I SA/Rz 785/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 12 września 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku JP – syndyka masy upadłości U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi JP – syndyka masy upadłości U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] lipca 2018 r. nr [.] w przedmiocie długu celnego - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy JP - syndyk masy upadłości U. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, precyzując w skardze, że chodzi o opłaty sądowe. W złożonych oświadczeniach (skarga, formularz) podał, że Spółka od października 2017 r. znajduje się w stanie upadłości, co świadczy o złym stanie finansów masy upadłości. Podstawą ogłoszenia upadłości jest bowiem stan niewypłacalności, a celem postępowania upadłościowego spłata wierzycieli. Z udziałem upadłej Spółki/Syndyka toczy się przed organami administracji skarbowej wiele postępowań, a liczba doręczanych decyzji dotyczących należności celno-podatkowych stale rośnie; dotychczas doręczono ich około 700 wydanych w I instancji, a w maju i czerwcu 2018 r. około 150 decyzji II instancji (od maja już około 300), przeciwko którym będą wnoszone skargi. Z uzyskanych od organów informacji wynika, że przedmiotem ich analizy jest około 1.000 dokonanych przez Spółkę zgłoszeń celnych, co determinuje możliwość wydania około 2.000 decyzji. Z analiz Syndyka wynika, że łączna wartość przedmiotu sporu w tych sprawach może przekroczyć 8,5 mln zł, a wartość opłat sądowych może wahać się jednorazowo od 100 do przeszło 1.000 zł. Każda łączy się również z koniecznością uregulowania opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W sprawach poddawanych kontroli Sądu konieczne może okazać się też wnoszenie skarg kasacyjnych, które także wiązać się będą z opłatami. Obowiązek pokrycia wszystkich możliwych opłat może więc zniweczyć cele postępowania upadłościowego, a obsługa dużej liczby postępowań powoduje zmniejszenie stanu posiadanych środków. Aktualny stan rachunku bankowego wynosi około 2.800.000 zł. Upadły nie osiąga dochodu, a stan upadłości agencji celnej wyklucza prowadzenie jej przedsiębiorstwa. Wartość przedmiotu zaskarżenia Przewodniczący Wydziału I określił na 6.122 zł; wpis od skargi wyniesie 245 zł. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", osobie prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Analiza wniosku nie pozwoliła na jego uwzględnienie. Opłaty sądowe kształtować się będą na nieznacznym poziomie, w tym wpis od skargi 245 zł, a ewentualny od skargi kasacyjnej połowę tej kwoty. Wydatki takie znajdują w całości pokrycie w zadeklarowanych środkach pieniężnych masy upadłości. Biorąc natomiast pod uwagę, że jedynym kryterium oceny wniosku o prawo pomocy jest stan finansowy wnioskodawcy i jego zdolności płatnicze uznać należało, że Syndyk posiada możliwość zadośćuczynienia w niniejszej sprawie wymaganiu określonemu w art. 199 Ppsa, tj. pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w nim, także przy kumulacji opłat z innych spraw, których wysokość jest zbliżona lub korzysta w niektórych z nich z częściowego prawa pomocy. Syndyk jest uczestnikiem wielu spraw sądowych, ale każdą należy ocenić indywidualnie. W 2018 r., na dzień 10 września, zarejestrowanych zostało 262 sprawy tego podmiotu. Jednak pomimo regulowania opłat sądowych w licznych wcześniej inicjowanych sprawach stan środków masy upadłości wynosi około 2.800.000 zł. Dysponując takimi walorami, również przy konieczności pokrywania innych jeszcze wydatków, poniesienie kosztów niniejszego postępowania sądowego jest w pełni w zasięgu wnioskodawcy, choćby suma opłat sądowych dotyczących decyzji wydanych w maju i czerwcu 2018 r. miała wynieść - jak podano we wniosku - co najmniej 15.000 zł, albo - jak podano w skardze – kilkaset tysięcy. Wskazane okoliczności stanowią zaprzeczenie przesłanek prawa pomocy określonych w art. 246 § 2 pkt 2 Ppsa, ponieważ Syndyk posiada dostateczne środki na poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego. Nie przedstawiono natomiast dowodów na istnienie aktualnych zobowiązań, które uzasadniałyby odmienną ocenę. Stan środków na rachunku bankowym czynił też zbędnym kierowanie do wnioskodawcy wezwania w trybie art. 255 Ppsa, ponieważ informacje zawarte w formularzu oraz fakty znane referendarzowi z urzędu były wystarczające do oceny wniosku. Koszty postępowania sądowoadministracyjnego należy zaś zaliczać do kosztów postępowania upadłościowego na mocy art. 230 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2344) i traktować na równi z innymi podobnymi wydatkami mieszczącymi się w dyspozycji przepisów art. 230 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Ppsa, odmówiłem uwzględnienia wniosku.