym w kwocie 5.227,00 zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Mercedes Benz Vito - postanawia I. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić ją od kosztów sądowych powyżej kwoty 100 zł, II. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. A.C. (dalej skarżąca) wezwana do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej opisaną w sentencji niniejszego postanowienia, zwróciła się z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając go koniecznością leczenia i wydatkami na ten cel oraz ogólnie ponoszeniem wysokich kosztów utrzymania. Skarżąca zadeklarowała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem, dochody tego gospodarstwa zadeklarowała na łączną kwotę 8000 zł brutto, jako majątek oświadczyła dom o wielkości 160 m² i lokal handlowy o pow. 30 m². Skarżąca wezwana do złożenia wyjaśnień dotyczących sytuacji materialnej w sprawach o sygn. I SA/Rz 427 do 434/13 przedłożyła szereg dokumentów (kserokopie), m.in. wyciągi z rachunku bankowego, deklaracje dla podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2013 r., zeznania podatkowe obojga małżonków za 2011 i 2012 r. oraz zaświadczenia z urzędu skarbowego, rachunki związane z ponoszonymi opłatami za utrzymanie domu, zaświadczenia lekarskie i historię choroby, a także dokumenty w postaci wezwań do zapłaty zobowiązań pieniężnych z różnych tytułów. Uzupełniła informację o swojej sytuacji materialnej składając dodatkowe wyjaśnienia odnośnie wynajmowanych powierzchni handlowych (462 m²). Skarżąca przedłożyła także uproszczone: rachunek zysków i strat, bilans, wypisy z rejestru gruntów. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana w skrócie P.p.s.a.) w art. 243-263, obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika: adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskującego zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania. W przypadku wniosku o prawo pomocy w zakresie całkowitym – a taki został sformułowany przez skarżącą w niniejszej sprawie – strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wstępie należy wyjaśnić, że przy rozpoznawaniu kwestii wpadkowej dotyczącej wniosku skarżącej wzięto pod uwagę łączną kwotę należnych od skarg wpisów, mając dodatkowo na uwadze ewentualne późniejsze inne koszty, np. opłaty od skargi kasacyjnej, a także co zasygnalizowała skarżąca- w jej sprawach organ podatkowy wyda kolejne decyzje, które zamierza zaskarżyć. Skarżąca udokumentowała swój stan posiadania i sytuację finansową. Oboje małżonkowie prowadzą działalność gospodarczą, przy czym skarżąca osiąga wyższe dochody z tego tytułu. Posiada liczne zobowiązania w stosunku do innych podmiotów. Jak wyjaśniła skarżąca opóźnienia w zapłacie spowodowane są trudnościami finansowymi, odzwierciedlającymi realia prowadzenia obecnie działalności gospodarczej. Ponadto wyjaśniła, że zaległości w podatku akcyzowym zostały jej rozłożone na raty, co pozwoli na dalsze prowadzenie działalności, a równocześnie obliguje do terminowej spłaty Zdaniem rozpoznającego wniosek zakres przyznanego prawa pomocy jest adekwatny do sytuacji finansowej skarżącej. Skarżąca będzie bowiem zobowiązana do zapłaty kwoty odpowiadającej minimalnej wysokości opłat w sprawach rozpoznawanych przez sądy administracyjne (100 zł), w pozostałej zaś części została zwolniona. Kwota 100 zł w realiach ekonomicznych i gospodarczych naszego kraju nie jest wysoka. W działalności gospodarczej występują różnego rodzaju zobowiązania, wiążące się z wydatkami finansowymi. Do takich zaliczają się także wydatki sądowe, konieczne do dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze postępowania sądowego. Brak jest natomiast przesłanek do przyznania skarżącej prawa pomocy w całkowitym zakresie. Skarżąca uzyskuje przychody - za okres styczeń-sierpień 2013 r. wg bilansu wyniosły 1.671.656 zł, oprócz wskazanego we wniosku majątku, tj. domu i lokalu o pow. 30 m² wynajmuje lokale handlowo-usługowe o powierzchni 462 m², będące jej własnością, jest współwłaścicielką działek (grunty rolne) o pow. 0,0209 ha, 0,0279 ha, 0,0780 ha, 0,2710 ha, 0,3251 ha, 0,0393 ha, 0,0381 ha. Zatem żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w przypadku skarżącej w kontekście przesłanek warunkujących jego udzielenie nie znajduje uzasadnienia, a wręcz byłoby nadużyciem tego prawa. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło