I SA/Rz 760/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-11-07
Skład orzekający: Piotr Popek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a działała przez zawodowego pełnomocnika?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Działanie przez zawodowego pełnomocnika, takiego jak doradca podatkowy, wiąże się z wyższym miernikiem staranności, a zaniechanie przedłożenia prawidłowego pełnomocnictwa w terminie, mimo posiadanej wiedzy prawnej, nosi znamiona winy w postaci niedbalstwa.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, wskazując na problemy z przedłożeniem prawidłowego pełnomocnictwa procesowego. Spółka argumentowała, że mimo przesłania dokumentów, sąd odrzucił skargę, a ona sama nie była świadoma błędów w umocowaniu. Sąd uznał, że spółka, działając przez zawodowego pełnomocnika, nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Popek po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi w sprawie ze skargi "A" sp z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 . postanawia odmówić przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego skargi.
Skarżąca spółka w piśmie z dnia 28 października 2016 r. wniosła o przywrócenie terminu określonego w wezwaniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 września 2016 r. sygn. I SA/Rz 760/16 do złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej spółki przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie, przedkładając równocześnie kserokopie: pisma spółki z dnia 11 października 2016 r. kierowanego do Sądu oraz pełnomocnictwa z dnia 22 września 2015 r. dla doradcy podatkowego R.O., pełnomocnictwa substytucyjnego dla M.K. z dnia 25 sierpnia 2016 r., potwierdzenia wpłaty wpisu sądowego, odpisu pełnego z Rejestru Przedsiębiorców KRS skarżącej spółki.
W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu spółka podała, że odebrała i zapoznała się z treścią postanowienia z dnia 20 października 2016 r. sygn. I SA/Rz 760/16, którym Sąd odrzucił skargę spółki i zwrócił uiszczony wpis. Skarżąca wskazała, że w przesłanej pierwotnie w odpowiedzi na wezwania z dnia 29 września 2016 r. korespondencji załączone były żądane dokumenty, tj. odpis z KRS, potwierdzenie uiszczenia wpisu od skargi oraz poświadczone za zgodność z oryginałem pełnomocnictwo dla M.K. udzielone w ramach substytucji przez R.O. wraz z poświadczonym za zgodność z oryginałem pełnomocnictwem dla R.O. stanowiącym potwierdzenie właściwego umocowania w przedmiotowej sprawie M.K..
Spółka argumentowała wniosek, że pomimo przekazania ww. dokumentacji spółka z treści uzasadnienia postanowienia z dnia 20 października 2016 r. (o odrzuceniu skargi) powzięła informację, że rzekomo Z. P. nie był jako członek zarządu uprawniony do reprezentowania skarżącej spółki, ponieważ w dacie udzielenia pełnomocnictwa doradcy podatkowemu R.O. prezesem zarządu skarżącej spółki była G.T.P. Dalej spółka wskazała, że potwierdziła, kontaktując się telefonicznie z Sądem, że z przedłożonego KRS wynika, że Z.P. w dacie udzielenia pełnomocnictwa doradcy podatkowemu R.O. pełnił funkcje prezesa zarządu skarżącej spółki, natomiast w aktach brak jest substytucji dla M.K., pomimo przesłania tego dokumentu do Sądu przy piśmie spółki z dnia 11 października 2016 r.
W konkluzji wniosku spółka wskazała "na brak winy Spółki w odniesieniu do umocowania Z.P. jako Prezesa Zarządu Spółki oraz braku w aktach sprawy pełnomocnictwa dla M.K., które zostało przekazane za pośrednictwem Poczty Polskiej przy piśmie z dnia 11 października 2016 r." i zwróciła się z prośbą o przywrócenie terminu w niniejszej sprawie.
Nadmienić należy, że spółka złożyła także zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 20 października 2016 r. o odrzuceniu skargi.
Rozpoznając wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.)- zwanej w skrócie P.p.s.a.- jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek określonych w przepisach art. 86 i art. 87 P.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a.), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2 P.p.s.a.), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1 P.p.s.a.), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4 P.p.s.a.).
Wykazanie okoliczności braku winy w uchybieniu terminu spoczywa zgodnie z treścią przepisu art. 87 § 2 P.p.s.a. na stronie, która uchybiła terminowi do dokonania czynności. O braku winy można mówić wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody przezwyciężyć nawet przy użyciu największego wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt II GZ 47/2009). Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy do sądu, i powinna uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy, w tym obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od dbającej należycie o własne interesy strony.
Warunkiem dopuszczalności przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że pomimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, tj. że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu do dokonania czynności procesowej.
W ocenie Sądu, argumenty skarżącej nie mogą stać się przesłankami pozytywnymi do uwzględnienia jej wniosku, a zaniechanie skarżącej, tj. nieprzedłożenie pełnomocnictwa dla osoby, która w dacie jego udzielenia mogła skutecznie reprezentować skarżącą spółkę, nosi znamiona nienależytego dbania o własne interesy.
W literaturze przedmiotu, a przede wszystkim w orzecznictwie sądowym, do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się sytuacje nadzwyczajne, np. w postaci nagłej poważnej choroby lub innego zdarzenia nie dającego się przewidzieć ani tej przeszkody ominąć i w efekcie niepozwalającego wywiązać się z nałożonego obowiązku (działania przyrody, kataklizm).
Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy Sąd uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do przedłożenia wymaganego wezwaniem dokumentu potwierdzającego umocowanie do występowania w imieniu skarżącej spółki osoby, która udzieliła pełnomocnictwa wnoszącemu skargę doradcy podatkowemu. Należy podkreślić, że ustanawiając zawodowego pełnomocnika, a takim pozostaje doradca podatkowy, to on właśnie powinien był być źródłem koniecznej wiedzy prawniczej dla prawidłowego wykonania wezwania sądu. Tymczasem spółka upatruje braku swojej winy w okolicznościach, które de facto doprowadziły do odrzucenia skargi, nie sięgając do motywów uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi spółki.
Nie budzi żadnych wątpliwości Sądu, że miernik staranności działania zawodowego pełnomocnika, jest wyższy niż strony przeciętnie dbającej o swoje interesy, bowiem posiada on fachową wiedzę i w oparciu o obowiązujące przepisy zobowiązany jest do szczególnej dbałości o interesy strony, którą reprezentuje. Zatem to, co mogłoby ujść uwadze podmiotu nie dysponującego profesjonalną wiedzą prawniczą z powodu błędnej interpretacji, nie może ujść uwadze wykonującego zawód doradcy podatkowego, który swoje czynności obowiązany jest podejmować zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa ( i do tego właśnie został wezwany przez Sąd) i tym samym nie może stanowić przesłanki uznania, że w sprawie mamy do czynienia z brakiem winy po stronie skarżącej w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Brak winy w tym zakresie trzeba bowiem oceniać przy uwzględnieniu okoliczności, że w zakresie tych właśnie czynności – to jest uzupełnienia braków formalnych skargi - strona działała poprzez zawodowego pełnomocnika, będącego doradcą podatkowym. Prawidłowe odczytanie przedłożonego Sądowi pełnomocnictwa z dnia 22 września 2015 r. (k.25 akt sądowych) w konfrontacji w zapisami w Rejestrze Przedsiębiorców KRS (k. 27 ) nie powinno było powodować jakichkolwiek trudności zawodowemu pełnomocnikowi
W takiej sytuacji zaniechanie wniesienia na czas prawidłowego pełnomocnictwa w przedmiotowej sprawie nastąpiło na skutek niezachowania należytej staranności i w ocenie Sądu zachowanie skarżącej nosi znamiona winy w postaci niedbalstwa. Okoliczności faktyczne powołane we wniosku, nie usprawiedliwiają w żadnym wypadku tegoż zaniechania skarżącej.
Konkludując – przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy skarżący nie mógł dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2004 r., sygn. akt FZ 129/2004). Przyczyn zaś takich, w rozpoznawanej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, co tym samym oznacza, że nie został uprawdopodobniony brak winy strony w uchybieniu terminu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło