I SA/Rz 77/13

WyrokWSA w Rzeszowie2013-07-02

Skład orzekający: Grzegorz Panek, Maria Serafin-Kosowska, Jarosław Szaro

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest uprawniony do wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za dany rok, jeśli podatnik zadeklarował podatek, ale go nie zapłacił, a termin przedawnienia zobowiązania jeszcze nie upłynął?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest uprawniony do wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, gdy podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił w całości podatku, a termin przedawnienia zobowiązania jeszcze nie upłynął. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W przypadku niezapłacenia zadeklarowanego podatku, organ podatkowy wydaje decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Skarżący K.D. złożył zeznanie podatkowe PIT-36L za 2007 rok, wykazując podatek do zapłaty w wysokości 1.668 zł, jednak nie dokonał jego wpłaty. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie i wydał decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w tej kwocie. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając przedawnienie zobowiązania, niezgodności w egzekucji i celowe wprowadzanie go w dezorientację. Skarżący nie załączył do skargi żadnych dokumentów potwierdzających jego twierdzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek / spr./ Sędziowie NSA Maria Serafin-Kosowska WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita- Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 lipca 2013r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2012r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok 1) oddala skargę, 2) przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz adwokata A. M. kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem) złotych, w tym VAT w kwocie 138 (sto trzydzieści osiem) złotych, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], określającą K.D. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w wysokości 1.668 zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że dnia 30 kwietnia 2008 r. K.D. złożył w Urzędzie Skarbowym zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2007, na formularzu PIT -36L (skorygowane przez podatnika w dniu 30 lipca 2008 r.). Pomimo wykazania w zeznaniu należnych zaliczek i podatku należnego do zapłaty podatnik nie dokonał ich wpłaty. Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego, wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia K.D. zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. W konsekwencji decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] określił K.D. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w kwocie 1.668 zł (tj. w wysokości zadeklarowanej). Po rozpatrzeniu odwołania od tej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej , nie znajdując podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obiegu prawnego utrzymał ją w mocy. Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem K.D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której - bez sformułowania jakichkolwiek wniosków odnoszących się do ewentualnego kierunku rozstrzygnięcia - wskazał, że zobowiązanie dotyczące roku 2007 "nie istnieje, jest również przedawnione a taka decyzja administracyjna ma na celu przedłużenie okresu dochodzenia". Dalej skarżący wskazuje, że egzekucja była prowadzona, ale według jego dokumentów "sprawa ma się inaczej - są niezgodności", na dowód czego odwołuje się do załączonej tabeli. Skarżący twierdzi również, że wydanie zaskarżonej decyzji miało na celu wprowadzenie go w "totalną dezorientację". Decyzja została wydana również po to, aby dochodzić od niego pieniędzy, które "się nie tylko przedawniły" ale "były zapłacone". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 dalej określanej również jako p.p.s.a. Oczywiście bezzasadny jest zarzut przedawnienia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2007. Stosownie do treści art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Rozpoznawana sprawa dotyczy zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r., którego termin płatności przypadał na dzień 30 kwietnia 2008 r., zatem termin jego przedawnienia - co do zasady - zakończy swój bieg dopiero z upływem 31 grudnia 2013 r. Konsekwentnie stwierdzić należy, że organy podatkowe do dnia 31 grudnia 2013 r. uprawnione są do orzekania w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. Jeżeli chodzi o prowadzenie egzekucji i bliżej nieokreślone "niezgodności" wynikające z tabeli to należy zauważyć, że wraz ze skargą nie został złożony żaden załącznik, co czyni niemożliwym odniesienie się do podnoszonych niezgodności. Wydanie decyzji - co słusznie zauważa organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę - nie miało też na celu, jak twierdzi skarżący wprowadzenie go w "dezorientację" czy przedłużenie okresu dochodzenia pieniędzy. Z akt sprawy wynika, że K.D. złożył w Urzędzie Skarbowym zeznanie podatkowe PIT-36L za 2007 r., w którym wykazał należny podatek dochodowy od osób fizycznych za 2007 r. w wysokości 1.668 zł (oraz należne zaliczki na ten podatek w kwocie 385,00 zł), niemniej nie wpłacił na rachunek Urzędu Skarbowego zadeklarowanej kwoty podatku dochodowego za 2007 r. (ani też należnych zaliczek na ten podatek). Stosownie do art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji, albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Z zaprezentowanego stanu faktycznego i prawnego jednoznacznie wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego uprawniony był do wydania decyzji określającej K.D. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w kwocie 1.668 zł (tj. w wysokości zadeklarowanej), bowiem podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości przedmiotowego podatku. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w przypadku uchylania się zobowiązanego od wykonania ciążącego na nim obowiązku, wierzyciel ma obowiązek podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Oznacza to, że wierzyciel związany jest samym faktem niewykonania przez zobowiązanego obowiązku, co warunkuje podjęcie przez niego odpowiednich działań. Poza sporem jest, że wobec skarżącego zostało wszczęte i było prowadzone postępowanie egzekucyjne. Jak wynika, z zalegającego w aktach pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] października 2012 r. znak [...] - postępowanie mające na celu wyegzekwowanie między innymi zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. nie przyniosło oczekiwanego rezultatu, a zastosowane wobec skarżącego środki egzekucyjne okazały się w zasadzie bezskuteczne. W toku postępowania dokonano skutecznego zajęcia rachunków bankowych w bankach: "A", "B" oraz "C" - uzyskując jedynie niewielkie kwoty. W dniu 8 marca 2010 r. dokonano zajęcia należących do podatnika ruchomości: napełniarki ciśnieniowej "Luna", etykieciarki model ZGP, automatycznej zakrętarki do butelek model TYRO oraz myjek wysoko-ciśnieniowych KARCHER przy czym - jak wynika z informacji organu I instancji - na zajętych ruchomościach ustanowiony został uprzednio zastaw rejestrowy przez Bank "A" S.A. w celu zabezpieczenia wierzytelności z tytułu kredytu inwestycyjnego zaciągniętego przez podatnika. Dokonano również wpisu hipoteki przymusowej zabezpieczającej między innymi przedmiotową zaległość podatkową. W świetle powyższych ustaleń dalsza egzekucja, mająca na celu wyegzekwowanie należności podatkowych, możliwa jest jedynie z nieruchomości. Jednakże zastosowanie egzekucji z nieruchomości w myśl przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest dopuszczalne, gdy po pierwsze przepisy ustawy egzekucyjnej dopuszczają egzekucję administracyjną należności pieniężnych z nieruchomości, a zastosowanie innych środków egzekucyjnych nie było możliwe lub okazało się bezskuteczne (tj. egzekucja z pieniędzy, z wynagrodzenia za pracę, ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, z rachunków bankowych, z innych wierzytelności pieniężnych i praw majątkowych oraz z ruchomości), po drugie egzekucja z nieruchomości może być prowadzona tylko w celu wyegzekwowania należności pieniężnych określonych lub ustalonych w ostatecznym orzeczeniu. Mając na uwadze informacje dotyczące przebiegu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec K.D., wydanie przez organ I instancji decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w kwocie 1.668 zł, w świetle art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, w związku z art. 110 § 1 i § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - należało uznać za w pełni uzasadnione. Jak słusznie wskazano, w decyzji organu odwoławczego, wyłączenie możliwości orzekania w drodze decyzji (na podstawie wskazanych przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) o wysokości wymagalnych zobowiązań podatkowych, w stosunku do tych zobowiązań, których samoobliczenia organy podatkowe nie kwestionowały (tj. nie określiły w drodze decyzji administracyjnej innej niż zadeklarowana kwoty podatku - jak w rozpatrywanej sprawie) pozwoliłoby podatnikom, uniknąć realizacji konstytucyjnego obowiązku ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, skonkretyzowanego w ustawach podatkowych. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a. W przedmiocie wykonalności orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz § 6 pkt 3 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło